RSS
 

بایگانی ‘محبت قهرمان پرور’ دسته ها

۲۰۶۶-کارگاه بیست چهارم(۲۴) تربیت نفس- معجزه صلوات- + رابطه محبت مجازی با خشونت

۲۷ تیر

از آیت الله العظمی بهجت(ره) نقل شده است که: «برای برآورده شدن حوائج، زیاد صلوات بفرستید. خود من روزی در حرم امام حسین علیه‌السلام که خیلی شلوغ بود چند تا صلوات فرستادم، یک‌دفعه متوجه شدم به ضریح امام حسین علیه‌السلام چسبیده‌ام».

می‌فرمودند: «خدا می‌داند یک صلواتی را که انسان بفرستد و برای میتی هدیه کند چه معنویتی، چه صورتی، چه واقعیتی برای همین یک صلوات است».

آیت‌الله بهجت قدس‌سره، در پاسخ به کسی که دچار وسوسه‌های شیطانی برای اعتیاد به مواد مخدر بودند، جوابی بسیار عمیق داشت؛ ایشان فرمودند: «زیاد صلوات بفرستید. زیاد صلوات بفرستید به نیت تمام آثار و خواص صلوات؛ از جمله عشق به اهل‌بیت علیهم‌السلام. عشق به آنها، این تلذذ مادیات را از بین می‌برد».

بسیاری از گرفتاران و طالبان امور مادی و معنوی، وقتی راه‌حلی برای مشکلشان می‌خواستند، آیت الله العظمی بهجت توصیه به صلوات می‌فرمودند؛ حتی برای حل مشکل ازدواج هم توصیه کردند که به همین نیت، زیاد صلوات بفرستید.

آیت الله العظمی بهجت برای از بین رفتن عصبانیت می‌فرمودند: «با عقیده کامل، زیاد صلوات بفرستد». همچنین به کسی که قرائت قرآن برایش خوشایند نبود، توصیه کردند که زیاد صلوات بفرستد تا آن حالت ناپسند از او رفع شود و به قرائت قرآن، میل و علاقه پیدا کند.

حضرت آیت‌الله بهجت می‌فرمودند: «ترک صلوات و دعا کردن به دعاهای شخصی، مانند رها کردن سرچشمه و به دنبال جوی آب و یا حوض گشتن است؛ زیرا وقتی برای وسعت مقام و درجه واسطه فیض دعا می‌شود، دعاهای شخصی هم در آن گنجانده شده است».

شخصی می گفت: در هواپیما متوجه شدم آیت الله بهجت (ره) صندلی جلوی بنده نشستند خیلی خوشحال شدم فرصت را غنیمت شمردم پیش خود گفتم که از آقا مطلبی را در مورد مشکلی که دارم سوال کنم آقا در کاغذی کوچک برایم نوشتند کثرت صلوات فراموش نشود.

۲۰۴۸-کارگاه بیست سوم(۲۳) تربیت نفس+ ظهور محبت حقیقی در مشکلات با تمنای کمک از خداوند مهربان

۲۱خرداد

۲۰۴۸-کارگاه بیست سوم(۲۳) تربیت نفس+ ظهور محبت حقیقی در مشکلات با تمنای کمک از خداوند مهربان

۲۱خرداد

                                                   کارگاه بیست سوم تربیت نفس  از تاریخ ۹۷/۳/۱۷ لغایت ۹۷/۴/۲۷

    محبت حقیقی زمانی در من ظهور پیدا کرده که در مشکلات اول یا الله بگویم تا در میانم راه و پایان آن لبیک دریافت کنم.http://kafshdoozaki.ir/wp-content/uploads/2016/08/sms-ziba-khoda-1.jpg

               )(أَمَّن یُجِیبُ الْمُضْطَرَّ إِذَا دَعَاهُ وَیَكْشِفُ السُّوءَ وَیَجْعَلُكُمْ خُلَفَاء الْأَرْضِ أَإِلَهٌ مَّعَ اللَّهِ قَلِیلًا مَّا تَذَكَّرُونَ)( :

یا [كیست‏] آن كس كه درمانده را- چون وى را بخواند- اجابت مى‏كند، و گرفتارى را برطرف مى‏گرداند، و شما را جانشینان این زمین قرار مى‏دهد؟ آیا معبودى با خداست؟ چه كم پند مى‏پذیرید.)(النمل : ۶۲)

۲۰۳۶- گارکاه بیست دوم (۲۲) تربیت نفس+ توحید مخزن و معدن محبت حقیقی

۰۶اردیبهشت

امام على علیه السلام فرمودند:
ما یَسُرُّنى لَومِتُّ طِفلاً وَاُدخِلتُ الجَنَّهَ وَلَم أَکبَر فَأَعرِفَ رَبّى عَزَّوَجَلَّ؛
دوست ندارم که در کودکى از دنیا مى رفتم و وارد بهشت مى شدم و بزرگ نمى شدم تا پروردگارم، عزّوجلّ، را بشناسم.کنزالعمال، ج۱۳، ص۱۵۱، ح۳۶۴۷۲

گارکاه بیست دوم موضوع پایانه شناسی یا هدف نهایی از خلقت بشرhttp://www.welayatnet.com/sites/default/files/media/image/11545_73344.jpg

الف- چرا ما باید خلق می شدیم؟

ب- چرا در زندگی باید این مقدار رنج و سختی وجود داشته باشد؟

ج- بالاترین لذت در زندگی انسان چیست؟

از تاریخ ۹۷/۲/۷ لغایت ۹۷/۳/۱۷

 

۲۰۲۴-گارکاه بیست یکم(۲۱) تربیت نفس+ نقش محبت حقیقی در کوتاهی آرزو

۲۸اسفند

۲۰۰۳-کارگاه بیستم(۲۰)تربیت نفس+ رابطه محبت حقیقی با نظم و برنامه ریزی

۱۶بهمن

کارگاه بیستم (۲۰) ۹۶/۱۱/۱۶ لغایت ۹۶/۱۲/۲۶ روح انسان با محبت حقیقی برنامه و نقشه صعود می کند.
((سفارش علی(علیه السلام) به نظم در واپسین لحظات))
علی(علیه السلام) به امام حسن(علیه السلام) و امام حسین(علیه السلام)، و همه فرزندانش و تمامی کسانی که وصیّت نامه حضرت به آنان می رسد این گونه وصیّت کرد: «اوصیکما…بتقوی اللّه و نظم امرکم؛نتیجه تصویری برای نظم در طبیعت
«شما دو نفر را به تقوای الهی و نظم و برنامه ریزی در کارها سفارش می کنم.»نهج البلاغه، محمد دشتی، نامه ۴۷، ص۵۵۸.

۱۹۸۷- کارگاه نوزدهم(۱۹)تربیت نفس+ محبت حقیقی دعا نمودن به تلخی دیگران

۰۱بهمن

برگزاری کارگاه غیر حضوری تربیت نفس با موضوع خروج از عالم خیال با راهکار علامه طباطبایی رحمه الله علیه

کارگاه نوزدهم-۱۹

((ازتاریخ ۱۰-۹-۹۶ لغایت ۲۰-۱۰-۹۶))

حضرت آیت الله سبحانی صبح امروز در درس خارج اصول در مسجد اعظم قم با اشاره به روایتی از امام باقر(ع)، اظهار داشتند: در این روایت آمده است: «عن زراره بن اعین قال: سالت اباجعفر(ع) ما حق الله على العباد؟ قال ان یقولوا مایعلمون و یقفوا عند ما لا یعلمون‏/ زراره مى‏ گوید: از امام باقر(ع) پرسیدم، حق خداوند بر بندگان‏ چیست؟ در جواب فرمود: آن را که مى‏ دانند بگویند و در چیزى که ‏اطلاع ندارند و نمى ‏دانند توقف نمایند».

ایشان با بیان این مطلب که یکی از اعضای مهم، زبان انسان است که می تواند گناهان زیادی انجام دهد، ابراز داشتند: با جستجو در روایات مشاهده خواهیم کرد که گناه زبان، یک یا دو گناه نیست؛ چراکه گویای افکار انسان است و ۲۴ نوع گناه می تواند انجام دهد.Copyتصاویر/ آغاز درس خارج آیت الله العظمی سبحانی

این مرجع تقلید خاطرنشان ساختند: بنده از مرحوم طباطبایی کلمه «أنا» را نشنیدیم؛ اما «نمی دانم» را زیاد می گفتند و ما نیز باید اینگونه عمل کنیم.

حضرت آیت الله سبحانی تصریح کردند: زبان، گفتار و بیان ما باید در حد همین روایت باشد؛ خصوصا زمانی که سوالی از ما شود که از تخصص ما بیرون باشد و باید به راحتی بگوییم «نمی دانم» و پاسخ را پس از اطلاع از مطلب به آن شخص برسانیم.

معظم له در پایان بیان داشتند: اگر بگوید «نمی دانم»، نقص نیست و نزد خدای متعال مقام دارد.

۱۶۵۲-کارگاه هفدهم تربیت نفس- سهم الگوی محبوب در تصویر سازی ذهن+ محبت حقیقی به اسوه و نقش رفتارساز آن

۰۶آبان

بسم‌الله‌الرّحمن‌الرّحيم

آن چه پيش‌رو داريد گزيده‌اي از سخنان حضرت آيت‌الله مصباح‌يزدي (دامت‌بركاته) در دفتر مقام معظم رهبري است كه در تاريخ ۱۸/۰۲/۹۲ ايراد فرموده‌اند. باشد تا اين رهنمودها بر بصیرت ما بیافزاید و چراغ فروزان راه هدايت و سعادت ما قرار گيرد.

 

چگونه مي‌توان به مقام رضا رسيد؟

رضا به تشریعات الهی

چنانکه پیش‌تر گفتیم در حديث معراج آمده است که خداي متعال خطاب به پيغمبر اکرم صلی‌الله‌علیه‌وآله فرمود: «هيچ چيز نزد من بهتر از توکل بر من و رضا به آنچه تقسیم کردم نيست»۱. درباره توکل چند جلسه بحث کرديم و قرار شد درباره رضا هم تا حدي که خداي متعال توفيق دهد عرايضي تقديم کنيم.

خدای متعال در زندگی ما نقشی دارد که ما مي‌توانيم از آن راضي باشيم يا راضی نباشيم. ما هر اندازه تأثير خدا را در وجود خود و در عالم هستي بهتر، وسيع‌تر و عميق‌تر بشناسيم زمينه رضامندي ما نیز گسترش پيدا مي‌کند. در امور تشريعي، ايمان اقتضا مي‌کند که بنده نسبت به احکام الهي به همان شکل که بر پيامبران، به خصوص بر پيغمبر اکرم صلي‌الله‌عليه‌وآله نازل شده راضي باشد و از دل و جان آن‌ها را بپذيرد و شکرگزار خدای متعال باشد که او را هدایت کرده و راه سعادت را بدو نشان داده ‌است. قرآن کریم از اين هم فراتر رفته، مي‌فرمايد: «فَلا وَ رَبِّكَ‏ لا يُؤْمِنُونَ حَتَّى يُحَكِّمُوكَ فيما شَجَرَ بَيْنَهُمْ ثُمَّ لا يَجِدُوا في‏ أَنْفُسِهِمْ حَرَجاً مِمَّا قَضَيْتَ وَ يُسَلِّمُوا تَسْليماً؛۲ به پروردگارت قسم كه ايمان نمى‏آورند، مگر آنكه تو را در مورد آنچه ميان آنان مايه اختلاف است داور گردانند؛ سپس از حكمى كه كرده‏اى در دلهايشان احساس ناراحتى  نكنند، و كاملاً سرِ تسليم فرود آورند.» مؤمن باید به حلال و حرام خدا راضي باشد و به دنبال آن، نسبت به قضاوت پيامبر يا امام مسلمين يا هر قاضي بر حقي که بر اساس مباني فقهي اسلام حکم کند راضي باشد، زیرا برگشت این حکم به حکم خداست.

 

نقش فراگیر خدا در زندگی انسان

اما در امور تکويني مسأله اندکی دشوارتر است و کم یا بیش دشواری‌هایی در تصور و تصدیق آن وجود دارد. افراد ساده‌اندیشِ فراوانی گمان مي‌کنند که انسان چون موجودی مختار است خداوند چندان تأثیری در زندگی او ندارد. انسان است که اگر کار کند و زحمت بکشد ثروتمند می‌شود وگرنه فقیر می‌گردد و …؛ تنها کارهايي که خارج از اراده و اختيار انسان است مانند بلاهای طبیعی، ناشی از قضاي الهي است و بايد بدان راضي بود. بنابراین تصور مي‌شود که مقصود از رضا به قضاي الهي، راضي بودن به امور غير اختياري است؛ اما در امور اختياري اگر انسان کار خوبی انجام دهد باید از خودش راضي باشد و اگر مرتکب کار بدي شد بايد از خودش ناراضي باشد و این ارتباطی به خدا ندارد! اين تصوری ساده‌انگارانه است. در فرهنگ دینی ما نیز رایج است که وقتی اتفاقی رخ می‌دهد که ما در آن نقشی نداریم مي‌گوييم: «این اتفاق، کار خدا بود.» اين اعتقادی غلط نيست و حقیقتا چنین پیش‌آمدهایی کار خداست، اما این فرهنگ باری منفي هم دارد و چنین القا می‌کند که کارهاي ديگر، کار خدا نيست! ولی هنگامی که به قرآن کریم و روایات شریف مراجعه مي‌کنيم درمی‌یابیم که آهنگ آن‌ها به گونه‌ای ديگر است و تأثير خدا را منحصر در اين امور غير اختياري نمي‌دانند. ازاين‌روست که بايد در این باره بحث کرد که واقعا نقش خدا در زندگي انسان چگونه نقشی است و کاري که به خدا نسبت می‌دهیم چگونه کاری است.

 

شناخت مبادی افعال الهی؛ مقدمه‌ای برای رضا

در روايات آمده است که چيزی در عالم واقع نمي‌شود مگر به سبب هفت چيز.۳ این بدان معناست که هرچیزی اتفاق می‌افتد هفت مبدأ دارد. تمام مبادی ذکر شده در اين روايت، به گونه‌ای به خدای متعال انتساب دارند. نخستین مبدأ علم خداست و هر چه در عالم واقع مي‌شود چه به اختيار ما باشد چه نباشد، خداوند پیش از وقوعش بدان علم دارد. اما به اين حد محدود نمي‌شود، بلکه هرآنچه واقع می‌شود علاوه بر این‌که خداوند بدان علم دارد به انجام آن نیز اذن می‌دهد و تا خدا اذن ندهد آن کار انجام نمي‌گيرد. حقیقت این است که وقتی درباره اذن الهی به آیات قرآن کریم مراجعه می‌کنیم  به معارف عجيبی برمي‌خوريم. قرآن کریم می‌فرماید: «وَمَا كَانَ لِنَفْسٍ أَنْ تَمُوتَ إِلاَّ بِإِذْنِ الله؛۴ و هيچ نفسى جز به فرمان خدا نميرد.» بنابراین حتي اگر کسي اقدام به خودکشي کند بدون اذن خدا از دنیا نخواهد رفت. در این باره می‌توان گفت: بالاخره خدا مي‌تواند مانعی ایجاد کند که مانع اثر اسباب طبيعي شود. چنان‌که برخی اصلا در معنای اذن گفته‌اند: اذن به معنای ايجاد نکردن مانع است.

اما در آیاتی دیگر برخی کارها متوقف بر اذن الهی شده است که درک آن اندکی مشکل‌تر است. قرآن کریم می‌فرماید: «وَمَا كَانَ لِنَفْسٍ أَن تُؤْمِنَ إِلاَّ بِإِذْنِ اللّهِ؛۵ و هيچ كس را نرسد كه جز به اذن خدا ايمان بياورد.» بنابراین اذن الهی یکی از مبادی تمام حوادثی است که واقع می‌شوند. البته درک نقش خداوند نه تنها در مرحله اذن بلکه در تمام مراحل حوادث کاری مشکل است. در مرحله علم بسیاری گمان می‌کنند که اگر بگوييم: خدای متعال همه چيز را مي‌داند لازمه‌اش جبر است، چراکه اگر خداوند همه حوادث را می‌داند قطعا واقع می‌شوند و ما انسان‌ها دیگر برای انجام کارهایمان اختیاری نداریم. اما در جای خودش تبیین شده است که حيثيت علم حيثيت کاشفيت است و اگر کاری اختياري انجام گیرد خداوند علم دارد که اختيارا تحقق پيدا می‌کند. خداوند به حوادث همان‌گونه که واقع می‌شوند علم دارد.

 

از تقدير الهي تا قضاي الهي

مسأله دیگری که قرآن کریم و به دنبال آن روایات مطرح می‌کنند مسأله تقدير است. تقدير به معنای اندازه‌گيري است. در روایات، تقدیر به هندسه و مهندسیِ امور تفسیر شده است (هِی الْهَنْدَسَة؛۶ آن (تقدیر) هندسه است). همه اين عالم با اين پديده‌هاي بي‌شمار دارای نقشه مهندسي است. قرآن کریم می‌فرماید: «وَالَّذِي قَدَّرَ فَهَدَى؛۷ و کسی که اندازه‌گیری کرد و هدایت نمود.» در کنار مفهوم اندازه‌گيري مفاهيم ديگري نیز مطرح خواهد شد. اندازه‌گیری زمان نیز نوعی اندازه‌گیری است که در آن مسأله «أجل» مطرح مي‌شود. أجل خود بر دو قسم است؛ أجل مشروط و أجل حتمي. خدای متعال تأکيد مي‌فرمايد که همه اندازه‌گیری‌ها اعم از آجال و غیره همه در ظرفی و عالمی خاص مکتوب است. اما چگونگی آن عالم و چگونگی این نوشتن فراتر از درک عقل ماست. در این مرحله مسأله کتاب مطرح مي‌شود (لا رَطْبٍ وَ لا يابِسٍ إِلاَّ في‏ كِتابٍ‏ مُبين‏؛۸ هیچ تر و خشکی نیست مگر این‌که در کتابی روشن است).

همچنين این تقدیرات و اندازه‌گیری‌ها با اختیار خداوند صورت گرفته و خداوند در این امر مجبور نبوده است. از این‌رو در این مرحله مسأله مشيت مطرح مي‌شود. بدین معنا که هر امری که واقع می‌شود خداوند خواسته است وگرنه انجام نمی‌گرفت. قبول اين نکته اندکی مشکل‌تر از پذیرش اذن الهی است. مرحله اذن همين است که خداوند مانعی برای انجام فعل ایجاد نمی‌کند. اما در مرحله مشیت علاوه بر اين‌که اذن الهی وجود دارد خداوند مي‌خواهد که فعل انجام گيرد. پس از آن، مرحله اراده است و بالاخره وقتی خداوند اراده کرد جزء اخیر علت تامه فراهم می‌شود و کار حتمی شده، بر قضای الهی منطبق مي‌گردد (إِذَا قَضَى أَمْرًا فَإِنَّمَا يَقُولُ لَهُ كُن فَيَكُونُ؛۹ و چون به كارى حکم کند، فقط مى‏گويد: موجود باش! پس فوراً موجود مى‏شود). قضا به معنای گذراندن و کار را تمام کردن و رساندن کار به جزء اخير علت تامه است. بنابراین با فراهم شدن همه زمینه‌ها مرحله قضاي الهي فرامی‌رسد. همه آنچه که در این عالم وجود دارد مشمول قضای الهی هستند و همه، این مراحل را گذرانده‌اند.

بین این مفاهیم رابطه‌ای منطقي وجود دارد و تقدم و تأخر بین آن‌ها تقدم و تأخر رتبي است. البته همه ما مي‌دانيم که خدا نمي‌نشيند ابتدا فکر کند و بسنجد و بعد نقشه بکشد. اين مراحل و مراتب، مراتبي است که عقل براي کار در نظر مي‌گيرد. خدا زمان ندارد و احتياج به فکر کردن هم ندارد. اين‌گونه نیست که ابتدا نسبت به چیزی اراده ندارد و بعد اراده در او پدید می‌آيد (لَمْ تَسْبِقْ لَهُ حَالٌ حَالا)۱۰. اما عقل ما براي فهم، راهی جز اين ندارد. ما بايد به حسب اين مراتب عقلي، کار خدا را درک کنيم وگرنه چيزي نمي‌فهميم و نمي‌توانيم نسبتي به خدا بدهيم. ولی هر اندازه که معرفت‌مان بيشتر شود تفاوت کار خدا را با کار خودمان بهتر درک می‌کنیم. بسياري از ما گمان مي‌کنيم که خدا مانند ما ابتدا چيزي به ذهنش مي‌آيد و اگر از آن خوشش بیاید به آن ميل پيدا مي‌کند و آن را اراده مي‌کند. گاهي گمان می‌کنیم که ما در اراده خدا اثر مي‌گذاريم و با اصرار خود اراده او را تغییر می‌دهیم! اما باید اين حقیقت را درک کنیم که اين‌ها نقاشي‌هاي ذهني و به تعبیر دیگر مراتب عقلي است وگرنه در عالم واقع خدا احتياجي به گذر زمان و پدید آمدن حالات مختلف ندارد.

 

مراحل رسیدن به مقام رضا

اکنون با توجه به تعبیری که در روایت معراج آمده (الرِّضَا بِمَا قَسَمْتُ) این سؤال مطرح مي‌شود که واقعا خدا چه چيزهايي را قسمت کرده که باید بدان راضی بود؟ ما برای درک این حقیقت باید از دو جهت سير تدريجي داشته باشيم؛ از يک طرف باید مراحلی را که در روایات برای افعال الهی ذکر شده درک کنیم و بپذیریم. بدین معنا که بدانیم خداوند به تمام آنچه در هستی هست و پدید می‌آید علم دارد، اجازه داده که در ملک او واقع شوند، خواست و اراده او بدان‌ها تعلق گرفته است، و مشمول تقدير و قضای او هستند. هر قدر معرفت انسان بيشتر شود بهتر مي‌تواند این حقیقت را باور کند. البته نباید فراموش کرد که کنه و عمق مطلب را به اين آساني نمي‌توانيم بفهميم تا چه رسد به اين‌که به خوبی باور کنيم و عمل‌مان را بر طبق آن تنظیم کنیم. باید ابتدا از لایه‌های سطحي شروع کرد و رفته‌رفته با دقت و ممارست و طلب یاری از خداوند و توسل به اولیای او به لايه‌هاي زيرين مطلب برسيم. البته هر کجا که دیدیم عقل ما از درک آن ناتوان است بايد توقف کنيم و بگوييم هر چه خدا و پيغمبر فرموده‌اند درست است.

