۵۳۶-امام جواد (ع) از نگاه مخالفین +محبت به نماینده خداوند

عظمت و شکوه مقام ولایت و منصب الهی امامت امام جواد(ع) آن چنان بلندمرتبه و پرجاذبه است که حتی دانشمندان غیرشیعی را به تواضع واداشته است.

سرویس علمی فرهنگی خبرگزاری«حوزه»، عظمت و شکوه مقام ولایت و منصب الهی امامت امام جواد(ع) آن چنان بلندمرتبه و پرجاذبه است که حتی دانشمندان غیرشیعی را به تواضع واداشته است.

* ولادت

تولد امام جواد علیه السلام در زمانی واقع شد که واقفیه بعد از شهادت امام کاظم علیه السلام، امامت حضرت رضا علیه السلام را نپذیرفته بودند و علیه ایشان تبلیغ می کردند. از طرفی حضرت رضا علیه السلام تا سن چهل و هفت سالگی صاحب فرزند نشده بود و در بین شیعیان، این اعتقاد وجود داشت که امامان بعد از پیامبر صلی الله علیه وآله دوازده نفرند که نُه نفر از ایشان از نسل امام حسین علیه السلام خواهند بود و فرزند نداشتن حضرت رضا علیه السلام در این سنین، امامت ایشان را با تردید جدی روبه رو می کرد و آب به آسیاب دشمن می ریخت.

تولد حضرت جواد علیه السلام تبلیغات و طعنه ها را نقش برآب کرد و آب گوارایی بود که بر جگر تشنۀ شیعیان نشست و ایشان را از التهاب و اضطراب نجات داد. از این رو همواره ایشان را مولودی پرخیر و برکت می خواندند.

* امام جواد (ع) از نگاه مخالفینama gaama ga

* ابن صبّاغ مالکی

عظمت و شکوه مقام ولایت و منصب الهی امامت امام جواد(ع) آن چنان بلندمرتبه و پرجاذبه است که حتی دانشمندان غیرشیعی را به تواضع واداشته است.

ابن صبّاغ مالکی یکی از اندیشمندان اهل سنت دربارۀ حضرات جواد علیه السلام نهمین پیشوای مسلمانان چنین می نویسد: «ابوجعفر محمد جواد در سال ۱۹۵ ق. در شهر مدینه متولد شد. او از نظر نَسَب برترین تبارها را داراست؛ چون که او فرزند موسای کاظم، فرزند جعفر صادق، فرزند محمد باقر، فرزند علی، فرزند حسین، فرزند علی بن ابیطالب می باشد. (۱)

چه بگویم در جلالت و مقام امام جواد علیه السلام و فضیلت، کمال، عظمت و جلال او. حضرتش در میان طبقات ائمه، سنش کمتر از همه و قدر و شأنش اعظم است. او در اندک مدتی از عمر شریفش، کراماتی بسیار و معجزاتی بی شمار از خود نشان داده و معارج فضیلت و کمال را طی کرده است». (2)

* ابن تیمیه

ابن تیمیه (احمدبن تیمیه حرانی) از علمای اهل سنت دربارۀ امام جواد علیه السلام چنین اظهار نظر می کند: «محمد فرزند علی ملقب به جواد از اعیان و بزرگان بنی هاشم است و در سخاوت و بزرگواری شهرت تمام دارد». (3)

* کمال الدین شافعی

شافعی که از پیشوایان اهل تسنن است؛ وی دربارۀ امام جواد علیه السلام سخنان زیبا و ارزنده ای دارد. وی در این باره می گوید: «امام جواد علیه السلام ارزش و مرتبه عالی دارد و نامش بر زبان ها جاری است. سعه صدر، وسعت نظر و شیرینی سخن او، همه را جذب کرده است… . سخنان وی بسیار ارزنده و عالی است و هر کس به وی می رسد، بی اختیار سرِ تعظیم خم می کند…. او سرچشمه ای است که همه از او مشتعل می شوند و عقل و هوش آدمی از امام جواد علیه السلام علم و معرفت می یابد. (۴)

* مأمون الرشید

مأمون الرشید، خلیفۀ عباسی هم عصر امام جواد علیه السلام، آن گاه که در مورد ازدواج دختر خود «امّ فضل» به همسری حضرت جواد علیه السلام مورد اعتراض بنی عباس قرار گرفت، در پاسخ چنین گفت: «من بدین جهت او را برای دامادی خود برگزیدم، زیرا در گستردگی علم و فضیلت، با وجود کمی سن و سال بر همۀ اهل فضل و دانش برتری دارد. او در علم و کمال، اُعجوبه و فوق العاده است». (5)

* سبط بن جوزی

سبط بن جوزی دربارۀ امام جواد علیه السلام می گوید: «او در علم و تقوا و زهد و بخشش بر روش پدر بود.