از طرف دیگر براي درک عینی قسمت الهی و رضایت به آن، و پیاده کردن آن به صورت عملی در زندگی باید ابتدا از حوادثی شروع کنیم که خودمان هيچ اختياري در پدید آمدن آن‌ها نداريم و تلاش کنیم از وقوع آن‌ها راضی باشیم و بعد به تدريج این رضایت را به امور دیگر سرايت دهيم و مراتب توحید افعالی را بشناسیم و باور کنیم. اما چگونه می‌توان از حوادثی راضی بود که اراده ما در آن‌ها دخیل نیست و حوادثی تلخ و دردناک هستند مانند زلزله شدیدی که گاه هزاران نفر را هلاک یا آواره می‌کند؟ گاه در این حوادث ما نیز متضرر می‌شویم و گاه ضرر آن‌ها متوجه ديگران می‌شود و ما شاهد سختی و رنج آن‌ها هستیم و از این بابت غصه مي‌خوريم. به راستی وظیفه ما در این هنگامه‌ها چیست؟

 

ابعاد حوادث دنیا

نکته‌ای که به عنوان مقدمه بايد بدان توجه داشته باشيم تا این مسأله برايمان حل شود اين است که حوادث حيثيت‌هاي مختلفی دارند و انسان به گونه‌ای خلق شده است که می‌تواند از يک حادثه خاص، از يک جهت راضي و از جهتی دیگر ناراضي باشد. بیماری که باید عضوی از بدن او را جراحی کنند، از آن جهت که اين کار موجب بازگشت سلامتي به او مي‌شود بدان راضی است، اما در عين حال به خاطر دردناک بودن، زمان‌بر بودن، و مخارج آن برای او ناراحت‌کننده است. با این‌که این یک حادثه است اما انسان در برابر آن دو واکنش و دو انفعال دارد. حوادث ناگواری که اتفاق می‌افتند از اين جهت که موجب مي‌شوند انسان‌هايي بي‌گناه دچار سختي‌ها و گرفتاري‌‌هايي شوند رنج‌آورند. انسان باید بسیار بی‌عاطفه باشد که جراحت و آوارگی کودکان معصوم را ببینند و بی‌اعتنا از کنار آن بگذرد. اما جهت دیگر این حوادث آن است که اين تلخي‌‌ها همراه با شيريني‌هاي فراوانی هستند. مصیبت‌ها و مشکلات دنیا هر چند سخت باشند موقت و محدود به چند روز یا چند سال هستند و خداوند به کسانی که به چنین مصائبی دچار می‌شوند پاداش‌‌هاي بسیاری خواهد داد که تا ابد ادامه دارد. در روايات آمده است کساني که در اين دنيا به مصيبت‌ها گرفتار می‌شوند هنگامی که ثواب‌هاي آخرتی آن مصائب را مي‌بينند آرزو مي‌کنند ‌اي کاش همه عمر با مصيبت دست به گریبان بودند. با این نگاه و این ایمان ممکن است انسان در حادثه‌ای حتی اشک بریزد اما در عین حال به خاطر ثواب‌های آخرتی خشنود باشد. البته انسان‌هایی که دلشان از عشق خداوند لبریز است همه حوادث را به خاطر این‌که از دوست می‌رسد خوش می‌دارند.

 

نظام احسن؛ تابلوی زیبایی با رنگ‌های گوناگون

نکته دیگری که از آموزه‌هاي اسلام استفاده می‌شود و با براهين عقلي هم قابل تبيين است اين است که مجموع اين عالم با همه عظمت و کثرت‌ و تنوع موجودات آن، همچون تابلوي بزرگ واحدي است که از ترکیب رنگ‌های مختلف شکل گرفته است. زيبايي اين تابلو به داشتن رنگ‌های گوناگون است. سخت‌ترين و ناگوارترین حادثه‌ای که ما در عالم سراغ داريم داستان کربلاست. اما همين حادثه را در مجموع که نگاه کنیم می‌بینیم منشأ خیرات و برکات فراوانی شده است. هنگامی که از جهت عاطفی به این حادثه می‌نگریم اشک انسان جاري مي‌شود اما در همان حال با نگاه به آثار و برکات آن مي‌گوييم: «اللَّهُمَّ لَكَ‏ الْحَمْدُ حَمْدَ الشَّاكِرِينَ‏ عَلَى مُصَابِهِم‏؛۱۱ بار خدايا! تو را ستايش مى‏كنيم ستايش سپاس‏گزاران بر مصيبت‌های آنان.» اين دو نگاه قابل جمع هستند.

ما گمان مي‌کنيم انسان از یک حادثه یا راضی است یا ناراضی. اما حقیقت این است که روح انسان لايه‌هاي مختلفی دارد و می‌تواند در يک لايه خوشحال و در لايه‌ای دیگر غمگين باشد. ممکن است انسان اشک بریزد اما از اشک‌ريختن لذت هم ببرد. پس حوادث تلخ دنیا می‌تواند با نگاهی واقع‌بينانه، حق‌بينانه و زيباشناسانه به خاطر ارتباطي که با ساير پديده‌ها دارند و در مجموع يک تابلو بسيار زيبايي را خلق مي‌کنند زيبا و خير باشند، به گونه‌ای که از آن زيباتر امکان ندارد. به تعبیر اهل معقول، عالم هستی نظام احسن است. بدین معنا که اگر مجموع عالم و روابطي را که اجزای آن با همديگر دارند در نظر بگیریم تابلوی زیبایی را خواهیم دید که زيباتر از آن امکان ندارد. پس صرف‌نظر از پاداش‌هاي اخروي هم می‌توان دنیا را زیبا دید و بدان راضي بود. اين نقص ماست که فقط عيب‌ها را مي‌بينيم و تنها به رنگ‌های تیره این تابلو نگاه می‌کنیم. رنگ‌های تیره این تابلو را بايد همراه سایر رنگ‌های آن دید تا زیبایی آن را درک کرد.

در روايات آمده است که پيغمبر اکرم صلي‌الله‌عليه‌وآله در هیچ حادثه‌ای نفرمود: ای کاش طور دیگری اتفاق می‌افتاد.۱۲چراکه او اين نگرش را داشت و مي‌ديد که هر چيزي سر جاي خودش واقع شده است. البته چنانچه گفتیم روح انسان لایه‌های گوناگونی دارد و توجه به جهتی خاص از یک حادثه ممکن است باعث دلسوزی و اشک ریختن او شود. ازاین‌رو می‌بینیم پيغمبر اکرم صلی‌الله‌علیه‌وآله در وفات فرزندشان حضرت ابراهيم گريه می‌کنند و وقتی از ایشان در این باره سؤال می‌شود می‌فرماید: دل مي‌سوزد و اشک جاري مي‌شود اما چيزي نمي‌گويم که خدا ناراضي باشد.۱۳ انسان همان‌گونه که از گرسنگي، درد جسمی و … رنج مي‌برد، از درد عاطفی‌ هم رنج مي‌برد. اما در عین حال می‌تواند راضي هم باشد و نگرانی نداشته باشد. پس بدین جهت که حوادث حيثيت‌های گوناگونی دارند نگاه ما بايد نگاهی کل‌نگر نسبت به عالم باشد و دست خدا را در همه جا ببينيم تا نسبت به نظام هستي حالت رضا داشته باشيم.

وصلی‌الله‌علي‌محمدوآله‌‌الطاهرين.

۱۵۸۰-گارگاه پانزدهم تربیت نفس – اخلاق جمع مدار+ محبت حقیقی تفرقه سوز

۱۱تیر

۱۵۵۵-کارگاه چهاردهم تربیت نفس- پذیرش مشکلات و قبول واقعیتها بر مدار حق+ محبت حقیقی با طعم واقعیت پذیری بر مدار حق

۲۶اردیبهشت

کارگاه چهاردهم تربیت نفس- پذیرش مشکلات و قبول واقعیتها بر مدار حق+ محبت حقیقی با طعم واقعیت پذیری بر مدار حق

از تاریخ ۹۶/۲/۲۶ لغایت ۹۶/۴/۷

حقاً، برحق، ناحق، به‌حق، به‌ناحق، ذی‌حق، ذوحق، حق‌شناسی، حق‌پو، حق‌یابی، حق‌دار، حق‌پناه، حق‌بین، حق‌دوست، حق‌اندیش، حق‌به‌جانب، حق‌پوشی؛ حق‌تعالی، حق‌جویی، حق‌شکنی، حق‌کشی، حق‌گویی، حق‌گزاری، حق‌گستر، حق‌ناشناسی، حق‌نیوش، حقیقت‌بین، حقیقت‌شناس، حقیقت‌یاب، حقیقت‌طلب، حقوق‌بگیر، آل حق، اهل حق، حجةالحق،حصحص‌الحق، ظهیرالحق، ظل حق، عبدالحق، لسان‌الحق، مختار حق، مرغ حق، ناصرالحق، ناصر للحق، نامحق، نامستحق

حق، مصدر و به معناى وجوب و ثبوت است و البته، معمولا به معناى وصفى يعنى واجب و ثابت‏به كار مى‏رود. هنگامى كه مى‏گوييم: «حق الامر» يعنى آن امر واجب و ثابت‏شد و هنگامى كه مى‏گوييم: «حق لك و يحق لك و حق عليك ان تفعله‏»، يعنى انجام آن فعل بر تو واجب گرديد. (۱)
طبرسى مى‏گويد: «الحق وقوع الشي‏ء في موضعه الذي هو له، فاذا اعتقد شي‏ء بضرورة او حجة فهو حق; لانه وقع موقعه الذي هو له و عكسه الباطل‏» (۲) ;حق عبارت است از وقوع شيى‏ء در جايگاه خودش. هرگاه به سبب هدايت‏يا برهان، اعتقاد به چيزى پيدا شود، حق است ;چرا كه در جايگاه خود واقع شده و ضدآن، باطل است.
مرحوم خواجه طوسى در ذيل كلامى از شيخ الرئيس درباره حق، مى‏فرمايد: «الحق‏هيهنا اسم فاعل في صيغة المصدر كالعدل والمراد به ذو الحقيقة وهوبمعنى المصدر يدل بالاشتراك على معان‏» (۳) ; حق در اين جا ما نند عدل اسم فاعل در صيغه مصدر است و مقصود از آن، صاحب حقيقت است و به اشتراك (لفظى) بر چند معنى دلالت دارد.
پس در اين كه معناى اصلى حق، ثبوت است، گفتگويى نيست و اما اين كه خواجه آن را مشترك لفظى مى‏داند، مربوط است‏ به معناى اصطلاحى

۱۰۵۵۲- کارگاه سیزدهم تربیت نفس- پذیرش مشکلات و قبول واقعیت های منطقی با حضور عقل سلیم + محبت حقیقی با طعم واقعیت پذیری

۱۴فروردین

۱۰۵۰۰– کارگاه تربیت نفس جلسه دوازدهم خود خواهی نزولی+ محبت به فقر کهنه، خود خواهی

۳۰بهمن

۱۰۴۱۷- کارگاه تربیت نفس جلسه یازدهم زهد نسبت به دنیا+ محبت زاهدانه چیست؟

۲۱دی

کارگاه تربیت نفس: از تاریخ ۹۵/۷/۲۹ الی۹۵/۹/۱۱

امام علی علیه السلام :

اَقْبَحُ الصِّدقِ ثَناءُ الرَجُلِ عَلى نَفْسِهِ؛

زشت ترین راستگویى، تعریف انسان از خودش مى باشد.۱۰۷۰-گارکاه نهم تربیت نفس+ محبت به خود ستایی

غررالحكم: ج۲، ص۳۸۸، ح۲۹۴۲

۹۸۰-کارگاه هشتم تربیت نفس پیرامون قبض و بسط نفس آدمی+ محبت بسطی و قبضی

۱۶ شهریور

۸۸۰- کارگاه هفتم تربیت نفس آنچه خداوند بخواهد+ محبت به آنچه پیش آمده، پیش خواهد آمد

۰۲ مرداد

کارگاه    از ۵//۵/۹۵ الی ۱۵/۶/۹۵

بَکير بن اَعيَن نيز مي‌گويد از امام صادق (عليه‌السلام) پرسيدم: علم و مشيت خداوند با هم فرق دارند يا يک چيزند؟ حضرت فرمودند: اَلعِلمُ لَيسَ هُوَ المَشيئَةُ اَلا تَري اِنَّکَ تَقول: سَأَفعَلُ کَذا اِن شاء‌َاللهُ وَ لا تَقولُ سَأَفعَلَ کَذا اِن عِلمَ اللهُ …”[کافي، ج ۱، ص ۱۰۹] (علم غير از مشيّت است. مگر نمي‌بيني که خودت مي‌گويي اين کار را خواهم کرد، اگر خدا بخواهد و نمي‌گويي اين کار را خواهم کرد، اگر خدا بداند. پس اينکه مي‌گويي اگر خداوند بخواهد، دليل اين است که خداوند نخواسته و چون خواست آنچه را خواست به گونه‌اي که خواسته واقع شود، پس علم خداوند پيش از مشيّت اوست.

عاصم بن حُمَيد مي‌گويد از امام صادق (عليه‌السلام) پرسيدم: آيا خداوند هميشه مُريد (اراده‌کننده) است؟ حضرت فرمودند: اِنَّ المُريدَ لايَکونُ اِلاّ لِمُرادٍ مَعَهُ لَم يَزَل عالِماً قادِراً ثمَّ اَرادَ[کافي، ج ۱، ص ۱۰۹] (مريد نيست مگر با بودن مراد (اراده‌شده با او، خداوند هميشه عالم و قادر است و سپس اراده کرده است.

دوره کارگاه اول تربیت نفس از قرآن و احادیث اهل البیت علیهم السلام:

«آغاز تمرین تربیت نفس از کلمه قصار ۱۷۸نهج البلاغه»

۱۰/۸/۹۴لغایت ۲۰/۹/۹۴ 

امام على علیه السلام: اِحصِدِ الشَّرَّ مِن صَدرِ غَیرِکَ بِقَلعِهِ مِن صَدرِکَ؛

براى دِرو کردن بدى از سینه دیگران، آن را از سینه خودت ریشه کَن کُن.

(نهج البلاغه، حکمت ۱۷۸)

۱۶۰–  دروه کارگاه  دوم تربیت نفس را با حدیث حضرت امام هشتم علیه السلام آغاز می کنیم تا حکمت ۱۷۸نهج البلاغه رابچشیم.

شروع ثبت نام:۲۰/۹/۹۴لغایت۳۰/۱۰/۹۴

ويژگيهاى دهگانه عاقل از حضرت امام الرضا علیه السلام

دوره دوم ۴۰ روز جدید تربیت نفس از حدیث امام هشتم علیه آلاف التحیه و الثناء

لا يتـم عقل امـرء مسلـم حتـى تكون فيه عشر خصـال : الخيــر منـه مـامــول. و الشر منه مامـون. يستكثر قليل الخير من غيره, و يستقل كثير الخير مـن نفسه. لا يسام من طلب الخـوائج اليه, و لا يمل مـن طلب العلـم طول دهرهالفقرفى الله احب اليه من الغنى و الذل فى الله احب اليه مـن العز فى عدوهو الخمـول اشهى اليه من الشهره.
ثـم قال (ع) العاشره و ما العاشره؟ قيل له: ما هى؟ قال(ع): لايرى احدا الا قال: هو خير منى و اتقى.(۹)
عقل شخص مسلمـان تمـام نيست, مگر ايـن كه ده خصلت را دارا بـاشـد:
۱ـ از او اميد خير باشد.+بیش از ۵۰ درصد موفق بودم الحمدلله
۲ـ از بدى او در امان باشند.+بیش از ۷۰درصد موفق بودم الحمدلله
۳ـ خير اندك ديگرى را بسيار شمارد.+زیر ۵۰درصد موفق بودم استغقرالله
۴ـ خير بسيار خود را اندك شمارد.+بیش از ۷۰درصد موفق بودم الحمدلله
۵ـ هـر چه حـاجت از او خـواهنـد دلتنگ نشـود.+بیش از ۶۰درصد موفق بودم الحمدلله
۶ـ در عمر خود از دانش طلبى خسته نشود.+بیش از ۹۰درصد موفق بودم الحمدلله
۷ـ فقـر در راه خـدايـش از تـوانگـرى محبـوبتـر بـاشــد.+بیش از ۷۰درصد موفق بودم الحمدلله
۸ـ خـوارى در راه خـدايـش از عزت بـا دشمنـش محبـوبتـر بـاشــد.+زیر ۵۰درصد موفق بودم استغفرالله
۹ـ گمنـامـى را از پـر نـامـى خـواهـانتـر بـاشـد.+بیش از ۷۰درصد موفق بودم الحمدلله
۱۰ـ سپس فـرمـود: دهمى چيست و چيست دهمى ؟ به او گفته شـد: چيست؟ فـرمـود:
احـدى را ننگـرد جز ايـن كه بگـويـد او از مـن بهتـر و پـرهيز كـارتـــر است.+زیر ۵۰درصد موفق بودم استعفرالله

۳۱۹-آغاز دروده سوم با حدیث تکبر درمانی امام هفتم علیه السلام:

 

۲۰۶۵-رابطه علم و دین و عشق و عقل+ رابطه علم حقیقی با محبت حقیقی

۲۷ تیر

رابطه علم و دین و عشق و عقل از دیدگاه عرفان مقربین

بسم الله الرحمن الرحیم

⇐ رابطه علم و دین و عشق و عقل از دیدگاه عرفان مقربین

بعضی از واقعیتها و مطالب است که علم، توانایی درک آن را ندارد بلکه شناخت حقیقی را در مورد آن تنها با دین می توان به دست آورد، مثل اثر لقمه ی حرام یا حلال بر روح و روان آدمی و …

شناخت انسان به عنوان یک موجود سالم و چیستی و چگونگی بُعد مادی آن کار علم است؛ علم می تواند انسان را تعریف کند و بگوید برای ثبوتش چه کند، اما آنچه نجات دهنده انسان است کار علم نیست. بلکه کار دین، ولایت و عشق است.

دیگر آنکه عشق را علم نمی تواند به انسان بدهد ولی علم می تواند این را دریابد که آن عشق، نجات بخش است. بزرگان، اولیاء و عرفا هم به این نتیجه رسیده اند و تجربه هم نشان داده، آن چیزی که می تواند جوهره وجود انسان را به کمال برساند عشق حقیقی است.

انسان دارای دو بُعد است : بشری و فوق بشری

بُعد فوق بشری انسان مربوط به آن روح حیوانی او نیست، چنانکه بُعد حیوانی و نباتی او از آغاز خلقت همین بوده که امروزه هست. وقتی انسان عاشق می شود می تواند بر این بعد مادی خود غلبه کند. انسانی که هر لحظه قوای لذات با اوست می خواهد بخورد و بیاشامد و غرایز مادی او دائمی است. اما در عین حال، دارای قدرتی است به نام عشق که می تواند این غرایز را با آن مهار کند.

این را بشر فهمیده ، هر چند مکانیزم آن را نمی تواند به وجود آورد ؛ بشر نمی تواند بگوید دارویی کشف شده که اگر همه انسانها استفاده کنند عاشق می شوند. این کار علم نیست. بلکه در تجربه صرفاً می تواند بفهمد که نیرویی هست و تنها دین است که می تواند این نیرو را در انسانها ایجاد کند. اما بشر این توانایی را در خود یافته و می داند با قدرت و خلاقیت و علم نمی تواند آن را بیابد .

در قرآن کلمه عشق نیامده چون دارای نارسایی هایی است و تحت عنوان ولایت و محبت آمده است محبت الهی از ناحیه خداوند ایجاد می شود و باعث می شود شخص بتواند حجاب ها را بر هم زده و به هر صورت بر این بُعد مادی خود مسلط شود و به سوی عالم معنا بال و پر گیرد. با علم می توان تا حدی پیش رفت و تجربه کرد و موفق شد اما انسان سالک در ادامه راه باز می ماند زیرا ادامه این راه معنوی با علم تنها کارساز نیست.

۷۴۳۲۲۱_JV1Xxw8r

ولایت، آن عشق و محبتی است که کاملاً با عقل، سنخیت دارد نه اینکه یک بُعد آن عقلانی است و بعد دیگر آن عاشقانه. ولایت، خود عقل است، عقلی که به یک عبارت می توان گفت عاشق و به عبارت دیگر گفت، عاقل است. یعنی وحدت عشق و عقل می شود ولایت.

نتیجه ی آن ولایت، سرسپردگی است. یعنی رضایت مولا را به لحاظ عقلی کاملاً معقول می داند و به لحاظ عملی کاملاً بر انتخاب های خودش اولی می داند. و البته ولایت، مختص خداست.

 

۲۰۶۴-احزاب سیاسی مرام نامه نویسی را از شهدای دانش آموز بیاموزند.+ محبت حقیقی در وصیت نامه شهدا

۲۷ تیر

در نشست ساحت های ششگانه تربیت تشریح شد احزاب سیاسی مرام نامه نویسی را از شهدای دانش آموز بیاموزند وقتی پیام های نافذ شهدای دانش آموز را به عنوان سرمایه تربیتی نسل جدید انقلاب قرار دهیم ،شاهد اتفاقات مبارکی در عرصه تعلیم و تربیت خواهیم بود.
به گزارش پایگاه اطلاع رسانی دبیر خانه ستاد همکاریها، سلسله نشست های ساحت های ششگانه تربیت در سند تحول بنیادین در وصیت نامه نورانی شهدا در نمازخانه خواهران ساختمان مركزي وزارت آموزش و پرورش این هفته با موضوع «مراتبی از حیات طیبه در زندگی شهید علی رضا محمودی»برگزار شد.

*سرمایه تربیتی نسل جدید انقلاب

حجت الاسلام حسین درودی در این نشست به تشریح شرح حال شهید والا مقام علیرضا محمودی پارسا و سبک تربیتی وی پرداخت و با استناد به برخی مبانی سند تحول بنیادین خواستار توجه جدی مربیان و متربیان به سبک تربیتی شهدا طبق وصیت نامه های آنان شد

وی گفت؛ وقتی پیام های نافذ شهدای نوجوان و دانش اموز را به عنوان سرمایه تربیتی نسل جدید انقلاب قرار دهیم ،شاهد اتفاقات مبارکی در عرصه تعلیم و تربیت خواهیم بود.

*کلاس درس زندگی پاک

حجت الاسلام درودی با اشاره به حضور نوجوانان سیزده ساله در جبهه های حق علیه باطل پشتوانه تربیتی آن نسل را نیت خالصانه و نفس پاک بنیانگذار جمهوری اسلامی دانست و گفت ؛ برای اینکه بتوانیم نسل جدید را ازخود گذشتگی های شهدای دانش آموز آشنا کنیم باید تربیت اعتقادی و اخلاقی مندرج درسند تحول را نهادینه کنیم.

وی به تبیین انواع تربیت با توجه به حیثیت ها یا شئون حیات آدمی طبق مبانی سند تحول پرداخت و افزود؛وقتی به نوشته های شهید سیزده ساله کرجی می رسیم به این حقیقت پی می بریم که انفاس قدسی امام خمینی با روح و جسم این جوانان چه کرده وصیت نامه آنان نه تنها برای دانش آموزان بلکه اساتید دانشگاه و معلمان نیز درس زندگی می شود

سخنران این نشست با بیان فرازهایی از وصیت نامه شهید علیرضا محمودی پارسا ،خاطرنشان ساخت؛ مگر ما در سند تحول بنیادین دنبال چیزی غیر از این کلام نورانی شهید محمودی هستیم که دانش آموز،معلم،استاد، طلبه و… را به کلاس توبه نویسی و پناه بردن به خدا در همه امور دعوت می کند.

وی افزود؛ شهید محمودی با سوز و گداز می نویسد؛ “بار خدایا از کارهایی که کرده‌ام به تو پناه می‌برم ! از این که حسد کردم…از این که عفت زبانم را به لغات بیهوده آلودم…..از این که منتظر بودم تا دیگران به من سلام کنند….از این که دیگران را به کسی خنداندم، غافل از این که خود خنده دارتر از همه هستم…. از این که در سخن گفتن و راه رفتن ادای دیگران را درآوردم….از این که پولی بخشیدم و دلم خواست از من تشکر کنند….

*درس مرامنامه نویسی برای احزاب و تشکلهای اجتماعی

حجت الاسلام درودی گفت ؛ اکنون پس از گذشت چهل سال از عمر پر خیرو برکت انقلاب اسلامی اگر وصیت این شهید والا مقام را متن مرامنامه احزاب و گروه های سیاسی اجتماعی قرار دهیم، دیگر هیچ وقت شاهد این همه بد اخلاقی سیاسی و تخریب های سهمگین علیه یکدیگر که چیزی جز شاد کردن دشمن و نگران ساختن دوستان انقلاب عایدمان نمی شود نیستیم، آنجا که یک شهید سیزده ساله می نویسد؛” خدایا به تو پناه می برم…

از این که در سطح پایین ترین افراد جامعه زندگی نکردم….از این که شکمم سیر بود و یاد گرسنگان نبودم….از این که ایمانم به بنده‌ات بیشتر از ایمانم به تو بود….از این که منتظر تعریف و تمجید دیگران بودم، غافل از این که تو بهتر از دیگران می نویسی و با حافظه تری…..از این که کاری را که باید فی سبیل الله می کردم نفع شخصی مصلحت یا رضایت دیگران را نیز در نظر داشتم….از این که ” خدا می بیند ” را در همه کارهایم دخالت ندادم….”

*توبه نویسی را نهادینه کنیم

وی در ادامه به اهمیت توبه نویسی و فرهنگ سازی این مهم پرداخت و گفت؛ اگردر روند تحصیل دانش آموزان بتوانیم روحیه پذیرش اشتباه و خطا را در آنان ایجاد کنیم، باید این گونه وصیت نامه ها را در فضای مدرسه و کلاس درس طنین انداز نماییم .

 

۲۰۶۳-شاخص های حیات طیبه در زیات نامه حضرت فاطمه معصومه سلام الله علیها +شاخص های محبت حقیقی

۲۷ تیر

در ساختمان مرکزی وزارت آموزش و پرورش بررسی شد شاخص های حیات طیبه در زیات نامه حضرت فاطمه معصومه سلام الله علیها نشست بررسی شاخص های حیات طیبه در سیره و سبک زندگی حضرت فاطمه معصومه سلام الله علیها در نمازخانه ساختمان شهید رجایی وزارت آموزش و پرورش با حضور بانوان فرهنگی بر گزار گردید .
به گزارش پایگاه اطلاع رسانی دبیر خانه ستاد همکاری ها، حجت الاسلام والمسلمین حسین درودی در این نشست ضمن تبریک فرا رسیدن دهه کرامت ،این ایام را لطف و عنایت خداوند به ملت ایران برای شناخت هرچه بیشتر سنت و سیره ائمه اطهار علیهم السلام دانست.

*حیات طیبه را باید از انفاس قدسی اهل بیت گرفت

وی در ادامه با شاره به زیارتنامه سراسر نور حضرت فاطمه معصومه سلام الله علیها گفت؛ وقتی فرازهای این زیارت نامه را مرور میکنیم ، به عظمت معارف اهل بیت بیشتر پی می بریم و خواهیم دید حیات طیبه را باید از انفاس قدسی آل الله جستجو کرد.

سخنران این نشست گفت ؛ مثلا جامعه فرهنگی به عنوان سکنداران تعلیم و تربیت در شرایط فعلی باید شناخت قابل قبولی از انواع تربیت با توجهبه حیثیت ها یا شئون حیات آدمی داشته باشند که در

مبانی سند از آن به عنوان “انواع تربیت” نام می برد و از جمله عناوین آن تربیت اعتقادی و اخلاقی می باشد.

*اخلاق بین الادیانی معارف اهل بیت

وی افزود؛ حال اگر نگاهی از این زاویه به زیارتنامه کریمه اهل بیت علیهم السلام داشته باشیم شاهد اخلاق بین الادیانی معارف اهل بیت برای رسیدن به قرب خداوند هستیم.

حجت الاسلام والمسلمین درودی خاطر نشان ساخت؛ در این زیارتنامه به خوبی در می یابیم که اهل بیت علیهم السلام به ما اموخته اند اگر می خواهید به ما به عنوان پیشوایان خود احترام بگذارید، باید هادیان قبل از ما را با احترام یاد کنید کنید و بر این اساس در ابتدای زیارت نامه حضرت معصومه نخست به پیامبران اولوالعزم ادای احترام می مکنیم ،زیرا آنان زمینه سازدین اسلام شده اند.

اَلـسَّلامُ عَـلى آدَمَ صَـفْوَةِ الله ؛ سـلام بـر حـضـرت آدم بـرگزیده خـدا

اَلسَّلامُ عَلى نوُح نَبِىِّ الله ؛ سلام بر حضرت نوح پیامبر خدا

اَلسَّلامُ عَلى ا بْراهیمَ خَلیل الله ؛ سلام بر حضرت ابراهیم دوست خدا

اَلسَّلامُ عَلى موُسى كَلیم الله ؛ سلام بر حضرت موسى هم صحبت خدا

اَلسَّلامُ عَلى عیسى روُح الله ؛ سلام بر حضرت عیسى روح الله

وی افزود ؛ این سلام های پی در پی به انبیا قبل از اسلام این درس را به ما می دهد که مقدمه ابلاغ سلام به پیامبر خاتم و اهل بیتش احترام و سلام کردن به مقدسات و پیامبران قبل از ایشان است، آنوقت به بهترین برگزیده خداوند؛ یعنی رسول گرامی و سپس جانشین و اهل بیت او سلام میدهیم.

اَلسَّلامُ عَلَیْكَ یا خَیْرَ خَلْقَ الله ؛ سلام بر تو اى بهترین مخلوق خدا….

کارشناس این نشست در ادامه، یکی دیگر از پیام های زیارت نامه حضرت معصومه سلام الله علیها را توجه به تربیت اجتماعی و سیاسی دانست و گفت؛ سیاست در مذهب تشیع یعنی خود و جامعه را به سوی زمره و ملت حقیقی خاتم رسولان صلی الله علیه واله هدایت نمائیم.

*قدرت تمدن سازی تشیع درجهان

وی گفت؛ از نگاه تشیع برای گام نهادن در این وادی دوازده امام معصوم در هر عصری دارای یک رسالت و مأموریت الهی بودند که درطول تاریخ به آنها ملقب شده اند.

وی افزود؛ مربیان و متربیان با اعتقاد به دوازده جانشین پیامبر خاتم صلی الله علیه و اله و سلم قدرت تمدن سازی جهان را از آن خود دارند، آنجا که در فراز دیگری از زیارت نامه بانوی کرامت می خوانیم وَ أَنْ یَجْمَعَنا وَ إِیّاكُمْ فى زُمْرَة جَدِّكُمْ مُحَمَّد

وی افزود؛ مربیان و متربیان مهدی باور،عجل الله تعالی مقدمات حکومت جهانی مهدوی را، پایه ریزی می کنند و این مهم در فراز دیگری از زیارت نامه دختر با عظمت حضرت موس بن جعفرعلیه السلام آمده است آنجا که خطاب به این بانوی با عظمت می گوییم؛ السَّلامُ عَلَى الْوَصِىِّ مِنْ بَعْدِه ؛ سلام بر وصى بعد از او.

اَللّهُمَّ صَلِّ عَلى نُورِكَ وَ سِراجِكَ، وَ وَلِىِّ وَلِیِّكَ؛ وَ وَصِیِ وَصَیِكَ, وَحُجَتِكَ عَلى خَلقِكَ ؛ بار خدایا صلوات بفرست بر نور و چراغ روشنگرت، و بر ولىّ ولیّت و بر وصىّ وصیّت، و حجّت خود بر بندگان خود.

*معنای سیاست در فرهنگ تشیع

سخنران این نشست یاد آور شد؛ سیاست در مجموعه شیعه، یعنی به امام زنده و نائبان خاص و عام او اقتدا نمودن.

وی با اشاره به تربیت اقتصادی و حرفه ای مندرج در سند تحول گفت ؛زیارتنامه حضرت معصومه سلام الله علیها توسط امام معصوم، یعنی حضرت رضا علیه السلام نگارش شده است ومبانی ۵گانه تربیت در زیاتنامه عمه جان حضرت بقیه الله اعظم عجل الله تعالی فرجه الشریف هستی شناختی – انسان شناختی – معرفت شناختی – ارزش شناختی و دین شناختی می باشد.

*چرخش های سند تحول در زیارتنامه بانوی کرامت

حجت الاسلام درودی با یاد آوری چرخش های سند تحول با توجه به زیارتنامه دختر حضرت موسی بن جعفر علیهما السلام گفت؛چرخش (از دنیا گرایی به آخرت مداری ، از معرفت ظن و گمانی به معرفت یقینی ، از حکومت بشری به حکومت مهدوی ، از عبرت های تجربی به عترت محمدی ، از طبیعت به خلقت…را می توان به عنوان مصادیق چرخش های تحول آفرین بر مبنای تربیت برگرفته از مکتب اهل بیت علیم اسلام دانست که به گونه ای در زیارت نامه حضرت معصومه قابل تفسیر و تاویل است.

 

۲۰۶۲-حجاب، دیروز، امروز، فردا + رابطه حجاب با محبت مجازی

۱۹ تیر

پژوهشگر حوزه عفاف و حجاب در گفت‌وگوی تفصیلی با فارس مطرح کرد
نمایش کاریکاتوری از عفاف با محدود کردن آن در رعایت حجاب/ خلوت مجازی و تهدیداتی که نادیده گرفته می‌شود

پژوهشگر حوزه عفاف و حجاب گفت: حجاب تنها یکی از علامت‌های عفیف بودن فرد است و عدم رعایت خویشتن‌داری در نگاه و زبان و منحصر کردن مسئله عفاف به رعایت حجاب و مترادف کردن این دو واژه با یکدیگر تنها منجر به نمایش یک کاریکاتور از عفاف می‌شود. یعنی همه ابعاد مسئله عفاف باید مدنظر قرار گیرد و نسبت به همه ابعاد آن حساسیت وجود داشته باشد.
گروه اجتماعی خبرگزاری فارس: یکی از مهم‌ترین مسائلی که در خصوص پدیده بی‌حجابی و بدحجابی قابل بررسی است، عدم اقناع مخاطبان است. حجاب مسئله‌ای است که عامل مهم برای رعایت آن ایمان قلبی به حقیقت و درستی آن است و یکی از مقدمات ایجاد آن، این است که تعریف درستی از مفاهیمی چون حیا، عفاف و حجاب صورت بگیرد.
حجت‌الاسلام والمسلمین مهدی بیاتی مسئول مرکز راهبردی عفاف و حیا در تهران، مسئول مؤسسه فرهنگی پژوهشی طهورا در قم، نویسنده و پژوهشگر حوزه زنان، خانواده و عفاف و حجاب است. این پژوهشگر در گفت‌وگوی تفصیلی با فارس به تبیین مفاهیمی همچون حیا، عفاف و حجاب و عوامل مهم در تقویت عفاف و رسیدن به سبک زندگی عفیفانه پرداخت.
*عفاف؛ حیا و خودکنترلی جنسی
حجت‌الاسلام والمسلمین بیاتی با بیان اینکه معنای عفاف بسیاری از اوقات درست بیان نمی‌شود، اظهار کرد: با توجه به اینکه فلسفه حجاب به تعریف درست عفاف بازمی‌گردد لازم است تعریف درستی از آن بیان شود اما بسیاری از افراد با رأی و نظر خود عفاف را تشریح می‌کنند و گاهی آن را مترادف حجاب می‌دانند در حالی که واژه‌هایی همچون حجاب، حیا و عفاف هریک توضیحات و تعاریف متفاوتی دارند حیا معنای بسیار وسیع‌تری نسبت به عفاف دارد و دامنه عفاف نسبت به حجاب بسیار وسیع‌تر است.
وی افزود: حیا به این معناست که فرد از هر امر قبیحی به خاطر زشتی آن امر دوری کند و در واقع ترک کردن امور زشت، حیا کردن نامیده می‌شود.
پژوهشگر حوزه عفاف و حجاب خاطر نشان کرد: عفاف به معنی خودکنترلی جنسی و خویشتنداری است و در واقع در حوزه مسائل جنسی تعریف می‌شود و حیای جنسی به عفاف تعبیر می‌شود و بی‌عفتی مساوی لاابالی‌گری جنسی است.
بیاتی اضافه کرد: حجاب یکی از چند رفتاری است که افراد در خودکنترلی جنسی آن را انجام می‌دهند و واقعیت این است که در آزادترین فرهنگ‌ها میزانی از پوشیدگی و حجاب برای زن و مرد تعریف شده است.
وی با بیان اینکه زمانی که می‌گوییم عفاف به معنی خویشتنداری جنسی است سه سؤال مهم مطرح می‌شود، عنوان کرد: این سه سؤال مهم عبارتند از اینکه چه چیزهایی خویشتنداری را تقویت می‌کنند، چه اموری خویشتنداری را تهدید می‌کنند و علامت انسان عفیف چیست و انسان عفیف چه شاخص‌هایی دارد؟
پژوهشگر حوزه عفاف و حجاب ادامه داد: در تحقیقی که انجام دادیم به این نتیجه رسیدیم که بیش از ۴۰ مفهوم مرتبط با عفاف وجود دارد که در سه بخش جای می‌گیرند و فرد را به سبک زندگی عفیفانه می‌‌رسانند. حجاب تنها یکی از علامت‌های عفیف بودن فرد است و عدم رعایت خویشتن‌داری در نگاه و زبان و منحصر کردن مسئله عفاف به رعایت حجاب و مترادف کردن این دو واژه با یکدیگر تنها منجر به نمایش یک کاریکاتور از عفاف می‌شود. یعنی همه ابعاد مسئله عفاف باید مدنظر قرار گیرد و نسبت به همه ابعاد آن حساسیت وجود داشته باشد.
حجت‌الاسلام والمسلمین بیاتی اظهار کرد: باید حساسیت‌ها نسبت به مسائل پایه‌ای، مقدماتی و پشتیبان حجاب در جامعه افزایش یابد زیرا پایه مسئله پوشش، تقویت اراده فرد در برابر ارتباط بی‌پروا با جنس مخالف است.
*تقویت عزت نفس عامل مهم عفیف شدن فرد است
وی سه مفهوم کلیدی تقویت‌کننده عفاف را برشمرد و گفت: وجود عزت نفس یا کرامت انسانی می‌تواند عفاف را در فرد تقویت کند. همچنان که امام علی(ع) در حدیثی می‌فرماید: «من کرمت علیه نفسه هانت علیه شهواته» یعنی کسی که عزت نفس و احساس شخصیت کند، امیالش برایش انقدر بزرگ نمی‌شود که باعث شود در برابر شهوت سر تسلیم فرود آورد.
پژوهشگر حوزه عفاف و حجاب دومین عامل تقویت کننده عفاف را ازدواج به‌هنگام دانست و ادامه داد: یکی از مسائلی که باعث می‌شود فرد عفاف داشته باشد، ارضای به موقع نیازهای جنسی اوست در واقع ازدواج روی دوم سکه عفاف است که به تقویت خودکنترلی کمک می‌کند البته هر ازدواجی منجر به عفاف نمی‌شود بلکه ازدواج به‌هنگام در کنار تربیت درست شخص از قطعه‌های تکمیل‌کننده پازل عفاف است.
حجت‌الاسلام والمسلمین بیاتی عنوان کرد: گاهی برای دختر ۱۴ ساله ازدواج کردن لازم و به‌هنگام است اما دختری ۱۶ ساله هنوز توانایی اداره زندگی زناشویی را ندارد زیرا افراد با توجه به موقعیت‌ها و سنجش انواع مختلف پختگی و بلوغ برای آماده بودن ازدواج بررسی می‌شوند، بنابراین نمی‌توان سن دقیقی را برای ازدواج به‌هنگام مطرح کرد.
وی سومین عامل تقویت کننده عفاف را یاد مرگ و یاد پروردگار دانست و بیان داشت: «ذکر الموت یمیت الشهوات» یاد مرگ و اینکه فرد همواره به یاد داشته باشد که پس از زندگی دنیایی به دنیای دیگر منتقل خواهد شد، ابهت امور شهوانی را در نظر انسان از بین می‌برد و به یاد داشتن اینکه پروردگار در هر حال ناظر امور فرد است باعث می‌شود انسان عفیفانه زندگی کند.
*خلوت مجازی با نامحرم یکی از تهدیدات مهم زندگی عفیفانه دختران و پسران
پژوهشگر حوزه عفاف و حجاب در بیان تهدیدات عفاف عنوان کرد: یکی از مهمترین تهدیدات عفاف که در منابع دینی به آن تأکید شده است، مسئله خلوت با نامحرم است. بدین معنا که فرد در موقعیت تنهایی با نامحرم قرار گیرد که در این تنها شدن فضای مجازی و حقیقی تفاوتی ندارد، اما بی‌توجهی به تنها شدن با نامحرم به خصوص در فضای مجازی که افراد آن را کوچک می‌دانند، می‌تواند عفاف را تضعیف کند.
حجت‌الاسلام والمسلمین بیاتی ادامه داد: قطعا اگر زن و مرد با یکدیگر خلوت کنند سومین فرد شیطان است و افزایش فضای هیجانی و شهوانی به گونه‌ای که انسان نتواند در برابر آن مقاومت کند، از نتایج این خلوت است و موارد متعددی وجود دارد که افرادِ بسیار عفیف در یک خلوت نامشروع، عفت خود را خدشه‌دار کرده‌اند.
وی دومین عامل تهدیدکننده عفاف را عدم مدیریت نگاه دانست و گفت: سوره نور که قوانین زندگی عفیفانه را توضیح می‌دهد به مسئله مهم مدیریت نگاه می‌پردازد و در این مسئله تفاوتی بین زن و مرد قائل نیست. گاهی پیش می‌آید که فردی که هوسی هم در دل ندارد با عدم کنترل نگاه خود به سمت رشد میل و شهوت می‌رود. البته مدیریت نگاه به معنای کوتاه کردن نگاه است و اصلا نگاه نکردن در این تعریف نمی‌گنجد. در برخی روایات آمده است که فرد عفیف را می‌توان از مدیریت نگاه وی شناخت.
پژوهشگر حوزه عفاف و حجاب خاطرنشان کرد: دسترسی آسان و بدون هزینه زیاد به فساد و امور شهوانی می‌تواند عفاف و خودکنترلی را تضعیف کند و سومین عامل تهدید کننده عفاف است.
*قدبلندترین شاخص عفاف رعایت حجاب است!
حجت‌الاسلام والمسلمین بیاتی در تشریح شاخص‌های فرد عفیف عنوان کرد: قدبلندترین شاخص عفاف رعایت حجاب است. شاخص دیگر مدیریت نگاه و شاخص سوم پنهان کردن زینت‌ها به خصوص در زنان است.
وی با بیان اینکه مهندسی عفیفانه برای تعاملات، مهمانی‌ها و حتی طراحی منازل یکی دیگر از نشانه‌های عفیف بودن است، گفت: غیرت عنصر فراموش شده‌ای است که متأسفانه در جامعه ما بد تعبیر و تفسیر شده است، غیرت هم در سرفصل تقویت کنندگان عفاف و هم در شاخص عفاف قابل طرح است.
*غیرت؛ احساس مسئولیت همراه با مهربانی و عشق مرد نسبت به ناموس
پژوهشگر حوزه عفاف و حجاب در تعریف غیرت گفت: غیرت احساس مسئولیت همراه با مهربانی و عشق مرد نسبت به ناموسش است در حالی که در جامعه ما هرگونه تعصبی، غیرت نامیده می‌شود اما اسلام تعصب‌های نابجا را غیرت نمی‌داند و از خانه نشین کردن زن به اسم غیرت نهی کرده است.
حجت‌الاسلام والمسلمین بیاتی ادامه داد: گاهی سخت‌گیری‌های نابجای مردان که به نام غیرت انجام می‌شود، باعث بی‌عفتی زن می‌شود در حالی که یکی از نشانه‌های غیور بودن مرد این است که خود فردی عفیف باشد و این غیرت او نشان‌دهنده محبت وی بوده و با روش‌های معقول اعمال شود.
وی تصریح کرد: غیرت ابتدا باعث خودکنترلی و عفت فرد می‌شود و سپس به دیگرکنترلی منجر خواهد شد زیرا اصل نگاه اسلام به این مسائل خودکنترلی است و دیگرکنترلی و غیرت به خودکنترلی بازگشت دارد بنابراین فردی که خود اهل عفت ورزی نیست، نمی‌تواند خانواده خود را به عفت دستور دهد.