* ابن حجر هیثمی

ابن هجر هیثمی می گوید: مأمون او را به دامادی انتخاب کرد، زیرا با وجود کمی سن از نظر علم و آگاهی و حلم بر همۀ دانشمندان برتری داشت.

* شبلنجی

شبلنجی می گوید: «مأمون پیوسته شیفته او بود؛ زیرا با وجود کمی سن، فضل و علم و کمالِ عقل خود را نشان داده، برهان (عظمت) خود را آشکار ساخت.

* جاحظ عثمانی

جاحظ عثمانی معتزلی که از مخالفان حضرت علی علیه السلام بوده، امام جواد علیه السلام را در شمار دَه تن از «طالبیان»ی آورده که دربارۀ آنان چنین گفته است «هر یک از آنان، عالم، زاهد، عبادت پیشه، شجاع، بخشنده و پاک نهادند». (6)

پاورقی:

(۱)- الفصول المهمه، ص ۲۴۸.

(۲)- سرور الفؤاد، ص ۴۱.

(۳)- منهاج السند، ص ۱۲۷.

(۴)- کشف الغمۀ فی معرفۀ الأئمۀ (ع)، ج ۳، ص ۱۸۶.

(۵)- اعیان الشیعه، ج ۳، ص ۱۳۱.

(۶)- سیرۀ پیشوایان (ع)، ص ۵۵۶-۵۵۵.

منبع: کتاب «دریای سخاوت» امام جواد (ع)،دفتر پژوهش های کاربردی

۹ کلام نورانی از جواد الائمۀ (ع)
دستورالعمل امام جواد(ع) برای رسیدن به خدا
حوزه/ مردى از امام جواد(ع) درخواست نصیحت کرد. حضرت فرمود: مى ‏پذیرى؟ آن مرد گفت: آرى. حضرت فرمود: صبر را بالش خود ساز، فقر را در آغوش بگیر، لذت ها را واگذار، با هوس مخالفت کن، و بدان که هرگز از مراقبت خداوند بیرون نیستى…

سرویس علمی فرهنگی خبرگزاری «حوزه»، به مناسبت ولادت امام جواد علیه السلام نُه حدیث از کلام گهربار نهمین پیشوای شیعیان را منتشر می کند.

* خداوند این شخص را ضایع نمی کند

قَالَ الْجَوَادُ (ع) کَیْفَ یُضَیَّعُ مَنِ اللَّهُ کَافِلُهُ وَ کَیْفَ یَنْجُو مَنِ اللَّهُ طَالِبُهُ وَ مَنِ انْقَطَعَ إِلَى غَیْرِ اللَّهِ وَکَلَهُ اللَّهُ إِلَیْهِ. (۱)

امام جواد علیه السلام فرمود: چگونه ضایع و تلف می شود کسی که خداوند تعالی، قبول کننده و پذیرندۀ تعهد اوست و چگونه نجات می یابد کسی که خداوند در طلب اوست و کسی که خود را از خدا برید.

خداوند او را به دیگری واگذارد.

* تمثیل انسان شرور

قَالَ الْجَوَادُ (ع) إِیَّاکَ وَ مُصَاحَبَهَ الشَّرِیرِ فَإِنَّهُ کَالسَّیْفِ الْمَسْلُولِ- یَحْسُنُ مَنْظَرُهُ وَ یَقْبُحُ أَثَرُهُ. (۲)

حضرت جواد الائمه فرمود: بپرهیز از رفاقت با آدم شرور؛ به درستی که او مانند شمشیر کشیده می ماند؛ منظرش نیکوست و اثرش زشت است.

* سه ویژگی برای رشد مؤمن

قَالَ (ع) الْمُؤْمِنُ یَحْتَاجُ إِلَى تَوْفِیقٍ مِنَ اللَّهِ وَ وَاعِظٍ مِنْ نَفْسِهِ وَ قَبُولٍ مِمَّنْ یَنْصَحُهُ. (۳)

امام جواد علیه السلام فرمود: مؤمن محتاج سه خصلت است: توفیقی از حق تعالی و واعظی از نفس خود که پیوسته او را موعظه کند، و از کسی که او را نصیحت می کند قبول کند.

* گوش دل سوی که داری؟

قَالَ (ع) مَنْ أَصْغَى إِلَى نَاطِقٍ فَقَدْ عَبَدَهُ فَإِنْ کَانَ النَّاطِقُ عَنِ اللَّهِ فَقَدْ عَبَدَ اللَّهَ وَ إِنْ کَانَ النَّاطِقُ یَنْطِقُ عَنْ لِسَانِ إِبْلِیسَ فَقَدْ عَبَدَ إِبْلِیسَ. (۴)

هر کس گوشِ دل به گوینده ای دهد او را پرستیده است؛ اگر گوینده از طرف خداست، خدا را پرستیده و اگر از زبان ابلیس سخن گوید، شیطان را پرستیده است.