پژوهشگر حوزه عفاف و حجاب در گفت‌وگوی تفصیلی با فارس مطرح کرد
نمایش کاریکاتوری از عفاف با محدود کردن آن در رعایت حجاب/ خلوت مجازی و تهدیداتی که نادیده گرفته می‌شود

پژوهشگر حوزه عفاف و حجاب گفت: حجاب تنها یکی از علامت‌های عفیف بودن فرد است و عدم رعایت خویشتن‌داری در نگاه و زبان و منحصر کردن مسئله عفاف به رعایت حجاب و مترادف کردن این دو واژه با یکدیگر تنها منجر به نمایش یک کاریکاتور از عفاف می‌شود. یعنی همه ابعاد مسئله عفاف باید مدنظر قرار گیرد و نسبت به همه ابعاد آن حساسیت وجود داشته باشد.
گروه اجتماعی خبرگزاری فارس: یکی از مهم‌ترین مسائلی که در خصوص پدیده بی‌حجابی و بدحجابی قابل بررسی است، عدم اقناع مخاطبان است. حجاب مسئله‌ای است که عامل مهم برای رعایت آن ایمان قلبی به حقیقت و درستی آن است و یکی از مقدمات ایجاد آن، این است که تعریف درستی از مفاهیمی چون حیا، عفاف و حجاب صورت بگیرد.
حجت‌الاسلام والمسلمین مهدی بیاتی مسئول مرکز راهبردی عفاف و حیا در تهران، مسئول مؤسسه فرهنگی پژوهشی طهورا در قم، نویسنده و پژوهشگر حوزه زنان، خانواده و عفاف و حجاب است. این پژوهشگر در گفت‌وگوی تفصیلی با فارس به تبیین مفاهیمی همچون حیا، عفاف و حجاب و عوامل مهم در تقویت عفاف و رسیدن به سبک زندگی عفیفانه پرداخت.
*عفاف؛ حیا و خودکنترلی جنسی
حجت‌الاسلام والمسلمین بیاتی با بیان اینکه معنای عفاف بسیاری از اوقات درست بیان نمی‌شود، اظهار کرد: با توجه به اینکه فلسفه حجاب به تعریف درست عفاف بازمی‌گردد لازم است تعریف درستی از آن بیان شود اما بسیاری از افراد با رأی و نظر خود عفاف را تشریح می‌کنند و گاهی آن را مترادف حجاب می‌دانند در حالی که واژه‌هایی همچون حجاب، حیا و عفاف هریک توضیحات و تعاریف متفاوتی دارند حیا معنای بسیار وسیع‌تری نسبت به عفاف دارد و دامنه عفاف نسبت به حجاب بسیار وسیع‌تر است.
وی افزود: حیا به این معناست که فرد از هر امر قبیحی به خاطر زشتی آن امر دوری کند و در واقع ترک کردن امور زشت، حیا کردن نامیده می‌شود.
پژوهشگر حوزه عفاف و حجاب خاطر نشان کرد: عفاف به معنی خودکنترلی جنسی و خویشتنداری است و در واقع در حوزه مسائل جنسی تعریف می‌شود و حیای جنسی به عفاف تعبیر می‌شود و بی‌عفتی مساوی لاابالی‌گری جنسی است.
بیاتی اضافه کرد: حجاب یکی از چند رفتاری است که افراد در خودکنترلی جنسی آن را انجام می‌دهند و واقعیت این است که در آزادترین فرهنگ‌ها میزانی از پوشیدگی و حجاب برای زن و مرد تعریف شده است.
وی با بیان اینکه زمانی که می‌گوییم عفاف به معنی خویشتنداری جنسی است سه سؤال مهم مطرح می‌شود، عنوان کرد: این سه سؤال مهم عبارتند از اینکه چه چیزهایی خویشتنداری را تقویت می‌کنند، چه اموری خویشتنداری را تهدید می‌کنند و علامت انسان عفیف چیست و انسان عفیف چه شاخص‌هایی دارد؟
پژوهشگر حوزه عفاف و حجاب ادامه داد: در تحقیقی که انجام دادیم به این نتیجه رسیدیم که بیش از ۴۰ مفهوم مرتبط با عفاف وجود دارد که در سه بخش جای می‌گیرند و فرد را به سبک زندگی عفیفانه می‌‌رسانند. حجاب تنها یکی از علامت‌های عفیف بودن فرد است و عدم رعایت خویشتن‌داری در نگاه و زبان و منحصر کردن مسئله عفاف به رعایت حجاب و مترادف کردن این دو واژه با یکدیگر تنها منجر به نمایش یک کاریکاتور از عفاف می‌شود. یعنی همه ابعاد مسئله عفاف باید مدنظر قرار گیرد و نسبت به همه ابعاد آن حساسیت وجود داشته باشد.
حجت‌الاسلام والمسلمین بیاتی اظهار کرد: باید حساسیت‌ها نسبت به مسائل پایه‌ای، مقدماتی و پشتیبان حجاب در جامعه افزایش یابد زیرا پایه مسئله پوشش، تقویت اراده فرد در برابر ارتباط بی‌پروا با جنس مخالف است.
*تقویت عزت نفس عامل مهم عفیف شدن فرد است
وی سه مفهوم کلیدی تقویت‌کننده عفاف را برشمرد و گفت: وجود عزت نفس یا کرامت انسانی می‌تواند عفاف را در فرد تقویت کند. همچنان که امام علی(ع) در حدیثی می‌فرماید: «من کرمت علیه نفسه هانت علیه شهواته» یعنی کسی که عزت نفس و احساس شخصیت کند، امیالش برایش انقدر بزرگ نمی‌شود که باعث شود در برابر شهوت سر تسلیم فرود آورد.
پژوهشگر حوزه عفاف و حجاب دومین عامل تقویت کننده عفاف را ازدواج به‌هنگام دانست و ادامه داد: یکی از مسائلی که باعث می‌شود فرد عفاف داشته باشد، ارضای به موقع نیازهای جنسی اوست در واقع ازدواج روی دوم سکه عفاف است که به تقویت خودکنترلی کمک می‌کند البته هر ازدواجی منجر به عفاف نمی‌شود بلکه ازدواج به‌هنگام در کنار تربیت درست شخص از قطعه‌های تکمیل‌کننده پازل عفاف است.
حجت‌الاسلام والمسلمین بیاتی عنوان کرد: گاهی برای دختر ۱۴ ساله ازدواج کردن لازم و به‌هنگام است اما دختری ۱۶ ساله هنوز توانایی اداره زندگی زناشویی را ندارد زیرا افراد با توجه به موقعیت‌ها و سنجش انواع مختلف پختگی و بلوغ برای آماده بودن ازدواج بررسی می‌شوند، بنابراین نمی‌توان سن دقیقی را برای ازدواج به‌هنگام مطرح کرد.
وی سومین عامل تقویت کننده عفاف را یاد مرگ و یاد پروردگار دانست و بیان داشت: «ذکر الموت یمیت الشهوات» یاد مرگ و اینکه فرد همواره به یاد داشته باشد که پس از زندگی دنیایی به دنیای دیگر منتقل خواهد شد، ابهت امور شهوانی را در نظر انسان از بین می‌برد و به یاد داشتن اینکه پروردگار در هر حال ناظر امور فرد است باعث می‌شود انسان عفیفانه زندگی کند.
*خلوت مجازی با نامحرم یکی از تهدیدات مهم زندگی عفیفانه دختران و پسران
پژوهشگر حوزه عفاف و حجاب در بیان تهدیدات عفاف عنوان کرد: یکی از مهمترین تهدیدات عفاف که در منابع دینی به آن تأکید شده است، مسئله خلوت با نامحرم است. بدین معنا که فرد در موقعیت تنهایی با نامحرم قرار گیرد که در این تنها شدن فضای مجازی و حقیقی تفاوتی ندارد، اما بی‌توجهی به تنها شدن با نامحرم به خصوص در فضای مجازی که افراد آن را کوچک می‌دانند، می‌تواند عفاف را تضعیف کند.
حجت‌الاسلام والمسلمین بیاتی ادامه داد: قطعا اگر زن و مرد با یکدیگر خلوت کنند سومین فرد شیطان است و افزایش فضای هیجانی و شهوانی به گونه‌ای که انسان نتواند در برابر آن مقاومت کند، از نتایج این خلوت است و موارد متعددی وجود دارد که افرادِ بسیار عفیف در یک خلوت نامشروع، عفت خود را خدشه‌دار کرده‌اند.
وی دومین عامل تهدیدکننده عفاف را عدم مدیریت نگاه دانست و گفت: سوره نور که قوانین زندگی عفیفانه را توضیح می‌دهد به مسئله مهم مدیریت نگاه می‌پردازد و در این مسئله تفاوتی بین زن و مرد قائل نیست. گاهی پیش می‌آید که فردی که هوسی هم در دل ندارد با عدم کنترل نگاه خود به سمت رشد میل و شهوت می‌رود. البته مدیریت نگاه به معنای کوتاه کردن نگاه است و اصلا نگاه نکردن در این تعریف نمی‌گنجد. در برخی روایات آمده است که فرد عفیف را می‌توان از مدیریت نگاه وی شناخت.
پژوهشگر حوزه عفاف و حجاب خاطرنشان کرد: دسترسی آسان و بدون هزینه زیاد به فساد و امور شهوانی می‌تواند عفاف و خودکنترلی را تضعیف کند و سومین عامل تهدید کننده عفاف است.
*قدبلندترین شاخص عفاف رعایت حجاب است!
حجت‌الاسلام والمسلمین بیاتی در تشریح شاخص‌های فرد عفیف عنوان کرد: قدبلندترین شاخص عفاف رعایت حجاب است. شاخص دیگر مدیریت نگاه و شاخص سوم پنهان کردن زینت‌ها به خصوص در زنان است.
وی با بیان اینکه مهندسی عفیفانه برای تعاملات، مهمانی‌ها و حتی طراحی منازل یکی دیگر از نشانه‌های عفیف بودن است، گفت: غیرت عنصر فراموش شده‌ای است که متأسفانه در جامعه ما بد تعبیر و تفسیر شده است، غیرت هم در سرفصل تقویت کنندگان عفاف و هم در شاخص عفاف قابل طرح است.
*غیرت؛ احساس مسئولیت همراه با مهربانی و عشق مرد نسبت به ناموس
پژوهشگر حوزه عفاف و حجاب در تعریف غیرت گفت: غیرت احساس مسئولیت همراه با مهربانی و عشق مرد نسبت به ناموسش است در حالی که در جامعه ما هرگونه تعصبی، غیرت نامیده می‌شود اما اسلام تعصب‌های نابجا را غیرت نمی‌داند و از خانه نشین کردن زن به اسم غیرت نهی کرده است.
حجت‌الاسلام والمسلمین بیاتی ادامه داد: گاهی سخت‌گیری‌های نابجای مردان که به نام غیرت انجام می‌شود، باعث بی‌عفتی زن می‌شود در حالی که یکی از نشانه‌های غیور بودن مرد این است که خود فردی عفیف باشد و این غیرت او نشان‌دهنده محبت وی بوده و با روش‌های معقول اعمال شود.
وی تصریح کرد: غیرت ابتدا باعث خودکنترلی و عفت فرد می‌شود و سپس به دیگرکنترلی منجر خواهد شد زیرا اصل نگاه اسلام به این مسائل خودکنترلی است و دیگرکنترلی و غیرت به خودکنترلی بازگشت دارد بنابراین فردی که خود اهل عفت ورزی نیست، نمی‌تواند خانواده خود را به عفت دستور دهد.

خانواده شیعی » زن و حجاب »

حجاب، دیروز، امروز، فردا

بی تردید یکی از مهمترین دغدغه های اصلی نظام مقدس جمهوری اسلامی، بسط و گسترش فرهنگ ناب محمدی(ص) در جامعه بوده و هست. مساله حجاب نیز به عنوان یکی از ارکان اصلی حفظ عفت عمومی در جامعه، همواره مورد بحث و نظر کارشناسان مختلف بوده، تا آنجا که با گذشت ۲۸ سال از پیروزی انقلاب بی بدیل اسلامی در ایران، هنوز یکی از مباحث زنده و جریان دار این نظام محسوب می شود.

آنچه خواهید خواند، نگرشی است کوتاه بر آنچه که در دوران پیدایش و پس از شکل گیری انقلاب اسلامی در ایران رخ داده است که تنها هدفش نگاهی به گذشته برای تصمیم گیری برای آینده ای بهتر است.

اگر به وضع ایرانیان تا قبل از دستور کشف حجاب رضاخان مراجعه کنیم، خواهیم دید که اکثریت قریب به اتفاق ایرانیان از دیرباز، حجاب را به عنوان یکی از اصلی ترین نمادهای دینداری و مسلمانی به حساب می آوردند. حتی در برهه هایی همچون کشف حجاب، ممانعت از دختران با حجاب برای ورود به مدارس و ادامه تحصیل نیز بسیاری از خانواده ها، عطای تحصیل و پیشرفت را به لقای حفظ اعتقادات خود بخشیدند تا ثابت کنند، حکومت ها تنها و تنها بر نوع زندگی، سیاست حاکم و برخی مسائل اجتماعی و اقتصادی آنها حکم رانی می کنند و نه بر اعتقاداتشان. در همان دوره کشف حجاب و حتی قبل تر از آن هم تنها وابستگان دربار و برخی دولتی ها ( اعم از دولتمردان و کارمندان دولت) تجدد سوغات گونه فرنگ را بر خود تافتند، و گرنه اکثریت همچنان با اعتقادات راسخ خود، مبانی اصلی اسلام را حتی در زمان خفقان و ممنوعیت، زنده نگاه می داشتند.

با پیروزی انقلاب اسلامی که همواره در طول سال های مبارزه ، دغدغه های دین مداری و دین محوری در حکومت را شعارها و اصول راهبردی خود می دانست، توقع از نظام برای تحقق کامل این اصول بیش از گذشته شد. در این میان پس از گذشت بیش از دو دهه از پیروزی انقلاب، نگاه های متفاوتی وجود دارد و وضعیت کنونی از نظر حجاب زنان با نگاه های متفاوتی تعریف و تحلیل می شود. از میان آنان بهزاد کشمیری پور، گزارشگر صدای آلمان در تهران، در بهمن ۸۴ و در گزارشی تحلیل گونه چنین می نویسد:

«از سال پیش مسئله حجاب و«بدحجابی» به یکی از معضلات اجتماعی بدل شده است. گرچه برای رعایت نکردن «پوشش شرعی» مجازات هایی پیش بینی شده، اما تعریف ویژگی های این پوشش هنوز نامشخص است».

حجاب خوب کدام است و حجاب بد، کدام؟ این پرسشی است که از سال پیش مطرح شده و هنوز هیچ کس پاسخ روشنی برای آن ندارد. اوایل انقلاب که تعدادی از زنان برای آزادی پوشش جلوی نخست وزیری تظاهرات می کردند عده ای با شعار «یا روسری یا توسری» ظاهراً پوشاندن موها و بعداً به تن کردن مانتو را حجاب می دانستند اما مسئولان هرجا توانسته اند نشان داده اند که چادر و مقنعه را به عنوان حجاب خوب ترجیح می دهند. پوشش زنان از آنجا رنگ یک معضل اجتماعی به خود گرفت که از طرفی مسئولان بر سر تعریف حجاب خوب و بد با هم به توافق نمی رسند و از سوی دیگر حجاب خوب خیلی وقت ها در عمل غیرقابل استفاده است.(!)

گرچه پوشش مسئله هر روز مردم است، موضوع حجاب و بدحجابی هر ازگاهی و به مناسبتی موضوع روز می شود و بحث های داغی به همراه می آورد که با گذشت زمان دوباره فراموش شود. تابستان و فصل گرما همواره بازار بحث بدحجابی را داغ تر می کند. آنچه در این سال ها تقریباً برای همه روشن شده این نکته است که به گفته عضو کمیسیون اجتماعی مجلس، مرتضی فیض علی، کارهای مقطعی همیشه با شکست مواجه می شود. و برخوردهایی که در این سال با مسئله حجاب صورت گرفته اغلب تدابیر و تصمیم هایی مقطعی بوده اند. و این ابتدای ماجرای تمام ناشدنی حجاب در ایران است. به عقیده نگارنده، مهم ترین علت وجود برخی نابسامانی ها درباره حجاب که آن هم بیشتر در شهرهای بزرگ ایران اسلامی دیده می شود، یک مشکل تاریخی است و آن فراموشی باغبانی انقلاب عزیزمان است. پس از پیروزی انقلاب و در شرایطی که بیش از ۹۸ درصد مردم جمهوری اسلامی را پذیرفتند، بسیاری به دنبال زیرساخت های اقتصادی و سیاسی حکومت رفتند و پایه های فرهنگی را با توجه به همراهی بی نظیر مردم، از این مهندسی بی نیاز دانستند. بوستان همیشه سبز سال های ۵۷ و ۵۸ با آغاز جنگ تحمیلی بیش از پیش مورد غفلت واقع شد. پس از پایان جنگ نیز دوران سازندگی، این غفلت را دو چندان کرد. به هر حال هر باغ و بستان و بوستان آبادی بدون رسیدگی و باغبانی با وجود زمینی مرغوب، از علف های هرزه و آفات مصون نمی ماند و بوستان فرهنگی انقلاب نیز با پیشرفت های حوزه های مختلف و حضور جدی تر زنان در عرصه های متعدد و متنوع اجتماعی از این آفات بی نصیب نماند. به این ها هجمه فرهنگی دشمن و بمباران رسانه ای و تبلیغاتی غرب که بسته های سوغات گونه اش همچنان ادامه داشت و ادامه دارد، را هم اضافه کنید. پس معضل ضعف باغبانی و هدایت خوب فرهنگی، توجیه مسائل اجتماعی برای نسل های بعد از انقلاب و همچنین غفلت از حضور دشمن باعث شد، آن بوستان سبز دهه شصت کم کم علف هرزها و گیاهان مضری را در خود ببیند.

حجاب چرا؟ مخالفت چرا؟

اصولا در هر جامعه ای و پس از رویش هر انقلاب وظهور ایدئولوژی جدید حکومتی همواره در ابتدا مشکلاتی پیش می آید، از جمله در اوایل انقلاب بسیاری با توجه به حاکمیت جمهوری اسلامی ، تندروی ها و کندروی های بسیاری را در حوزه های فرهنگی انجام دادند. البته با توجه به آنچه که قبل تر اشاره شد، ساختار بعضی از نهادهای دولتی به شدت نیاز به ترمیم داشت حدود یک ماه پس از پیروزی انقلاب که بالتبع باید بسیاری از باید و نبایدهای جدید در مجموعه های مختلف و مرتبط با نظام حکمفرما می شد، امام خمینی(ره) رهبر فقید انقلاب در پیامی صراحتا تاکید کردند: زن ها باید با حجاب به وزارتخانه ها بروند[i]. نوع نگاه معمار کبیر انقلاب در این یک جمله هم بسیار هوشمندانه و حساب شده است، این جملات زمانی ادا شد که عده ای به واسطه پیروزی انقلاب، مانع حضور زنان در ادارات دولتی می شدند و تنها چادر را به عنوان حجاب اسلامی می دانستند. حجت الاسلام اشراقی، داماد حضرت امام (ره) در تاریخ ۱۷ اسفند ۵۷ و شاید در تشریح این جمله حضرت امام به رادیو انقلاب اسلامی این چنین گفت: «باید در نظر داشت که حجاب به معنی چادر نیست همین قدر که موها و اندام خانم ها پوشانده شود و لباس آبرومند باشد حالا به هر شکلی که باشد مهم نیست چادر چیز متعارفی است و بسیار خوب است. اما به خاطر طرز کار و نوع کار خانم ها شاید گاهی پوشاندن بدن و مو به طریق دیگر هم حجاب باشد حرفی نیست».

حتی مسئولان وقت در مورد اقلیت های مذهبی نیز با احترام کامل برخورد کردند و این گونه عنوان شد که آنها با هر آئین و مذهبی قابل احترام و مورد حمایت جمهوری اسلامی ایران هستند، توقع آن است که برای ظاهر شدن در اجتماع با عرف ایران اسلامی هماهنگ باشند.

از سویی برخی شبه روشنفکران در همان روزهای تولد انقلاب، حجاب را مانعی برای رشد و توسعه کشور(!) می دانستند، شاهد مثالشان هم کشورهای غربی بود. آیت الله طالقانی در تاریخ ۲۰/۱۲/۵۷ طی سخنانی شیوا، این مغاطله را پاسخ دادند: «حجاب در ایران یک مسئله سنتی و تاریخی است که در عمق تاریخ ما و تاریخ شرق مطرح بوده است. همیشه زن های ما دارای یک فرم حجاب بوده اند، حجاب به معنای عامش نه مخصوص به چادر و وضع خاص یعنی حفظ عفاف، یعنی وقار، حفظ وقار و شخصیت زن همیشه در ایران و کشورهای شرقی اسلامی و غیراسلامی بوده و شما ملاحظه می کنید که هندی ها، زن های هندوستان با این که مسلمان نیستند برای حفظ سنت اصیل ملی شان، اکثرا دارای حجابی سرپوشی هستند که مظهر کامل زنان مترقی و مدیر و سیاستمدار شرق خانم «گاندی» است. باید بدانید که رضا شاه یا بر اثر برنامه های استعماری خواست زنان ما را خفیف کند و به بی بند و باری بکشاند و همان طوری که برنامه عمومی استعمار است که زن و مرد را سرگرم شهوت رانی ها، خوش گذرانی ها و عیاشی ها بکنند تا بتوانند کارشان را پیش ببرند و یا خیال می کرد همین قدر لباس ها را که کوتاه کرد، مردم ایران که کت و شلوار پوشیدند، شاپو گذاشتند، زن ها که بی حجاب شدند دیگر ترقی کرده ایم. کار رضاشاه همین بود، خیال کرد که دنیای غرب که مترقی شده و پیشرفت کرده است دلیلش این است که زنانش بی حجابند و توسعه اقتصاد و علم و قدرت و صنعت نیز به همین دلیل است».

این در حالی بود که برخی سیاسیون وجود حجاب را یک مانع جدی برای استقرار دموکراسی می دانستند و معتقد بودند حجاب برای چه؟ در یک کشور آزاد، هر فردی مختار است نوع پوشش خود را خود انتخاب کند. همین جماعت بودند که در روزهای پایانی سال ۵۷ یک به اصطلاح تظاهرات خودجوش را با شعار یا روسری یا توسری ترتیب دادند.هدف هم چیزی نبود جز نمایش یک جنبه از ترفندهای پنهان استعمار در قالب دموکراسی و آزادی بیان. حتی در شعارهایشان عبارت رهبر ما خمینی/ مرام ما آزادی هم شنیده می شد. یک روز پس از این تجمع کمیته مرکزی انقلاب، اطلاعیه ای را مبنی بر برخورد با افرادی که با عنوان کمیته مزاحم بانوان می شوند را صادر کرد. در آن اطلاعیه تصریح شده بود هیچ کس و یا نهادی حق ندارد به بانوان توهین و یا تعرض کند. به فصله یک روز پس از صدور این اطلاعیه جمعی از بانوان پایتخت در میدان توپخانه و سپس موسسه کیهان تجمع کرده و ضمن حمایت از نظر حضرت امام (ره) مبنی بر رعایت حجاب اسلامی در ادارات و نهادهای عمومی، شعار می دادند: ما پیرو قرآنیم/ بی حجاب نمی خواهیم یا رهبر ما خمینی است/ حجاب ما زینبی است و یا مرگ بر ارثیه پهلوی.

در همین روزها رسانه های غربی از جمله خبرگزاری فرانسه اتفاقات پیش آمده را بهترین محمل برای تهیه گزارش و نیل به اهداف خود که همانا تصویر کردن ناکارآمدی نظام جمهوری اسلامی بود، دانست و طی مصاحبه هایی بابرخی از نهادهای دفاع از حقوق زن، زنان را به تجمعات گوناگون دعوت می کرد.

با گذشت یک سال از این اتفاقات وزارتخانه ها و نهادهای مختلف با صدور اطلاعیه های جداگانه ای رعایت حجاب اسلامی را برای کارکنان و مراجعان خواستار شدند و این اولین اقدام انقلابی آشکار در جهت اهداف نظام مقدس جمهوری اسلامی بود. به هر تقدیر نباید فراموش کرد که در خارج از مرزهای ایران اسلامی از بدو تولد انقلاب دست های پیدا و پنهانی درصدد تولید شورش های پس از انقلاب بوده و هستند. در تاریخ بسیار مشاهده شده، انقلاب هایی که در نخستین روزها و یا ماه های پیش، به وسیله اقلیت یا گروهک هایی متزلزل و بعضا فروپاشیده است. مخالفت با حجاب هم در دو بحث جداگانه مطرح بود. یکی تصویر کردن ضعف و ناکارآمدی نظام جمهوری اسلامی در برقراری دموکراسی و دیگری سوق دادن افکار عمومی به جنبه عقب افتادگی ملت با مقایسه کشور با کشورهای غربی.

حضرت آیت الله خامنه ای رهبر فرزانه انقلاب در تاریخ ۱۴ تیر ماه ۵۹ در خطبه های نماز جمعه در توصیه هایی به زنان مسلمان ایرانی این چنین فرمودند:

«حجاب اسلامی وظیفه حفظ عفاف اسلامی است. شخصیت زن مسلمان به او اجازه نمی دهد که از راه نشان دادن پیکر برهنه خود زینت خود را نشان دهد. ای زن مسلمان ای مادری که کودک خردسال خود را در آغوش گرفتی و به میدان خطر رفتی و جان خود و کودکت را به خطر انداختس ای خواهران عزیز که مراعات حجاب اسلامی را نمی کنید شما همان کسانی هستید که در مبارزه ملت ایران با حجاب شرکت کردید و نشان دادید که به انقلاب و اسلام وفادار هستید امروز هم انقلاب ما محتاج وفاداری شماست. ای خواهران اداری که هیچ عنادی با جمهوری اسلامی ندارید فضای جامعه انقلابی را فضای عفاف عمومی قرار دهید کاری کنید که با بی اعتنایی شما به آرایش دشمن یک بار دیگر احساس کند که زن مسلمان ایران تسلیم ناپذیر است. امروز که انقلاب مورد تهدید دشمنان ما قرار گرفته با حرکت هوشیارانه خود یک بار دیگر بینی دشمن را به خاک بمالید و هوشیار باشید و توطئه دشمن را بشناسید و بدانید که هم در محیط ادارات و هم در کوچه و خیابان و هم در جامعه سعی کنید عفاف را حفظ کنید. من از سوی تمام ملت مسلمان از شما خواهران مسلمان تشکر می کنم که در پیروی از فرمان امام با لباس اسلامی در محیط کار حاضر شوید».

ابوالحسن بنی صدر نیز یک روز بعد، ۱۵ تیرماه ۵۹، ضمن تکذیب اخراج زنان از ادارات دولتی، پوشش اسلامی را به به معنای احترام به شخصیت زن دانست و طی سخنانی خطاب به برخی زنان تجمع کنند در مقابل مجلس گفت:

«آن طور که دشمنان تبلیغ می کنند در جامعه ما بنا بر تحقیر انسانی نیست چه رسد به زنان که منتهای ارزش را در جامعه اسلامی دارند».

انقلاب پیروز شده بود و باید تمام بدنه نظام که میراث سلطنت ۲۵۰۰ساله شاهنشاهی بود را عوض می کرد آن هم نه با زور و نه بدون برنامه و یک شبه. در این میان بود که نقش فرهنگ سازی و ایده پردازی بیش از پیش نمایان شد. شهید آیت الله مرتضی مطهری به عنوان طلایه دار تفکر اسلامی معاصر، پرچمدار میدان اطلاع رسانی و تبیین حقایق و معارف اسلام شد. در تریح دو دیدگاه مخالف حجاب و همچنین تبیین لزوم حجاب این گونه فرمود:

حقیقت امر اینست که در مسأله پوشش – و به اصطلاح عصر اخیر حجاب – سخن در این نیست که آیا زن خوب است پوشیده در اجتماع ظاهر شود یا عریان ؟ روح سخن اینست که آیا زن و تمتعات مرد از زن باید رایگان باشد ؟ آیا مرد باید حق داشته باشد که از هر زنی در هر محفلی حداکثر تمتعات را به استثناء زنا ببرد یا نه ؟ اسلام که به روح مسائل می نگرد جواب می دهد : خیر ، مردان فقط در محیط خانوادگی و در کادر قانون ازدواج و همراه با یک سلسله تعهدات سنگین می توانند از زنان به عنوان همسران قانونی کامجوئی کنند ، اما در محیط اجتماع استفاده از زنان بیگانه ممنوع است. و زنان نیز از اینکه مردان را در خارج از کانون خانوادگی کامیاب سازند به هر صورت و به هر شکل ممنوع می باشند

درست است که صورت ظاهر مسأله اینست که زن چه بکند ؟ پوشیده بیرون بیاید یا عریان ؟ یعنی آنکس که مسأله به نام او عنوان می شود زن است ، و احیانا مسأله با لحن دلسوزانه ای طرح می شود که آیا بهتر است زن آزاد باشد یا محکوم و اسیر و در حجاب ؟ اما روح مسأله و باطن مطلب چیز دیگر است و آن اینکه آیا مرد باید در بهره کشی جنسی از زن ، جز از جهت زنا ، آزادی مطلق داشته باشد یا نه ؟ یعنی آنکه در این مسأله ذی نفع است مرد است نه زن ، و لااقل مرد از زن در این مسأله ذی نفع تر است . به قول ویل دورانت : دامنهای کوتاه برای همه جهانیان بجز خیاطان نعمتی است

پس روح مسأله ، محدودیت کامیابیها به محیط خانوادگی و همسران مشروع ، یا آزاد بودن کامیابیها و کشیده شدن آنها به محیط اجتماع است . اسلام طرفدار فرضیه اول است.

فلسفه پوشش اسلامی به نظر ما چند چیز است . بعضی از آنها جنبه روانی دارد و بعضی جنبه خانه و خانوادگی، و بعضی دیگر جنبه اجتماعی ، و بعضی مربوط است به بالا بردن احترام زن و جلوگیری از ابتذال او.

اما ایرادها؛ ایرادی که بر حجاب گرفته اند اینست که موجب سلب حق آزادی که یک حق طبیعی بشری است می گردد و نوعی توهین به حیثیت انسانی زن به شمار می رود. می گویند مجبور ساختن زن به اینکه حجاب داشته باشد بی اعتنائی به حق آزادی او و اهانت به حیثیت انسانی او است و به عبارت دیگر ظلم فاحش است به زن . عزت و کرامت انسانی و حق آزادی زن ، و همچنین حکم متطابق عقل و شرع به اینکه هیچکس بدون موجب نباید اسیر و زندانی گردد ، و ظلم به هیچ شکل و به هیچ صورت و به هیچ بهانه نباید واقع شود ، ایجاب می کند که این امر از میان برود.

پاسخ : یک بار دیگر لازم است تذکر دهیم که فرق است بین زندانی کردن زن در خانه و بین موظف دانستن او به اینکه وقتی می خواهد با مرد بیگانه مواجه شود پوشیده باشد . در اسلام محبوس ساختن و اسیر کردن زن وجود ندارد . حجاب در اسلام یک وظیفه ای است بر عهده زن نهاده شده که در معاشرت و برخورد با مرد باید کیفیت خاصی را در لباس پوشیدن مراعات کند . این وظیفه نه از ناحیه مرد بر او تحمیل شده است و نه چیزی است که با حیثیت و کرامت او منافات داشته باشد و یا تجاوز به حقوق طبیعی او که خداوند برایش خلق کرده است محسوب شود

اگر رعایت پاره ای مصالح اجتماعی ، زن یا مرد را مقید سازد که در معاشرت روش خاصی را اتخاذ کنند و طوری راه بروند که آرامش دیگران را بر هم نزنند و تعادل اخلاقی را از بین نبرند چنین مطلبی را زندانی کردن یا بردگی نمی توان نامید و آن را منافی حیثیت انسانی و اصل آزادی فرد نمی توان دانست.

در کشورهای متمدن جهان در حال حاضر چنین محدودیتهائی برای مرد وجود دارد. اگر مردی برهنه یا در لباس خواب از خانه خارج شود و یا حتی با پیژامه بیرون آید، پلیس ممانعت کرده به عنوان اینکه این عمل برخلاف حیثیت اجتماع است او را جلب می کند. هنگامی که مصالح اخلاقی و اجتماعی ، افراد اجتماع را ملزم کند که در معاشرت اسلوب خاصی را رعایت کنند مثلا با لباس کامل بیرون بیایند، چنین چیزی نه بردگی نام دارد و نه زندان، و نه ضد آزادی و حیثیت انسانی است و نه ظلم و ضد حکم عقل به شمار می رود

برعکس، پوشیده بودن زن – در همان حدودی که اسلام تعیین کرده است – موجب کرامت و احترام بیشتر او است، زیرا او را از تعرض افراد جلف و فاقد اخلاق مصون می دارد.

مثال می زنم: یک افسر با نشانه های عالی افسری که گردن می افرازد، قدم ها را محکم به زمین می کوبد، باد به غبغب می اندازد، صدای خود را موقع حرف زدن کلفت می کند. او هم زبان دار عمل می کند، به زبان بی زبانی می گوید: از من بترسید، رعب من را در دل های خود جا دهید. همین طور ممکن است زن یک طرز لباس بپوشد یا راه برود که اطوار و افعالش حرف بزند، فریاد بزند که به دنبال من بیا، سر به سر من بگذار، متلک بگو، در مقابل من زانو بزن، اظهار عشق و پرستش کن.

یک ایراد دیگر که بر حجاب گرفته اند این است که ایجاد حریم میان زن و مرد بر اشتیاق ها و التهاب ها می افزاید و طبق اصل الانسان حریص علی ما منع منه ، حرص و ولع نسبت به اعمال جنسی را در زن و مرد بیشتر می کند. به علاوه، سرکوب کردن غرائز موجب انواع اختلالهای روانی و بیماریهای روحی می گردد.

در روان شناسی جدید و مخصوصا در مکتب روانکاوی فروید روی محرومیت ها و ناکامی ها بسیار تکیه شده است. فروید می گوید: ناکامی ها معلول قیود اجتماعی است و پیشنهاد می کند که تا ممکن است باید غریزه را آزاد گذاشت تا ناکامی و عوارض ناشی از آن پیش نیاید.

برتراند راسل در صفحه ۶۹ و ۷۰ ( ترجمه فارسی ) کتاب جهانی که من می شناسم می گوید: اثر معمولی تحریم ، عبارت از تحریک حس کنجکاوی عمومی است و این تأثیر، هم در مورد ادبیات مستهجن و هم در موارد دیگر مصداق پیدا می کند . . . اکنون برای اثر تحریم مثالی می زنم: فیلسوف یونانی امپد کل جویدن برگهای شجره الغار را خیلی شرم آور و زشت می پنداشت

او همیشه جزع و فزع می کرد از اینکه باید ده هزار سال به علت جویدن برگ درخت غار در ظلمات خارجی ( دوزخ ) به سر برد. هیچوقت مرا از جویدن برگ غار نهی نکرده اند و من هم تاکنون برگ چنین درختی را نجویده ام ولی به امپد کل تلقین شده بود که نباید این کار را بکند و او هم برگ درخت غار را جوید

سپس در جواب این سؤال که: آیا شما عقیده دارید انتشار موضوع های منافی عفت علاقه مردم را به آنها زیاد نمی کند؟ جواب می دهد : علاقه مردم نسبت بدانها نقصان می یابد. فرض کنید چاپ و انتشار کارت پستال های منافی عفت مجاز و آزاد گردد. اگر چنین چیزی بشود این اوراق برای مدت یک سال یا دو سال مورد استقبال واقع شده سپس مردم از آن خسته می شوند و دیگر کسی حتی به آنها نگاه هم نخواهد کرد

پاسخ این ایراد این است که درست است که ناکامی، به خصوص ناکامی جنسی ، عوارض وخیم و ناگواری دارد و مبارزه با اقتضاء غرائز در حدودی که مورد نیاز طبیعت است غلط است، ولی برداشتن قیود اجتماعی مشکل را حل نمی کند بلکه بر آن می افزاید. در مورد غریزه جنسی و برخی غرائز دیگر، برداشتن قیود، عشق به مفهوم واقعی را می میراند ولی طبیعت را هرزه و بی بند و بار می کند. در این مورد هر چه عرضه بیشتر گردد هوس و میل به تنوع افزایش می یابد.

بدین نکته باید توجه کرد که آزادی در مسائل جنسی سبب شعله ور شدن شهوات به صورت حرص و آز می گردد، از نوع حرص و آزهائی که در صاحبان حرمسراهای رومی و ایرانی و عرب سراغ داریم . ولی ممنوعیت و حریم ، نیروی عشق و تغزل و تخیل را به صورت یک احساس عالی و رقیق و لطیف و انسانی تحریک می کند و رشد می دهد و تنها در این هنگام است که مبدأ و منشأ خلق هنرها و ابداع ها و فلسفه ها می گردد. میان آنچه عشق نامیده می شود و به قول ابن سینا عشق عفیف و آنچه به صورت هوس و حرص و آز و حس تملک در می آید – با اینکه هر دو روحی و پایان ناپذیر است – تفاوت بسیار است . عشق، عمیق و متمرکز کننده نیروها و یگانه پرست است و اما هوس، سطحی و پخش کننده نیرو و متمایل به تنوع و هرزه صفت است.

غریزه جنسی دو جنبه دارد: جنبه جسمانی و جنبه روحی. از جنبه جسمی محدود است. از این نظر یک زن یا دو زن برای اشباع مرد کافی است، ولی از نظر تنوع طلبی و عطش روحی ای که در این ناحیه ممکن است به وجود آید شکل دیگری دارد. حالت روحی مربوط به این موضوع دو نوع است: یکی آن است که به اصطلاح عشق نامیده می شود، و همان چیزی است که در میان فلاسفه و مخصوصا فلاسفه الهی مطرح است که آیا ریشه و هدف عشق واقعی، جسمی و جنسی است و یا ریشه و هدف دیگری دارد که صد درصد روحی است و یا شق سومی در کار است و آن این که از لحاظ ریشه، جنسی است ولی بعد حالت معنوی پیدا می کند و متوجه هدفهای غیر جنسی می گردد؟

نوعی دیگر عطش روحی آن است که به صورت حرص و آز در می آید که از شؤون حس تملک است و یا آمیخته ای است از دو غریزه پایان ناپذیر: شهوت جنسی و حس تملک، آن همان است که در صاحبان حرمسراهای قدیم و در اغلب پولداران و غیر پولداران عصر ما وجود دارد. این نوع از عطش تمایل به تنوع دارد. از یکی سیر می شود و متوجه دیگری می گردد. در عین این که ده ها نفر در اختیار دارد در بند ده ها نفر دیگر است و همین نوع از عطش است که در زمینه بی بند و باری ها و معاشرت های به اصطلاح آزاد به وجود می آید. این نوع از عطش است که هوس نامیده می شود.

اما اینکه می گویند : الانسان حریص علی ما منع منه مطلب صحیحی است ولی نیازمند به توضیح است. انسان به چیزی حرص می ورزد که هم از آن ممنوع شود و هم به سوی آن تحریک شود، به اصطلاح تمنای چیزی را در وجود شخصی بیدار کنند و آنگاه او را ممنوع سازند. اما اگر امری اصلا عرضه نشود یا کمتر عرضه شود، حرص و ولع هم نسبت بدان کمتر خواهد بود.

فروید که طرفدار سرسخت آزادی غریزه جنسی بود، خود متوجه شد که خطا رفته است، لذا پیشنهاد کرد که باید آن را از راه خاص خودش به مسیر دیگری منحرف کرد و به مسائل علمی و هنری نظیر نقاشی و غیره منعطف ساخت و به اصطلاح طرفدار تصعید شد. زیرا تجربه و آمار نشان داده بود که با برداشتن قیود اجتماعی، بیماری ها و عوارض روانی ناشی از غریزه جنسی بیشتر شده است. من نمی دانم آقای فروید که طرفدار تصعید است از چه راه آن را پیشنهاد می کند. آیا جز از طریق محدود کردن است؟ در گذشته افراد بی خبر، به دانشجویان بی خبرتر از خود می گفتند انحراف جنسی، یعنی هم جنس بازی، فقط در میان شرقی ها رایج است و علتش هم دسترسی نداشتن به زن بر اثر قیود زیاد و حجاب است. اما طولی نکشید که معلوم شد رواج این عمل زشت در میان اروپائی ها صد درجه بیشتر از شرقی ها است.

اگر در مشرق زمین محرومیت ها باعث انحراف جنسی و همجنس بازی شده است، در اروپا شهوترانی های زیاد باعث این انحراف گشته است، تا آنجا که در بعضی کشورها همان طور که در روزنامه های خبری خواندیم رسمی و قانونی شد، و گفته شد چون ملت انگلستان عملا این کار را پذیرفته است قوه مقننه باید از ملت پیروی کند. یعنی نوعی رفراندوم قهری صورت گرفته است.[ii]

غفلت از درون

در سال هایی که جنگ تحمیلی را پشت سر گذاشته بودیم و دغدغه های فرهنگی، هر روز رنگ تازه ای به خود می گرفت، بحث چادر یا مانتو یک بار دیگر در محافل دانشگاهی کشور مطرح شد و تا آنجا پیش رفت که حجت الاسلام و المسلمین هاشمی رفسنجانی –رئیس هیئت امنای دانشگاه آزاد- در یک پرسش و پاسخ دانشجویی با صراحت اعلام کرد: مانتو از نظر ما ایرادی ندارد و برای محیط های دانشگاهی نیز بدون اشکال است.

اگر چه این جملات پیش تر هم از سوی بسیاری از مسئولین مطرح و عنوان شده بود ولیکن بیان آن از زبان رئیس جمهور، خیلی از افکار خاموش و فرصت طلب را بیدار کرد! به طوری که در سال های بعد و انتصاب برخی مسئولین فرهنگی که دنبال فرصتی برای مطرح کردن عقاید و اندیشه های غربی خود بودند، این بحث وارد مراحل تازه ای شد. عطاءالله مهاجرانی اولین وزیر ارشاد کابینه آقای خاتمی، رسما اعلام کرد، حجاب را باید به نظرخواهی از مردم واگذار کرد و حکومت هیچ وظیفه ای در قبال حجاب مردم ندارد.

این در حالی اتفاق می افتاد که در سال های قبل حتی برای حضور بانوان در اجتماعات و یا اماکن عمومی هم قوانین خاصی در نظر گرفته شده بود، مثلا آیت الله موسوی اردبیلی در تاریخ ۱۵ اردیبهشت ۱۳۶۱ به عنوان یکی از بالاترین مقامات قضایی آن روز، در مورد حجاب بانوان در تاکسی ها و به طور کلی در سطح جامعه گفت: «حجاب اسلامی باید رعایت شود، اما این که ما برخی را مجبور کنیم که حجاب داشته باشند یا نه، صورت خوشی ندارد تنها یک مسئله ای هست، این که عده ای نمی خواهند در مسیر جمهوری اسلامی قرار بگیرند؛ به هر حال باید عفت عمومی را رعایت کرد. خیابان و بازار و مجالس عمومی نباید به یک مرکز فحشا و ترویج ابتذال تبدیل شود. ما امیدواریم خانم ها در حدود حجاب اسلامی لباس مناسب بپوشند، بدن خود را بپوشانند و با یک وضع عادی و ساده بیرون بیایند».

در چنین شرایطی وارد دهه دوم انقلاب شدیم، دهه ای که با روی کار آمدن دولت اصلاحات، بسیاری از لغات، تعاریف و حتی استراتژی ها، دست خوش تغییرات بنیادی شد. سوء استفاده از مسئله آزادی بیان و آزادی زنان، بیشترین سهم را در این مثلا اصلاحات و در طول سال های ۷۶ تا ۸۴ به خود اختصاص داد. در طول این سال ها هم مانند سال های گذشته اش و دهه اول عمر انقلاب، بارها و بارها، مسئله حجاب به انواع گوناگون مطرح شد، کنفرانس ها و جلساتی برگزار و مصوباتی تصویب شد، حرکت های مقطعی انجام شد اما باز هم معضل حجاب به ویژه در پایتخت، بر قوت خود باقی ماند.

البته در طول همین سال ها بسیاری از افتخارات، مدال آوری ها و قهرمانی های بانوان در عرصه های مختلف با نمایش حجاب اسلامی در میدان های جهانی، تئوری حجاب مساوی است با محدودیت را تحت الشعاع قرار داد. حضور کاروان بانوان ایران اسلامی در مسابقات مختلف، راه اندازی ورزشگاه ها و رشته های تخصصی بانوان در کشور، حضور گسترده بانوان در مراکز علمی- تحقیقاتی و پیشرفت های علمی ایشان بر بسیاری ثابت کرد که حجاب نه تنها محدودیت نیست بلکه بستری است برای آرامش بیشتر و سهل شدن پیمودن مسیر برای رسیدن به هدف. در این سال ها تنها و تنها آنچه بیش از هر چیز توانست تاثیر شگرفی بر فضای فرهنگی کشور بگذارد هجوم رسانه های غربی و ابتذال برخی رسانه های داخلی، از جمله سینما و تئاتر، فضای هنری مرسوم به موج نو و شکل گیری تشکل های مختلف حمایت از زنان در قالب های مختلف از جمله ترویج تفکر فمنیستی.