* دقت در انتخاب رفیق

وَ کَتَبَ إِلَى بَعْضِ أَوْلِیَائِهِ: أَمَّا هَذِهِ الدُّنْیَا فَإِنَّا فِیهَا مُغْتَرِفُونَ وَ لَکِنْ مَنْ کَانَ هَوَاهُ هَوَى صَاحِبِهِ وَ دَانَ بِدِینِهِ فَهُوَ مَعَهُ حَیْثُ کَانَ وَ الْآخِرَهُ هِیَ دَارُ الْقَرَارِ. (۵)

 امام جواد علیه السلام به یکى از دوستانش مرقوم فرمود: اما در این دنیا ما همه با هم آشنائیم (و معاشر و مختلط) ولى هر کس با رفیقش همفکر و هم عقیده باشد هر جا رود با اوست و سرای آخرت، سرای جاوید است.

* نتیجۀ تأخیر توبه

قَالَ (ع‏): تَأْخِیرُ التَّوْبَهِ اغْتِرَارٌ وَ طُولُ التَّسْوِیفِ حَیْرَهٌ وَ الِاعْتِلَالُ عَلَى اللَّهِ هَلَکَهٌ وَ الْإِصْرَارُ عَلَى الذَّنْبِ أَمْنٌ لِمَکْرِ اللَّهِ- «فَلا یَأْمَنُ مَکْرَ اللَّهِ إِلَّا الْقَوْمُ الْخاسِرُونَ». (6)‏

امام جواد علیه السلام فرمود: تأخیر توبه غرور است، ادامۀ تأخیر حیرت، امروز و فردا کردن با خدا هلاکت، و اصرار بر گناه، ایمنى از مکر خداست «و از مکر خدا جز زیان کاران ایمن نباشند».

* کدام اطلاع رسانی باعث خرابی کار می شود؟

قَالَ (ع‏) إِظْهَارُ الشَّیْ‏ءِ قَبْلَ أَنْ یُسْتَحْکَمَ مَفْسَدَهٌ. (۷)

حضرت جواد الائمۀ فرمودند: آشکار کردن کار، پیش از استحکام (ثابت و استوار شدن) باعث خرابى است.

* آیا برای منِ خدا کاری انجام داده ای؟

قَالَ (ع‏) أَوْحَى اللَّهُ إِلَى بَعْضِ الْأَنْبِیَاءِ أَمَّا زُهْدُکَ فِی الدُّنْیَا فَتُعَجِّلُکَ الرَّاحَهُ- وَ أَمَّا انْقِطَاعُکَ إِلَیَّ فَیُعَزِّزُکَ بِی وَ لَکِنْ هَلْ عَادَیْتَ لِی عَدُوّاً وَ وَالَیْتَ لِی وَلِیّاً. (۸)

امام جواد علیه السلام فرمود: خداوند به یکى از پیامبران وحى کرد: «اما دل کندنت از دنیا، آسایشى بود که بدان شتافتى، اما پیوستنت به من، عزتى بود که بدان دست یافتى (و اینها براى خودت بود) آیا براى من با دشمنم دشمنى کردى؟ و با دوستم طرح دوستى ریختی؟.

* دستورالعمل سیر الی الله از جواد الأئمۀ (ع)

قَالَ لَهُ رَجُلٌ أَوْصِنِی قَالَ ع وَ تَقْبَلُ قَالَ نَعَمْ قَالَ تَوَسَّدِ الصَّبْرَ وَ اعْتَنِقِ الْفَقْرَ وَ ارْفَضِ الشَّهَوَاتِ وَ خَالِفِ الْهَوَى وَ اعْلَمْ أَنَّکَ لَنْ تَخْلُوَ مِنْ عَیْنِ اللَّهِ فَانْظُرْ کَیْفَ تَکُونُ. (۹)

مردى از امام جواد(ع) درخواست نصیحت کرد. حضرت فرمود: مى ‏پذیرى؟ آن مرد گفت: آرى. حضرت فرمود: صبر را بالش خود ساز، فقر را در آغوش بگیر، لذت ها را واگذار، با هوس مخالفت کن، و بدان که هرگز از مراقبت خداوند بیرون نیستى، پس ببین در چه حالى؟.

پاورقی:

(۱)- کشف الغمه فی معرفه الأئمه، ج‏2، ص: ۳۶۸.

(۲)- بحار الأنوار، ج‏71، ص: ۱۹۸.

(۳)- تحف العقول عن آل الرسول (ص)، ص: ۴۵۷.

(۴)- تحف العقول عن آل الرسول (ص)، ص: ۴۵۶.

(۵)- همان

(۶)- همان، اعراف، ۹۹.

(۷)- تحف العقول عن آل الرسول (ص)، ص: ۴۵۷.

(۸)- تحف العقول عن آل الرسول (ص)، ص: ۴۵۶-۴۵۵.

(۹)- تحف العقول عن آل الرسول (ص)، ص: ۴۵۵.