با تمام این ها و در سال ۸۳ در پی یک نظرسنجی گروهی از مردم تهران، ۸۷درصد مردم پایتخت، رعایت حجاب را در جامعه ضروری عنوان کردند. این در حالی بود که برخی کشورهای اروپایی رعایت حجاب را برای ادامه تحصیل و اشتغال، ممنوع اعلام کرده بودند و این نبود جز به خاطر ترس از گسترش اسلام در کشورهای اروپایی، دیده می شد.

۸۷درصد تهرانی ها رعایت حجاب را ضروری می دانند

نتایج یک نظرسنجی نشان می دهد ۸۷درصد از مردم تهران، رعایت حجاب را در جامعه ضروری می دانند. روابط عمومی شورای فرهنگی و اجتماعی زنان اعلام کرد: براساس طرح نظرسنجی که در قالب یک پژوهش میدانی در سطح مناطق تهران پیرامون اصل حجاب و با جامعه آماری ۱۰۰۰ نفر از شهروندان انجام شد، آگاهی شهروندان تهرانی نسبت به قانون منع حجاب و میزان آگاهی و مقبولیت حجاب در جامعه مورد سنجش قرار گرفت.

نتایج این تحقیق که توسط شورای فرهنگی اجتماعی زنان انجام شده نشان داد که از مجموع ۶۶درصد پاسخ دهندگان زن و ۳۴درصد پاسخ دهندگان مرد، در پاسخ به پرسشی درباره ضرورت رعایت حجاب در جامعه، ۲۶درصد گزینه خیلی زیاد، ۲۹درصد زیاد، ۳۲درصد تا حدودی، ۷درصد کم و ۴درصد گزینه خیلی کم را انتخاب کرده اند و در مجموع ۸۷درصد پاسخگویان رعایت حجاب را در جامعه ضروری می دانند.

۴۷درصد پاسخگویان متاهل و ۵۶درصد مجرد بوده اند.۳۰درصد کمتر از بیست سال، ۴۴درصد ۲۹-۲۰سال، ۲۰درصد ۳۹-۳۰سال و ۱۱درصد ۴۹-۴۰سال و ۳۰درصد بیش از ۵۰سال داشته اند. ۹۰درصد مسلمان و ۱۰درصد غیرمسلمان بوده اند. ۴۲درصد زیر دیپلم و دیپلم، ۴۱درصد فوق دیپلم و لیسانس، ۱۰درصد فوق لیسانس و دکتری و ۴درصد تحصیلات حوزوی داشته اند. ۵/۴۳درصد غیرشاغل، ۸درصد مشاغل پزشکی، ۶/۱۹درصد مشاغل فرهنگی، ۱۷درصد مشاغل اداری، ۲درصد مشاغل تولیدی و ۴/۸درصد مشاغل آزاد داشته اند.

بر اساس نتایج به دست امده رابطه معناداری بین ضرورت رعایت حجاب و متغیرهای جنس و سن، دین، وضعیت تاهل و اشتغال به دست نیامد و غالبا همه اقشار رعایت حجاب را امری ضروری می دانند.

در پاسخ به دلایل وجوب حجاب در جامعه بیش از ۸۰درصد پاسخگویان عقیده داشتند حجاب برای زنان مصونیت اجتماعی می آورد، حدود ۸۰درصد معتقدند وجوب حجاب به دلیل احترام به مقام زن است. ۶/۷۷درصد معتقدند رعایت حجاب موجب سالم سازی جامعه از انحرافات اجتماعی است. ۷۵درصد پاسخگویان عقیده دارند که حجاب موجب تحکیم بنیان خانواده است. ۴۶درصد پاسخگویان عقیده داشتند حجاب موجب محدود شدن فعالیت های اجتماعی زنان می شود.

در پاسخ به سئوال حدود و پوششی که اسلام برای زن تعیین کرده است ۱۸درصد اظهار داشتند هر نوع پوششی که سر و بدن را بپوشاند، ۲۵درصد عقیده داشتند سر و بدن به جز صورت و دست ها و زینت های مورد استفاده، ۳۵درصد معتقدند رعایت پوشش متناسب با عرف جامعه و ۲۰درصد معتقدند پوشش خاصی تعیین نشده صرفا حیا و عفت باید رعایت شود. بر اساس نتایج به دست آمده اطلاع از نوع پوشش پیشنهادی اسلام به شناخت و تعهد فردی افراد برمی گردد و ارتباط معناداری با سن، جنس، تحصیلات و نوع شغل افراد ندارد.

در تبیین هدف دولت ها از تصویب قانون منع حجاب ۵۸درصد معتقدند این قانون با هدف رواج بی بند و باری میان مسلمانان بوده است. ۷/۵۷درصد معتقدند هدف، محدود نمودن حضور اجتماعی مسلمانان بوده است. ۵۷درصد معتقدند هدف ناکارآمد نشان دادن احکام اسلامی است و ۳۰درصد معتقدند هدف دفاع از ازادی و حقوق زنان بوده است.

در تبیین جریانات موثر در تصویب قانون منع حجاب ۸/۵۳درصد معتقدند جریانات طرفدار جهانی شدن در پشت این قضیه اند، ۴۸درصد جریانات فمنیستی را موثر می دانند، ۸/۵۳درصد جریانات صهیونیستی را موثر می دانند و ۴۰درصد جریانات سکولاریستی و طرفداران تساهل و تسامح دینی را پشتیبان این رویداد می دانند. در بررسی پرسشنامه های پر شده از طریق اینترنت با توجه به قشر کاربران اینترنت و عدم کنترل و سهمیه بندی نمونه های آماری نتایج زیر حاصل گردید. در این روش پاسخگویان مرد بیشتر بوده اند به طوری که ۵۷درصد مردان و ۳۵درصد زنان پاسخ داده اند. همچنین تفاوت نسبت مجردان به متاهلین در این روش بیشتر است. مجردین دو برابر متاهلین بوده اند. ترکیب سنی پاسخگویان در روش الکترونیکی جوان تر است به طوری که نسبت پاسخگویان کمتر از ۲۰سال بیشتر و پاسخگویان بالای ۴۰سال کمتر از گروه مشابه خود به طریق میدانی است. پاسخگویان شرکت کننده در نظرسنجی به روش الکترونیکی دارای تحصیلات بالاتری نسبت به روش میدانی بوده اند و افراد دیپلم و زیر دیپلم و حوزوی کمتر شرکت کرده اند. از نظر وضعیت اشتغال نتایج در هر دو روش همخوانی دارد تنها مشاغل پزشکی کمتر و مشاغل تولیدی بیشتر شرکت کرده اند. براساس اطلاعات به دست آمده در زمینه لزوم رعایت حجاب در جامعه ۴۶درصد پاسخ خیلی زیاد داده اند در حالی که در روش میدانی تنها ۲۵درصد خیلی زیاد را برگزیده اند. این در حالی است که درصد پاسخ خیلی کم نیز در این روش ۳برابر روش میدانی است و تعداد بسیار کمی گزینه تا حدی را انتخاب کرده اند. می توان گفت چون روش غیرحضوری بوده افراد موضع خود را واضح تر بیان کرده اند و در مجموع میانگین جواب های مبنی بر ضرورت رعایت حجاب در جامعه از این طریق اندکی بیشتر از روش میدانی است. در پاسخ به دلایل وجوب حجاب در جامعه به ترتیب اولویت گزینه های تحکیم بنیان خانواده، احترام به مقام زن، سالم سازی جامعه، مصونیت اجتماعی و محدود کردن فعالیت های زنان انتخاب شده است.

در پاسخ به نوع حجاب مورد قبول مخاطبین به ترتیب چادر ۴۰درصد، مانتو مقنعه ۲۲درصد، مانتو روسری ۱۲درصد، هر نوع لباس با پوشش سر ۸درصد و هیچکدام ۱۸درصد انتخاب شده است.

چه باید کرد؟

برای ترویج فرهنگ عفاف و رفع معضل بد حجابی، فرهنگ سازی بیشترین طرفدار را دارد؛ بنابراین باید کار فرهنگی کرد که صد البته پیشقراولان این حرکت، دستگاه های فرهنگی اند و سایر نهادهای اجتماعی هم در این مورد باید کمک کنند؛ از خانواده گرفته تا صدا و سیما. برنامه ریزی، تلاش و صبر راهگشاست و هماهنگی بین دستگاه های فرهنگی، یک اصل انکارناپذیر.

در این میان وظیفه چند نهاد و دستگاه از بقیه سنگین تر است اما به نظر می رسد مهمترین نهاد در میان همه اینها، «نهاد مردم» است. در واقع ما باید مراقب باشیم و به خود و یکدیگر تذکر دهیم. به این ترتیب اولین جایی که باید حجاب نهادینه شود، خانواده است؛ به شرطی که دلیل پوشیده بودن را برای نونهال و نوجوانمان توضیح دهیم آن هم به زبان روز و با منطق قوی.

عضو کمیسیون فرهنگی مجلس شورای اسلامی با اشاره به این که خانواده، اولین جایی است که شخصیت انسان شکل می گیرد می افزاید: «اولین الگوی حجاب یا بدحجابی، والدین هستند. اگر والدین به پوشش مناسب اهمیت بدهند و خود را به گوهر حجاب و حیا آراسته نمایند، فرزند نیز از آنها نمونه برداری خواهد کرد». «لاله افتخاری» ادامه می دهد: «اگر والدین، آموزش صحیح فرهنگ حجاب را سرلوحه تعامل خود با فرزندان قرار دهند و محجبه و باحیا بودن را در درون او نهادینه کنند، او در جوانی تحت تاثیر بدحجاب ها، پوشش خود را تغییر نمی دهد».

مدیر یک موسسه علمی- کاربردی نیز می گوید: «نحوه رفتار پدر و مادر در ملاقات با دیگران، نوع پوشش مادر، زمانی که با نامحرمان گفت وگو می کند و تقید والدین به حیا و پاکدامنی، در فرزند تاثیر می گذارد؛ ضمن این که بعضی اقدامات همچون جداسازی اتاق خواب کودک و رعایت اخلاق در محیط خانواده، در بروز روحیه عفاف طلبی فرزند موثر است».

کودک با ورود به محیط مدرسه، اولین تجربه دوری از والدین را لمس می کند و تأثیر و تأثر در رفتار و کردار و پوشش و خلقیات را می آزماید و ۱۲ سال از عمر خود را در مقاطع تحصیلی این نهاد سپری می کند. «سیدمحمدرضا میرتاج الدینی» عضو کمیسیون فرهنگی مجلس شورای اسلامی دراین زمینه می گوید: «یکی از راه های مؤثر در ترویج فرهنگ عفاف، قراردادن مطالبی در زمینه حجاب در کتاب های درسی دانش آموزان ابتدایی و راهنمایی و دادن آموزش های جذاب و مشوق امر پوشش اسلامی است».

نماینده مردم تبریز می افزاید: «معرفی الگوهای مناسب و در پاره ای مواقع، تذکرهای بخشنامه ای در کنار همان آموزش ها، می تواند در ترویج فرهنگ حجاب بسیار مؤثر باشد».

نماینده مردم تهران نیز با اشاره به تشکیل جلسات پرسش و پاسخ در زمینه حجاب در مدارس می گوید: «باید به سؤالات و شبهات دانش آموزان و حتی والدین آنها درباره حجاب، پاسخ صحیح و منطقی داده شود تا به تدریج زمینه های بدحجابی از میان رفته و فرهنگ عفاف جا بیفتد». لاله افتخاری دادن کتاب هایی به غیر از کتب درسی درباره حجاب و طرح مسابقه در این زمینه از محتوای همان کتاب ها را یکی دیگر از راه های رواج پوشش اسلامی در مدارس عنوان می کند.

همانطور که قبلاً هم گفتیم متأسفانه گاه تغییر پوشش از وضع مطلوب به نامطلوب در برخی دانشگاه ها اتفاق می افتد و دلیل آن حساسیت جوان ها در سنین ۱۸ تا ۲۲ سالگی نسبت به یکدیگر و افزایش میل خودنمایی به ویژه در خانم هاست.

«عفت شریعتی کوهبنانی»، عضو کمیسیون فرهنگی مجلس شورای اسلامی در این زمینه می گوید: « در دانشگاه های معتبر خارجی، سلامت پوشش رعایت می شود و بین محیط علمی و خیابان تفکیک وجود دارد». «لاله افتخاری» سخن همکار مشهدی اش را تکمیل می کند: «در کشورهای لائیک هم دانشجویان در محیط علمی، لباس ساده می پوشند و برای این مکان، شأن و منزلت قائلند و کسی آرایش نمی کند. ما هم باید این فرهنگ را که دانشگاه از خیابان جداست با روش های ایجابی و هنرمندانه جا بیندازیم». نماینده مردم تهران در ادامه اضافه می کند: «تشکیل جلسات پرسش و پاسخ و رفع شبهات در زمینه حجاب برای دانشجویان و دادن آموزش های لازم در این باب، راهکار مؤثری است».

«میر تاج الدینی» هم، رواج فرهنگ عفاف در میان جوانان را از راه ارشاد و اهنمایی مشفقانه مؤثر ارزیابی می کند و نشان دادن الگوهای برتر حجاب که موفقیت های علمی و از این قبیل کسب می کنند را یک راهکار تأثیرگذار عنوان می نماید.

تمامی مسئولانی که با آنها صحبت شد، دادن تذکرهای مؤدبانه و مشفقانه در محیط دانشگاه توسط دست اندرکاران این محیط ها را در کنار دیگر طرح ها مؤثر دانسته اند که نگارنده خود شاهد اعمال این روش منطقی در مجتمع ولی عصر«عج» دانشگاه آزاداسلامی تهران مرکزی بوده است و امید آن می رود که در دیگر دانشگاه های دولتی و غیردولتی نیز اعمال شود. در مجتمع ولی عصر ضمن جلوگیری از ورود افراد متفرقه به دانشگاه از طریق کنترل دقیق کارت های دانشجویی، با روشی مشفقانه از دانشجویان خانم خواسته می شود که مانتوهایی با پوشش بهتر بر تن کنند.

نماینده مردم مشهد در مجلس شورای اسلامی از «ساماندهی مد و لباس» به عنوان یکی از طرح های قوه مقننه برای رفع معضل بدحجابی سخن می گوید و می افزاید: «مجلس، خواسته به حق مردم در مهار بدحجابی را در قالب طرح مد و لباس برآورده می کند».

نماینده مردم تهران نیز از طرح «لباس ملی» برای رواج فرهنگ عفاف می گوید: «از همه رسانه ها برای تبلیغ این طرح استفاده خواهد شد و لباسی متناسب با فرهنگ و ذائقه ایرانی و با تنوع محلی و بومی به بازار عرضه می شود و تلاش داریم که با برپایی نمایشگاه و از طریق صدا و سیما این لباس را جا بیندازیم و حتی آن را به خارج صادر کنیم».

وقتی این دو طرح را با برخی از خانم ها مطرح می کنم، واکنش های متفاوتی نشان می دهند. عده ای موافقند و گروهی مخالف. بعضی ها هم که تکلیفشان با این مسئله روشن نیست، غرولند می کنند. خانم های محجبه اعم از مانتویی و چادری این طرح ها را به شرط آن که لباس هایی متنوع و منطبق بر سلایق متفاوت باشد، مطلوب می دانند.

دکتر علی مطهری در طرحی که برای پوشش اسلامی به کیهان عرضه کرده، در باره نوع تعیین پوشش مردم، می نویسد: «اعمال نظر در نوع پوشش مردم از طرف حکومت ها چیزی نیست که منحصر به ایران باشد. در اکثر کشورهای جهان قانونی در این زمینه وجود دارد منتها حدود آن متفاوت است».

رسانه تصویری، اثرگذارترین وسیله ارتباطی است. سیما و سینما می توانند محملی باشند برای ترویج عفاف در جامعه. اینترنت نیز یکی دیگر از رسانه های پرمخاطب و موثر قلمداد می شود. «لاله افتخاری» با اشاره به این که باید از همه عوامل برای رفع بدحجابی استفاده کرد، می گوید: «فیلم و سریال در زمینه ترویج عفاف باید ساخته شود و در عوض اگر اثری تصویری موجب رواج بی عفتی می شود، نباید به نمایش درآید».

«سیدمحمدرضا میرتاج الدینی» نیز با اشاره به این که باید جلوی پخش آثار هنجارشکن گرفته شود، می افزاید: «سریال هایی که متلک و شوخی بین زن و مرد را رواج می دهند، نباید پخش شوند». همچنین بر فیلم های سینمایی باید نظارت شود تا ترویج ضداخلاق نکنند. بر ویدئو کلوپ ها هم با توجه به این که تعداد بیشتری از مردم را جذب فیلم ها می کنند، باید نظارت دقیق تری صورت گیرد». نماینده مردم تبریز ادامه می دهد: «با ساخت سریال ها و فیلم های خوب و آموزنده می توان مردم را به طرف رعایت حجاب تشویق کرد».

یک روزنامه نگار با اشاره به اثرگذاری سریال ها بر مردم می افزاید: «در اوایل دهه ۷۰ شمسی سریالی تحت عنوان «در پناه تو» پخش شد که بسیاری از دختران و زنان مانتویی و حتی بدحجاب تحت تاثیر شخصیت اول آن سریال، چادری شدند. اگر ساخت اینگونه سریال ها ادامه می یافت و با ترتیب دادن میزگردهای نقد و بررسی، درباره حجاب تبلیغ و صحبت بیشتری می شد، وضعیت خیلی بهتر از حال حاضر بود».

این نویسنده ادامه می دهد: «طرح هایی چون مد و لباس یا لباس ملی اگر به صورت ابلاغیه و دستورالعمل یا مثل تبلیغ عروسک های دارا و سارا باشد جواب نمی دهد، بلکه باید با تبلیغ نامحسوس از طریق پوشاندن آن به تن سوپر استارهای سینما و تلویزیون در فیلم ها و سریال ها و مجریان سیما و همچنین هدیه دادن در ادارات و دانشگاه ها و ارزان فروشی آنها در بوتیک ها و فروشگاه ها بین زنان و دختران مدبشود».

یک دانشجو می گوید: «در هالیوود گاه برای فروش یک کفش یا لباس، فیلم یکصد دقیقه ای می سازند تا یک کالا را به مردم معرفی کنند اما در کشور ما کمتر کسی برای ترویج حجاب فیلم و سریال می سازد». او ادامه می دهد: «نشان دادن مضرات بدحجابی و مواهب حجاب و نمایاندن الگوهای جذاب در پوشش اسلامی، به ویژه از نوع برتر آن یعنی چادر که در قاموس شخصیت های آرمانی فیلم ها و سریال ها پدیدار می شود، بهترین راه ترویج و تبلیغ عفاف است».

از سوی شورای عالی انقلاب فرهنگی و به منظور ایجاد هماهنگی بین دستگاههای مرتبط با ترویج فرهنگ حجاب، «کمیته ترویج و گسترش فرهنگ عفاف» تشکیل شد. این کمیته ۲۲عضو دارد که رئیس آن، وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی است و نمایندگانی از مجلس، صداوسیما و وزارت خانه های بازرگانی، کشور، اطلاعات، مسکن و شهرسازی، اقتصاد و دارایی، آموزش و پرورش، علوم، بهداشت و یازده نهاد دیگر در آن عضویت دارند. جلسات این کمیته در وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی تشکیل می شود و گزارش عملکرد آن هر ۶ماه یکبار به شورای عالی انقلاب فرهنگی که ریاست آن به عهده رئیس جمهوری است، ارائه خواهد شد.

همچنین «لاله افتخاری»، عضو کمیسیون فرهنگی مجلس از تشکیل کمیته ای برای ساماندهی مد و لباس خبر داد و افزود: «این کمیته متشکل از نمایندگانی از صداوسیما، تولیدکنندگان و فروشندگان لباس، اصناف، کمیسیون فرهنگی مجلس و غیره است که وظیفه تولید، عرضه، برگزاری نمایشگاه های مربوطه و نظارت بر امور یاد شده را در طرح ساماندهی مد و لباس برعهده دارد». نماینده مردم تهران اضافه کرد: «در این کمیته بررسی می کنیم که اگر طرح، نیاز به بودجه، سوبسید و دیگر موارد دارد، اقدام شود تا لباس هایی زیبا، متنوع و پوشیده به مردم عرضه شود. ضمن اینکه در این طرح به لباس های محلی ارزش و اهمیت خاصی داده خواهد شد».

زن برتر، حجاب برتر

از روایات و احادیث چنین برمی آید که حضرت فاطمه زهرا(س) وقتی قدم در اجتماع می گذاشتند، خود را در جامه ای فراگیر- چادر- می پوشاندند و در جمع زنان بنی هاشم باابهت و متانت قدم برمی داشتند. در قیامت نیز وقتی بانوی دو عالم وارد شوند، فریادی برخواهد آمد که: «ای مردم چشم هایتان را ببندید تا فاطمه(س) دختر رسول اکرم(ص) عبور نماید». و این پاداش عفاف است.

زن مسلمان ایرانی همواره مفتخر به داشتن حجاب برتر بوده است. حجاب از آن رو واجب شد که زن بتواند در اجتماع آزادانه و آسوده حاضر شود و برخلاف آنچه غافلان و مغرضان می گویند، حجاب، وسیله نگه داشتن زن ها در پستوی خانه ها نیست. امروزه زنان محجبه ایرانی، در تمام عرصه ها به موفقیت های بزرگی دست می یابند و آنانی که حجاب برتر- یعنی چادر- را انتخاب کرده اند موفق ترند[iii].

فرهنگسازی و دیگر هیچ…

بررسی و نگرش به وضعیت زنان قبل و بعد از انقلاب اسلامی، و مقایسه آن دو مقطع زمانی، خیزش بی نظیر زنان به سوی متعالی شدن و انتخاب پوشش مناسب را در ربع قرن گذشته نشان می دهد.

دستاوردهای مهم علمی، اجتماعی، فرهنگی و هنری زنان طی سال های بعد از پیروزی انقلاب اسلامی، نشانگر رشد و بلوغ و شعور فکری آنهاست.

زنان مسلمان با حضور در عرصه های مختلف سیاسی اجتماعی به خصوص هشت سال دفاع مقدس، ثابت کردند که توانمندی های زیادی در همه زمینه ها دارند و در صورت داشتن فرصت های مساوی با بروز آنها مدارج مهمی را کسب خواهند کرد.

امروزه دیگر به اثبات رسیده که حجاب در واقع هرگز مانعی جهت حضور زنان در اجتماع و کارکردن آنها نبوده و نخواهد بود. در ایران زنان محجبه در شهرها و روستاها در کنار مردان در مزارع و کارخانه ها و ادارات در حال فعالیت هستند و چون زن و مادر کانون اصلی مهر و عاطفه در جامعه ما هستند، همچنان قوام و محوریت خانواده نیز با آنهاست.

گرایش زنان و دختران در غرب و اروپای به ظاهر متمدن به سوی حجاب هر روز فزونی می یابد و هر روز در خبرها شاهد اخراج دختران محجبه از دانشگاهها و جلوگیری از ورود زنان با حجاب به مراکز علمی هستیم. خداوند در قرآن کریم همان گونه که به اهمیت نماز و دستورات شرعی اشاره فرموده است به همان محکمی در خصوص حفظ حجاب آیاتی را نازل کرده است.

هر از چند گاهی کشور ما شاهد بحث داغ و جنجال برانگیز حجاب است و قبل از این که با این معضل برخورد شود بایستی نهادهای فرهنگی و تربیتی و عقیدتی که با استفاده از بیت المال و بودجه های کلان نتوانسته اند در این بیست و چند سال گذشته به رسالت خود در زمینه فرهنگ عفاف و حجاب عمل کنند، مواخذه و بازخواست شوند.

باید ریشه یابی کرد که چرا بعد از ۲۷ سال حکومت دینی در ایران هنوز می باید احکام بدیهی اسلام را با نیروی پلیس اعمال کرد.

چرا باید صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران که امام بزرگوار آن را دانشگاه نامید، به جای پرداختن به موضوعات اصیل در حوزه فرهنگ، به ترویج فرهنگ های بی هویت و انحرافی و سریال هایی که عملا تبلیغ بدحجابی و بی قید و بندی می کند بپردازد و از ارزش های اسلامی هر روز فاصله بگیردو با ساختن فیلم هایی که در آن زنان با آرایش و پوشش نامناسب حضور دارند موجب اشاعه فرهنگ بی حجابی در جامعه شود؟

همانطور که گفته شد حجاب مقوله ای فرهنگی است و راهکارهای فرهنگی می طلبد و برخورد با معضل بدحجابی در جامعه باید سنجیده و عالمانه باشد و از شعارها و کارهای غیرمعقول پرهیز کرد. پرداختن به این موضوع برای یک هفته و حتی یک ماه، ما را به آنجا خواهد برد که در حال حاضر قرار داریم.

در خصوص حجاب و بدحجابی و بی حجابی در جامعه اسلامی لازمه کار، فرهنگ سازی است و در این راستا باید به آگاه سازی جوانان و نسل جوان پرداخت و به جای برخورد با معلول به علت ها توجه کرد و در برخورد با این ناهنجاری اجتماعی تا حد ممکن نباید از قوه قهریه استفاده کرد چون با نیروهای انتظامی و امنیتی نمی توان به مقابله با پدیده فرهنگی رفت.

متاسفانه در جامعه کنونی ما در میان جوانان و نوجوانان و برخی از بزرگترها به فرم و پوششی برمی خوریم که حتی در خود اروپا و آمریکا نیز پوششی زننده محسوب می شود و این نوع پوشش به گروههای پست و منزوی جامعه غرب تعلق دارد که متاسفانه برخی جوانان ما از طریق کانال های ماهواره ای الگوهای خود را انتخاب می کنند، الگوهایی که با دین و فرهنگ و عرف جامعه ما فاصله بسیار دارد.

رئیس شورای فرهنگی اجتماعی زنان اخیرا اظهار داشته که باید به نیازهای جوانان اهمیت داد، حرف درستی است، جوان عاشق رنگ های شاد و متنوع است و این حس معقول و طبیعی اوست و ما باید این حس را در پوششی مناسب به آنها ارائه کنیم تا او اغنا شود و به دنبال الگوهای نامناسب نرود.

نتایج بسیاری از بررسی ها و نظرسنجی ها حاکی از آن است که نیمی از زنان جامعه به رعایت حجاب اسلامی اعتقاد عمیق دارند و در موارد دیگر سهل انگاری و عدم آگاهی و نبود الگوی مناسب، موجب بدحجابی دختران و زنان می شود.

گسترش فرهنگ عفاف، قادر است ضمن حفظ احترام و حرمت زنان، قوانینی را جهت تامین حقوق اجتماعی و شرعی آنان ارائه دهد.

باید بدانیم که امروزه پوشش نامناسب فقط مختص خانم ها نیست بلکه برخی از آقایان هم از لباس های نامناسب و مغایر با فرهنگ وعرف جامعه اسلامی استفاده می کنند که عمدتا از مرزها وارد کشور می شود که باید مسئولان مربوطه، با واردات بی رویه و غیرقانونی کالاهای خارجی که با فرهنگ ما سازگاری ندارند مقابله کنند.

بایدها و نبایدها در این مقوله بسیار است، اگر جامعه ای سالم و عاری از بی عفتی می خواهیم، باید برنامه داشته باشیم و به روزمرگی نیفتیم و مسئولان حتما توجه ویژه ای به بودجه های فرهنگی داشته باشند و برای حل این معضل برنامه های کوتاه مدت و بلند مدت ارائه کنند تا ان شاء الله همچون گذشته نسلی آگاه، پویا و محجوب داشته باشیم[iv].

شاید برای خاتمه این مقاله و ذکر این نکته که هنوز هم مساله حجاب و گسترش بدحجابی برای مسئولان جدی نشده است، سخنان نایب رییس سابق مجلس خبرگان رهبری تلنگری محسوب شود، چرا که گفته می شود نیروی انتظامی قصد دارد از اردیبهشت ماه امسال طرح برخورد با بدحجابی را اجرایی کند.

آیت الله امینی در خطبه های نماز جمعه قم و در تاریخ ۲۲ اردیبهشت ۸۵ یکبار دیگر و با صراحتی مثال زدنی، غفلت از موضوع بدحجابی در جامعه را یادآور شد و از دستگاه های مسئول به شدت انتقاد کرد:«درست است که بی حجابی نداریم،اما این بدحجابی هایی که در شهرها داریم،نگران کننده است ! خانم های ایرانی شریفند، بزرگند،گرامیند. به حجاب علاقه دارند،ولی متاسفانه مساله بدحجابی و توسعه آن نگران کننده است ! چه در قم باشد،چه در شهرهای دیگر و چه در تهران. من نمی گویم کسانی که بدحجاب اند. دین ندارند! نه ! بسیاری از آنها متدین هستند؛ واقعا متدینند،اما نسبت به این مساله توجیه نیستند. خیلی از آن ها اصلا نمی دانند حجاب از مسائل ضروری اسلام است».

نایب رییس سابق مجلس خبرگان افزوده است:«من هم واقعا نمی دانم چرا ! خوب، زنان در کشور ما که حجاب دارند , اما چرا این گونه بدحجابی رایج شده و همین طور، روز به روز هم توسعه پیدا می کند مراجع ما از این وضعیت شدیدا ناراضی هستند! مردم هم به مراجع تقلید فشار می آورند که چرا سخنی نمی گویید ! بارها و بارها به خود من گفته اند، چرا در این باره در خطبه ها حرفی نمی زنی ! به من اعتراض کرده اند! من هم می دانم حق با آن ها است . به آنها دلداری می دهم و می گویم ان شاالله درست می شود؛ این مشکلی است که از مدت ها قبل گرفتار آن بوده ایم ! ولی به هر حال , باید برای حل این مساله فکری کرد!»

…ایشان در ادامه با تأکید بر ضرورت کار فرهنگی در این زمینه گفته اند:«حداقل باید یک مقداری کار فرهنگی کرد یا نه انجام کار فرهنگی در توان کیست ! چه کسی باید این کار را به سامان برساند ! نیروی انتظامی در اختیار دولت است ! وزارت ارشاد در اختیار دولت است ! صدا و سیما در اختیار دولت است ! خوب، همه این ها در اختیار دولت است ! برای انجام کار فرهنگی، چه نهاد دیگری باید در اختیار دولت باشد ! پس چرا کاری نمی کنید ! چرا اقدامی در این راه صورت نمی دهید ! چرا مساله را جدی نمی گیرید !

اولین اقدامی که می توانید کنید، این کار را از ادارات و زیر مجموعه دولت شروع کنید! ادارات که دیگر در اختیار دولت است مگر دانشگاه ها در اختیار دولت نیست دانشگاه ها هم در اختیار دولت است ! چرا از این ها شروع نمی کنید اگر عموم مردم کوچه و بازار نمی خواهند کاری کنند، اما مگر نمی توان از آن مراکزی که زیر نظر دولت است، شروع کنند ! آیا درست است که کسی بیاید در دانشگاه های ما و این بدحجابی ها را ببیند !

درست است که بی حجابی نیست، ولی بدحجابی هم کمتر از بی حجابی نیست ! در بسیاری از کشورهایی که من به آنها سفر کرده ام مردم یا حجاب دارند و یا بی حجاب هستند! ولی خدا می داند , بدحجابی نیست ! اگر بود،می گفتم . یا حجاب دارند , یا بی حجاب هستند اما بدحجابی نیست ! آخر این چه پدیده زشتی است که به وسیله ماهواره ها و اینترنت و امثال آن، ترویج می شود و جلوی آنها گرفته نمی شود.ما از دولت محترم انتظار داریم به طور جدی، فکری کرده و برای حل این معضل اقدام کند!»

پی نوشت ها

۱- ۱۶/۱۲/۵۷

۲- مسئله حجاب شهید مرتضی مطهری

۳- روزنامه کیهان اردیبهشت۸۵

۴- بخشی از مقاله عباس صالحی با عنوان گسترش حجاب و فرهنگ سازی.

منبع :حوراء – اسفند ۱۳۸۵ – شماره ۲۳

 

۲۰۶۱-مطهری گفت کتابهای مرا بخوانید همه‌چیز درست می‌شود+ محبت حقیقی و فطرت آدمی

۱۲ تیر

مطهری گفت کتابهای مرا بخوانید همه‌چیز درست می‌شود/توصیه همسر شهید، به همسران شهدای هسته‌یی

شهيد مطهري

سرگردانی برای یافتن منزلی که شهید مطهری سه سال در آنجا زندگی کرده است به برخورد گرم و دوستانه همسر شهید می‌ارزد. بواسطه علی مطهری با همسر شهید مطهری خانم عالیه روحانی تماس گرفته و از ایشان درخواست مصاحبه می‌کنم.

همسر شهید مطهری هدف از مصاحبه را جویا می‌شود؛ به ایشان می‌گویم هدف، بیان خاطرات شهید مطهری است که در شکل‌گیری انقلاب اسلامی نقش مهمی داشتند.ابتدا از پذیرفتن مصاحبه سر باز می‌زند اما توصیه علی مطهری،‌ مادر را راضی به مصاحبه می‌کند و البته دو شرط برای مصاحبه می‌گذارد؛ اول اینکه عکاس حضور نداشته باشد و دیگر اینکه درباره مسائل روز کشور سوال نپرسم.

شروط همسر شهید مطهری را می‌پذیرم و به دیدار ایشان می‌روم. مصاحبه در اتاق کار شهید مطهری برگزار می‌شود؛ اتاقی که به گفته عالیه روحانی روزگاری از اساتید دانشگاه، روحانیون، کمونیست‌ها و دوره‌ای هم از اعضای شورای انقلاب پر می‌شد.

مصاحبه که شروع شد به فضای اتاق عادت کرده بودم چون قبل از اینکه همسر شهید مطهری به اتاق بیاید، گشتی در آن زده بودم. کتاب‌ها، تابلوها و میز کار شهید مطهری به خوبی گویای این است که چه جلساتی در آن برگزار شده است. تنوع موضوع کتاب‌ها به روشنی می‌گوید که شهید مطهری فقط عالم دینی نبود. به گفته عالیه روحانی، کتابخانه دست‌نخورده باقی مانده است. کفش‌ها و عبای شهید مطهری هم هنوز حفظ شده است.

عالیه روحانی با وجود کسالتی که دارد با حوصله و به گرمی به سوالات پاسخ می‌دهد؛ هرچند زمان اجازه نداد که همه سوالات خود را بپرسم.

به گزارش خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا)، همسر شهید مطهری در این گفت‌وگو، از روز شهادت همسرش سخن می‌گوید، به برخی ویژگیهای شخصیتی او اشاره می‌کند و تاکید می‌کند که شهید مطهری برایش زنده است. او همچنین تعریف می‌کند که چطور استاد شهید، پس از شهادتش بر قاتل خود تاثیر می‌گذارد قاتل، پشیمان می‌شود.

موزه شهید مطهری

خانم عالیه روحانی به خوابی که فرزندش محمد پس از شهادت پدر دیده بود اشاره می‌کند و می‌گوید که شهید به او گفته است: «شما کتاب‌های مرا بخوانید، همه چیز درست می‌شود».

متن گفت‌وگوی ایسنا با عالیه روحانی همسر شهید مرتضی مطهری به شرح زیر است:

خاطراتی از مبارزات و دوران زندان شهید مطهری بفرمایید. شهید مطهری چند دوره و به چه مدت در زندان بودند؟

مطهری چندین‌بار به زندان رفت. اولین بار در سال ۱۳۴۲ به مدت ۴۳ روز به زندان رفت و هفت سال هم ممنوع‌المنبر شد. بار دوم هنگامی بود که شبی در کانون توحید به منبر رفت. در آن شب سه هزار نفر برای شنیدن صحبت‌های وی تجمع کرده بودند. همین دلیل کافی بود تا بار دیگر ۲۳ روز را در زندان سپری کند.

یک شب هم در نارمک منبر رفت و اعلامیه امام را خواند. ساواک همان شب به خانه ما آمد. من در آن شب مریض بودم. ساواک که در خانه را زد من خواستم در را باز کنم اما شهید اجازه نداد. ساواکی‌ها قصد داشتند شهید را با خودشان ببرند. شهید گفت اجازه بدهید لباسم را بپوشم. لباس شهید پر از اسامی افراد و برنامه‌های ایشان بود. من خودم را به لباس شهید رساندم و دفترچه‌اش را از جیبش برداشتم. مطهری متوجه مساله نشده بود. در زندان که شهید مطهری لباسش را درمی‌آورد، با خود فکر می‌کند اسامی لو رفته است، اما وقتی می‌فهمد من دفترچه را از جیبش برداشتم، مرا بسیار دعا می‌کند.

ساواکی‌ها بعد از دستگیری شهید در فاصله یک ربع به خانه ما آمدند. من اعلامیه‌ها و کتاب‌های شهید را به یکی از همسایه داده بودم و ساواکی‌ها در خانه چیزی پیدا نکردند. چند دوره زندان کوتاه‌مدت هم داشتند.

شهید مطهری حتی با مخالفان خوش‌رفتاری می‌کرد

نحوه برخورد شهید مطهری با مخالفان و تندرو ها چگونه بود؟

هدف شهید این بود که کمونیست‌ها را به راه راست هدایت کند. فقط می‌خواست مغزهای آنها را باز کند. با همه، حتی با مخالفان خوش‌رفتاری می‌کرد. همه را با عنوان عزیزم و پسرم خطاب می‌کرد. او به مخالفان می‌گفت که بیایید با هم بحث کنیم. اگر حق با شما بود، من قبول می‌کنم. هیچ‌گاه نمی‌گفت حرف من درست است. با تندروها رفتار بسیار بهتری داشت. وقتی کتاب مساله حجاب را نوشت، متحجرین پدرش را درآوردند و گفتند مطهری رضاشاه دوم است و می‌خواهد حجاب را از بین ببرد. مطهری گفت این کتاب فقهی است. این کتاب را برای امام فرستاده بود و امام آن را تایید کرده بود.

آیا در سفرها و فعالیت‌های سیاسی شهید مطهری همراه ایشان بودید؟

من به سیاست وارد و تجسس‌گر بودم. هنگامی که جلسات شورای انقلاب به طور مخفیانه در همین اتاق برگزار می‌شد، من متوجه بودم که این افراد برای انقلاب کار می‌کنند. هنگامی که علامه طباطبایی برای مداوای بیماری خود به لندن رفتند من هم همراه شهید به لندن رفتم. شهید مطهری اصرار می‌کرد با ایشان به پاریس هم بروم ولی من به خاطر بچه‌ها به پاریس نرفتم. او حتی برای من بلیط هم گرفته بود.

نگران برگشت شهید مطهری از پاریس نبودید؟ لندن برای زندگی مناسب‌تر است یا تهران؟

نه نگران نبودم. من در کانادا و ژاپن هم بوده‌ام ولی تهران را به همه آنها ترجیح می‌دهم؛ هیچ‌جا محله آدم نمی‌شود.

هیچ روحانی جرات نمی‌کرد در «زن روز» بنویسد ولی مطهری می‌گفت برای اسلام می‌نویسم

دلیل فعالیت شهید مطهری در مجله زن روز چه بود؟

مطهری به لحاظ سیاسی بسیار فعال بود ولی مردم از این موضوع آگاهی نداشتند. مردم فکر می‌کردند شهید مثل علامه طباطبایی در سیاست دخالتی ندارد. من از این موضوع آگاه بودم اما نمی‌توانستم چیزی بگویم. کتاب نظام حقوق زن در اسلام مجموعه مقالاتی است که در جواب نوشته‌های فردی به اسم مهدوی که علیه اسلام در مجله زن روز قلم می‌زد، نوشته شد. هیچ روحانی جرات نمی‌کرد در مجله زن روز مطلب بنویسد ولی مطهری می‌گفت برای اسلام می‌نویسم. تیراژ زن روز بعد از مقاله‌های مطهری بالای ۸۰ هزار نسخه رفت.

چرا با وجود اینکه گروهک فرقان طی بیانیه‌ای اعلام کرده بود بزودی یک روحانی را ترور می‌کند، شهید مطهری حاضر نبود با خود محافظ داشته باشد؟

شناسنامه شهید مطهری

هنگامی که فرقان بیانیه داده بود که یک روحانی سیاسی – مذهبی را ترور می‌کند، شهید مطهری گفت که این بار نوبت من است. ما نمی‌دانستیم ایشان اینقدر دشمن دارد. نامه‌هایی از فرقان به ما می‌رسید اما فکر نمی‌کردیم دست به ترور بزنند. شهید قبول نمی‌کرد که چند جوانِ محافظ ایشان کشته شوند. چند روز قبل از آن، قرنی شهید شده بود و رادیو و تلویزیون تصاویر ترور قرنی را پخش کرد. مطهری بسیار ناراحت شد و به صداوسیما خرده گرفت که چرا این تصاویر را پخش کرده است و چرا صداوسیما به فکر خانواده شهید قرنی نبوده است؟ مطهری بسیار دل‌رحم بود. یازده روز بعد از قرنی، خودش شهید شد.

روز شهادت، نشاط را در چهره مطهری می‌دیدم

چگونه خبر شهادت شهید مطهری به شما رسید؟ از آن روز تعریف کنید.

علی که آن موقع در تبریز درس می‌خواند، همان روزِ شهادت شهید مطهری به خانه آمد. علی گفت دلم برای شما تنگ شده است، در حالی که بعد از ۱۳ فروردین به تبریز رفته بود. صبح شهید مطهری با علی صحبت کرد. علی به پدرش گفت که خودم هم نمی‌دانم چرا آمدم. شهید مطهری به علی گفت هر کتابی را در دانشگاه به تو دادند، نخوان زیرا منافقان ممکن است کتاب‌هایی به تو بدهند و تلاش کنند تو را عوض کنند تا از این طریق از من انتقام بگیرند. هر کتابی که به دستت می‌رسد، اول آن را نشان آقای مدنی و قاضی بده بعد آنها را بخوان. شهید مطهری همچنین به علی گفت “علی تو سفیر من در تبریز هستی. تو باید مردم را هدایت کنی و نباید با افراد بد همراه شوی”.

مطهری می‌گفت که برای شهید، قبل از شهادتش نشاط ایجاد می‌شود. آن نشاط را آن روز در چهره مطهری می‌دیدم. نزدیک ظهر روی پاهای خود بند نبود و بسیار خوشحال بود. علی لاریجانی (داماد خانواده مطهری) به من گفت چرا آقای مطهری اینقدر خوشحال است؟ من گفتم شاید به خاطر ورود امام باشد. مطهری مغرب از خانه بیرون رفت. وی به آقای حاج زرخانی بدهکار بود و همان روز، دو بسته پول به وی داد. آن شب با آقای حاج زرخانی به منزل یدالله سحابی رفت. ما راننده در اختیار داشتیم اما چون آن شب همسر راننده مریض بود، راننده را مرخص کرده بودیم.

همان شب یدالله سحابی زنگ زد و به ما خبر داد که مطهری ترور شده و به من گفت که به بیمارستان طرفه بیایید. من با علی به بیمارستان رفتم. ابتدا به ما گفتند که چیزی نشده است و تیر به دست شهید خورده است، اما سپس دو خانم آمدند و گفتند مطهری کشته شده است. من گفتم خدا را شکر. مطهری کشته نشد بلکه شهید شد. الحمدالله که خدا شهادت را در خانواده ما قرار داد. ایشان آرزوی شهادت داشتند.

در بیمارستان، علی سویچ ماشین را گم کرد. ما ابتدا به خانه یدالله سحابی رفتیم اما آنجا نماندیم. در این بین فرقان بیانیه داده بود که اعدام انقلابی انجام داده است. آنها در بیانیه گفته بودند که مطهری آمریکایی و دست راست امام خمینی بوده است. در راه منزل یک ماشین گرفتیم که دو نفر در آن سوار بودند. به آنها گفتیم پولی نداریم، شما ما را به منزل برسانید آنجا پول را به شما می‌دهیم. آنها قبول کردند. ما نمی‌دانستیم آیا آنها منافق هستند یا حزب‌اللهی. در راه، نیروهای بسیجی به هم خبر دادند که مطهری شهید شده است. این دو نفر بسیار تاسف خوردند. از آنجا فهمیدیم که این دو نفر حزب‌اللهی هستند اما ما چیزی نگفتیم. هنگامی که به خانه رسیدیم افراد زیادی اطراف خانه تجمع کرده بودند. آنجا بود که فهمیدند ما خانواده مطهری هستیم.

قاتل شهید مطهری گریه کرد و گفت مرا آتش بزنید

آیا با قاتل شهید مطهری ملاقاتی داشتید؟ هدف از ترور شهید مطهری چه بود؟

یک روز آیت‌الله گیلانی با من تماس گرفت و گفت به زندان اوین برویم. محمد شب قبل خواب دیده بود که شهید در اتاق خود در کنار شاگردان و کتاب‌هایش نشسته است. شهید به محمد می‌گوید من برای این کتاب‌ها بسیار زحمت کشیده‌ام و شما سال‌ها بعد مرا می‌شناسید. فقط شما کتاب‌های مرا بخوانید همه چیز درست می‌شود. شهید می‌گوید من می‌دانم چه کسانی مرا ترور کردند. شهید به محمد گفته ضارب من کسی است که لباس سبز به تن دارد. ما در زندان اوین در اتاقی نشسته بودیم که دور تا دور آن از عکس‌های شهادت شهید پر بود. آقای ناطق نوری و گیلانی همراه با فردی که لباس سبزی به تن داشت آمدند. در این لحظه محمد به گریه افتاد و گفت این فرد پدر مرا ترور کرده است. مسئولان از آن فرد پرسیدند لباس را از کجا آوردی؟ آن فرد گفت دیشب مادرم برایم این لباس را آورده است. ضارب یکباره گریه کرد و گفت “من را آتش بزنید، من کتاب عدل الهی شهید را در زندان خوانده‌ام و فهمیدم اشتباه کرده‌ام”.

او قاتل مفتح و عراقی هم بود ولی پشیمان شده بود. او گفت چهار ماه پشت در منزل شهید مطهری منتظر بودم ولی دلم نمی‌آمد او را بکشم و برمی‌گشتم اما هرگاه من را سرمست می‌کردند که او را بکشم.

توصیه همسر شهید مطهری به همسران شهدای هسته‌ای

آیا با خانواده شهدای انقلاب در ارتباط هستید؟ توصیه شما به همسران شهدای هسته‌ای چیست؟

با خانواده شهید رجایی ارتباط ندارم اما با خانواده‌های شهید بهشتی، طالقانی، باهنر و محلاتی در ارتباط هستم.

کارت شناسایی شهید مطهری

دلم برای خانواده شهدای هسته‌ای می‌سوزد. همسران شهدای هسته‌ای را به صبر، گذشت و یاد خدا بودن توصیه می‌کنم. آنها باید افتخار کنند که همسرشان در راه دین کشته شده است. همسران شهدای هسته‌ای فرزندان خود را خوب تربیت کنند و بدانند که به اجرشان می‌رسند.

خانمی که هم کار می‌کند و هم بچه‌داری می‌کند، بسیار خوب است

جایگاه زنان را در جامعه امروز ایران چگونه ارزیابی می کنید؟آیا مطالباتی که زنان را به صف انقلابون کشاند برآورده شده است؟

بهترین مقامی که زن می‌تواند کسب کند، فرزندداری است. علم بسیار خوب است و از آن استقبال می‌کنم. یک خانم، دبیر ریاضیات خوبی هم می‌تواند باشد اما گاهی برخی خانم‌ها بیخودی در کوچه‌ها راه می‌روند. زندگی‌شان خوب نمی‌چرخد و بچه‌هایشان خوب تربیت نمی‌شوند. خانمی که هم کار می‌کند و هم بچه‌داری می‌کند، بسیار خوب است. دختران خودم تحصیلکرده هستند و یکی از آنها در دانشگاه الزهراء تدریس می‌کند اما به تربیت بچه‌ها هم به خوبی می‌رسند. مادری که فرزندش را رها می‌کند و نمی‌تواند بچه‌داری کند، فایده‌ای ندارد؛ در اینصورت اگر خانم در خانه بنشیند و قناعت کند بسیار موفق‌تر است نسبت به خانمی که در خیابان می‌چرخد.

مطهری برای من زنده است

کمی از خصوصیات اخلاقی شهید مطهری بگویید.

شهید مطهری از ۱۱ سالگی تا ۵۷ سالگی که به شهادت رسید، دائما وضو داشت. مادرش گفته بود که شهید مطهری از ۱۱ سالگی حتی در سرما و برف وضو می‌گرفت. شهید مطهری به مادرش گفته بود که همیشه دوست دارم با وضو باشم زیرا کسی که با وضو باشد قلبش نورانی می‌شود و در حال عبادت خدا قرار می‌گیرد. به یاد ندارم یک حبه قند و یک لیوان آب بدون وضو خورده باشد. یک کلام حرف بی‌ربط از ایشان نشنیدم. غیبت نمی‌کرد. به من می‌گفت هر طور دلت می‌خواهد لباس بپوش و من هم چادر را انتخاب کردم. هیچ وقت مردی مثل مطهری ندیدم. هیچ وقت در خانه به ما امر نمی‌کرد. بچه‌ها را بسیار خوب تربیت کرد. بعد از شهادتش برای تربیت بچه‌ها زحمتی نکشیدم. خدا را شکر می‌کنم که مطهری برای من زنده است. او برای من پدر و معلم بود و مرا آموزش داد. شهید در اوایل دوران زندگی مشترکمان به من گفت که اگر توفیق نوشتن پیدا کردم یا خداوند به من فرزندانی عطا کرد، این دعا را بگو که اثرات یا ثمرات من طوری نباشد که از خدا بخواهم که به دنیا بیایم و بچه‌هایم را تربیت کنم یا کتاب‌هایم را تصحیح کنم.

علی (مطهری) حرف حق را می‌گوید، حتی اگر کسی بدش بیاید

توصیه نمی‌کنم علی برای انتخابات ریاست‌جمهوری نامزد شود

علی مطهری چقدر به پدرش شبیه است؟ آیا شما به او توصیه می‌کنید که نامزد انتخابات ریاست جمهوری شود؟

علی به لحاظ شکلی و رفتاری به شهید مطهری بسیار شبیه است. علی حرف حق را می‌گوید، حتی اگر کسی بدش بیاید. او خیلی مهربان و خوش اخلاق است. توصیه نمی‌کنم که علی برای انتخابات ریاست‌جمهوری نامزد شود. علی استاد دانشگاه است و باید درس بدهد. همان نمایندگی مجلس برایش کافی است.

گفت‌وگو از خبرنگار سیاسی ایسنا: محسن فرامرزی

مسلمان شدن دختر زرتشتي با خواندن کتاب‌های دفاع مقدس

دوسال قبل يكي از دوستان كتاب‌هايي درباره دفاع مقدس به من داد به نام «پايي كه جاماند» و «نورالدين پسر ايران». اين دو كتاب خيلي روي من اثر گذاشت.

به گزارش سوک ؛ صبا دختر جواني است كه به تازگي به اسلام مشرف شده است. وي كه قبل از اين آيين زرتشت داشته در تهران سكونت دارد و در رشته نفت تحصيل مي‌كند. خانواده او از زرتشتي‌هاي آذربايجان هستند اما اصالتاً از روس‌هاي مهاجر محسوب مي‌شوند كه ظاهراً پيش از آن مسيحي مذهب بوده‌اند. با همكاري انجمن شهيد ادواردو آنيلي، با او از طريق كانال مجازي ammarionاديان و مذاهب كه توسط يكي از كارشناسان اديان در راديو اداره مي‌شود آشنا شديم.

چطور شد به اسلام مشرف شديد؟
دوسال قبل يكي از دوستان كتاب‌هايي درباره دفاع مقدس به من داد به نام «پايي كه جاماند» و «نورالدين پسر ايران». اين دو كتاب خيلي روي من اثر گذاشت. به آثار دفاع مقدس علاقه پيدا كردم و به سمت اين آثار رفتم و به وصاياي شهدا توجه بيشتر نمودم ديدم در همه آنها سه اصل مهم تكرار و تأكيد شده است: اول ولايت فقيه، دوم حجاب و سوم پايداري در دين. وقتي اين امور را با دين خودمان مقايسه كردم ديدم چقدر فرق است بين دين من و اسلام. چقدر اسلام آرامش مي‌دهد و به چه نكات جالبي تأكيد دارد. در دين زرتشت ذكري نداريم تا استرسمان را كم كنيم ولي اسلام گستردگي منحصر به‌فرد دارد. اين شد كه تصميم گرفتم بيشتر بخوانم و كم‌كم متوجه شدم اسلام كامل‌تر و ارجح‌تر از زرتشت است. تحقيق كردم تا اسلام را بيشتر بشناسم. اوايل ماه رمضان امسال بود كه بعد از مطالعه و تحقيق با خودم گفتم من مسلمان هستم.

چه چيزي بيشتر روي شما اثرگذار بود؟
صحبت هاي آيت‌الله مكارم شيرازي بعد از اذان در ماه رمضان خيلي روي من اثر گذاشت و سخنراني‌هاي مرحوم مهدوي كني را هم دوست داشتم. برنامه‌هاي آقاي قرائتي را هم دنبال مي‌كنم خيلي روان و ساده حرف مي‌زند، برايم قابل درك است.

خانواده معترض نبودند كه پاي سخنراني مي‌نشينيد؟
زياد كسي به اين امور توجه نمي‌كرد چون من مراقب بودم تا شك آنها برانگيخته نشود و علي‌الظاهر به مسائل ديني خودمان مي‌پرداختم.

چه كتاب‌هايي را خوانديد؟
كتاب‌هاي مختلفي را خواندم. مثلاً تمام آثار مطهري، شريعتي، آيت‌الله طالقاني، كتاب كشف‌الغطا آيت‌الله طباطبايي كه خيلي سخت بود و به جز چند نكته نتوانستم خيلي از مفاهيمش را كه سنگين بود بفهمم، اما خواندم، يكسري از استادان هم به من خيلي كمك كردند غير از درس، اخلاق هم به من آموزش دادند، تا جايي كه احساس مي‌كنم بهترين سال عمرم همان سال پيش دانشگاهي‌ام بود تا آنجا كه شمردم حدود ۳۰۰ كتاب در اين دوران خواندم. وقتي با خودم گفتم كه حالا من مسلمان شده‌ام بعد از آن بحث و چالش اصلي شيعه و سني شدن من بود هيچ چيزي نمي‌دانستم كه فرق شيعه و سني چيست.

شما كه در محيطي اسلامي بزرگ شده بوديد و در هرحال نسبت به مذهب شيعه بايد شناخت داشته باشيد؟
نه من در محيط شيعي بزرگ نشدم، راهنمايي و دبيرستانم را در مدرسه ميخائيل كارباچيف، درس خوانده‌ام كه هم مسيحي دارد هم زرتشتي، فقط در پيش دانشگاهي به مدرسه مسلمان‌ها رفتم، اخلاق و رفتار معلم‌ها در اين دوران خيلي روي من اثر گذاشت، تا اينكه امسال به همراه خواهرم و همسرش مشهد رفتيم. آن زمان نمي‌دانستم چه مناسبتي است. بعدها فهميدم عيد فطر بوده است. آنجا جلسه‌اي بود كه چند نفر با هم صحبت مي‌كردند. فهميدم بحث شيعه و سني است. روحاني استدلال‌هاي قوي و محكمي داشت. خيلي به دلم نشست. ازهمان جا جرقه‌اي به ذهنم خطور كرد تا درباره شيعه و سني بيشتر بدانم. تا اوايل آبان ماه امسال شروع به تحقيق كردم ولي هيچ كدام به اندازه كتاب الغدير و آيه ۵۵ سوره مائده يعني همان آيه ولايت روي من اثر نگذاشت و برايم به اين اندازه مستدل و قوي نبود. هرچه جلو رفتم حقانيت حضرت علي برايم مشخص شد.

شما زبان خاصي داريد؟
بله ولي ما مردم عادي مثل بقيه حرف مي‌زنيم. زبان اوستايي يكسري الفبايي دارد و دعاهاي خاص نه بيشتر كه موبدها از آن استفاده مي‌كنند و اوستايي حرف مي‌زنند.

عربي را كجا ياد گرفتيد؟
پيش دانشگاهي كه بودم براي كنكور بايد مي‌دانستم براي همين كلاس رفتم. اگر مسئله اخلاقي مي‌شنيدم مي‌نوشتم و بعد درباره آن تحقيق مي‌كردم البته استاد عربي به من كمك زيادي كرد.

وقتي خانواده متوجه تغيير دين شما شدند چه واكنشي نشان دادند؟
فقط پدر و مادرم مي‌دانند و خيلي ناراحت شدند. چند روز جواب من را نمي‌دادند. پدرم گفت حق نداري در خانه پا بگذاري تو آبروي من را بردي ديگر برنگرد و مادر هم گفت اگر مسلمان شوي ديگر دختر من نيستي! من از اين بابت هميشه مي‌ترسيدم كه طرد شوم حالا اين اتفاق افتاد. قبل از اين شب‌ها خيلي مي‌ترسيدم و پيش مادرم مي‌خوابيدم از وقتي مسلمان شدم و نماز خواندن را ياد گرفتم در اتاق خودم مي‌خوابم تا نماز صبح بخوانم، نمي‌خواستم متوجه شوند ولي يك بار موقع نماز صبح مادرم من را ديده بود و همين باعث جنجال اساسي شد. همين طور كه اسمم را در شناسنامه هم تغيير دادم و زهرا گذاشتم بيشتر عصباني شدند. از چشم پدر و مادرم افتادم آنها خيلي من را دوست داشتند.

نماز خواندن سه بار در روز سخت نيست؟
دوستان مسلمان داشتم و هيچ كس نمي‌دانست من چه آييني دارم بعضي عبارات، بيانات و حالات نماز را تا حدودي ياد گرفته بودم تا به كسي برنخورد چون برخي افراطي برخورد مي‌كردند، به من گفته بودند مجوس و آتش پرست و اين توهين‌ها باعث شده بود بترسم و بيان نكنم.

جالب‌ترين مورد درباره شخصيت پيامبر را چه مي‌دانيد؟
بزرگ‌ترين ويژگي پيامبر اسلام اين است كه همه گير بودند خيلي از چيزهايي كه در دين زرتشت، مسيحيت و دين‌هاي ديگر هست را ايشان خيلي ساده‌تر بيان كردند. فيلم «محمد‌رسول الله» آقاي مجيدي را هم ديدم فوق‌العاده بود.

خانواده شما متأثر از ماهواره هم هستند؟
ما ماهواره نداريم.

چرا؟
چون باعث تزلزل خانواده مي‌شود و خانواده من دوست ندارند، برادرم بعد از ازدواج ماهواره گرفت و زندگي‌اش با مشكلات زيادي مواجه شد.

شبكه‌هاي ماهواره‌اي خيلي روي باستان گرايي و زرتشت تبليغات دارند و خيلي از هم نسل‌هاي شما هم كه حتي مسلمان‌زاده هستند تحت تأثير اينها قرار مي‌گيرند، نظر شما به عنوان كسي كه زرتشتي بوده، چيست؟
دو مسئله وجود دارد يكي كوروش پرستي و ديگري زرتشتي‌گري. به نظرم خيلي از اينها تحت تأثير كوروش‌پرستي قرار مي‌گيرند كه با دين زرتشت فرق دارد، اين دو از هم جدا هستند. زماني كه كوروش بود زرتشت نبود ولي در فضاي مجازي زياد ديده‌ام كه اين دو را با هم مرتبط مي‌دانند. اينها بيشتر كوروش پرست و نژادپرست هستند.

در فضاي مجازي با كانال‌هاي مذهبي مثل اديان و مذاهب ارتباط داريد؟
بله، اما اولين كانالي كه ديدم كانال عاشقان‌هاي پاك بود خيلي دوست داشتم. كانال‌هاي شعر، فرهنگی و مذهبي را هم دنبال مي‌كنم.

غير از كانال اديان و مذاهب جاي ديگري نبود كه سؤالاتتان را بپرسيد؟
در اينستاگرام حجت‌الاسلام شهاب مرادي سؤال مي‌نوشتم ولي جوابي نمي‌داد و مخاطبان ايشان پاسخم را مي‌دادند يا در سايت آقاي خامنه‌اي سؤالاتم را مي‌پرسيدم اما بيشتر از همه گله داشتم كه چرا در فضاي مجازي دين اسلام تبليغ نمي‌شود.

از سايت‌هاي اسلامي هم كمك گرفته‌ايد؟
به فضاي اينترنت زياد اعتماد ندارم بيشتر كتاب مي‌خوانم به خصوص كتاب‌هاي شهيد مطهري كه واقعاً جاي سؤال برايم باقي نگذاشت. همه آنها را خواندم. گاهي اگر سؤالي باشد و جوابش را پيدا نكنم سراغ اينترنت مي‌روم.

 
بدون دیدگاه

نوشته شده در دسته محبت قهرمان پرور

 

۲۰۵۹-از ازدواج با الاغ در غرب تا آرامش سگی در ایران+ راههای نفوذ محبت مجازی

۱۰ تیر

از ازدواج با الاغ در غرب تا آرامش سگی در ایران + تصاویر

از ازدواج با الاغ در غرب تا آرامش سگی در ایران + تصاویر

پایگاه تحلیلی خبری پاوه پرس؛  جامعه ایرانی با سرعت بسیار باورنکردنی در حدود بیست سال اخیر شروع به تغییراتی با موازات رشد سریع وسایل ارتباط جمعی مانند ماهواره، اینترنت، تلویزیون، تلفن همراه… کرده و به نیازهای جدید غیرضروری و مدل‌های جدید برای برآوردن این نیازها رسیده است. هرچه این نیازها گسترده‌تر می‌شود، دامنه آسیب‌پذیری انسان ایرانی نیز به مراتب بالاتر می‌رود؛ نیازهایی که تا چند سال پیش در ذهن مردم ایران جایگاه خاصی نداشت اما به مدد فضای سایبر و وجود شبکه‌های اجتماعی و شبکه‌‌های ماهواره‌ای به دغدغه‌هایی با اولویت بالا تبدیل شده‌اند.

یکی از این نیازهای وام گرفته شده از غرب که ابتدا در طبقه مرفه‌نشین جامعه ایرانی بروز پیدا کرد و بعد در دیگر طبقات پایین‌تر اقتصادی شایع شد، نگه‌داری از حیوانات در خانه بود که از سگ و گربه شروع شد و حالا نوبت به نگهداری از نوع وحشی آن‌ها مانند کروکودیل، شیر و ببر، انواع مارها، انواع سگ‌ها، میمون، سنجاب، انواع گربه‌سانان، خرس و… در محیط کاشانه و زندگی رسیده است.

 

123

 

نمونه‌ای از نگه‌داری یک حیوان وحشی در یکی از آپارتمان‌های تهران

 

زندگی با حیوانات در جوامع غربی نیز مدت‌ها است که ادامه دارد و این فرهنگ به دیگر کشورها و مردم جهان نیز صادر شده است. برای رسیدن به جواب علت این کار باید دامنه بیشتری از این موضوع را بررسی کنیم.

 

زندگی با حیوانات، اولویت اول انگلیسی‌ها

 

بسیاری از مردم انگلیس حیوانات خانگی خود را به اعضای خانواده‌های‌شان ترجیح می‌دهند و می‌گویند بیشتر مایلند تعطیلات خود را به جای خانواده با حیوانات خانگی خود بگذرانند. یونایتدپرس گزارش داده که نتایج یک نظرسنجی از دارندگان حیوانات خانگی در انگلیس نشان می‌دهد چهل و هفت درصد آنها در زمان دوری از خانه بیشتر دل‌شان برای حیوانات خانگی‌شان تنگ می‌شود تا اعضای خانواده و سیزده درصد نیز گفتند اگر امکان انتخاب داشته باشند، بیشتر ترجیح می‌دهند تعطیلات خود را به جای اعضای خانواده با حیوانات خانگی خود بگذرانند.

 

123

 

مردم انگلیس ترجیح می‌دهند تعطیلات را با حیوانات خانگی خود بگذرانند

 

پرطرفدارترین حیوانات خانگی در کشورهای غربی سگ‌ها و گربه‌ها هستند. مثلا در سوئد با ۹ میلیون نفر، دارای بیش از ۹۵۰ هزار قلاده سگ شناسنامه دار است که بیش از ۸۰ درصد این سگ‌ها دارای بیمه درمانی هستند؛ یا در آمریکا که جمعیت آن بیشتر از سیصد میلیون نفر می‌باشد، حدود ۶۳ درصد خانواده‌ها دارای حیوان خانگی هستند و بیش از نیمی از خانواده‌ها بیش از یک حیوان دارند. اخیرا نیز خبرهایی از ازدواج با حیوانات در این جوامع به گوش می‌رسد.

 

123
123

 

نمونه‌هایی از ازدواج با حیوان در جوامع غربی

 

گرایش ایرانی‌ها به نگهداری حیوان خانگی

 

همانطور که در بالا اشاره شد موج نگه‌داری حیوانات خانگی در ایران تشدید شده و علت آن را می‌توان از دو منظر دید. یکم، وجود کمبودهای روانی و عاطفی که به دلیل وجود آسیب‌های فردی و خانوادگی بوجود آمده و دوم، تبلیغ رسانه‌های مختلف داخلی و خارجی برای تبلیغ و تشویق این نوع از زندگی می‌باشد.

 

طلاق، تک فرزندی و تنهایی…

 

با تغییر خانواده‌های با جمعیت به خانواده‌های هسته‌ای، دیگر خانواده‌ها علاقه یا توان برای نگهداری بیش از یک فرزند ندارند و برای پر کردن تنهایی فرزند خود و با توجه به افزایش روحیه فرزندسالاری، ترجیح می‌دهند یک هم‌بازی از جنس حیوان خانگی برای او بیاورند. کودکان و نوجوانانی که عمده وقت خود را صرف بازی‌های کامپیوتری و کارتون‌های غربی می‌کنند که در آنها داشتن یک حیوان خانگی موضوعی عادی بوده و به نوعی به فرهنگ تبدیل شده، و با توجه به الگوگیری آنها از این کارتون‌، بازی و فیلم‌ها، می‌توانند پدر و مادر خود را که برای تامین نیازها و خواسته‌های زندگی ساعت‌ها در بیرون از خانه مشغول هستند برای خرید حیوان خانگی متقاعد کنند.

 

برخی از افراد نیز بخاطر شکست‌های عاطفی ناشی از خیانت، طلاق، مرگ عزیزان و تنهایی به نگهداری حیوانات روی می‌آورند تا آلام ناشی از خلاء‌های عاطفی را جبران نمایند.

 

پرستیژ اجتماعی با نمایش سگ!

 

بعضی از علت‌های علاقه به حیوانات در میان جوانان و برخی خانواده‌های ایرانی نشان از تلاش برای دست یافتن به گونه‌ای از پرستیژ اجتماعی است. از نظر آنها به نمایش گذاشتن سگ در معابر عمومی نوعی تشخص به حساب می‌آید در نتیجه این شیوه از تفکر به خانواده‌‌های متوسط شهری هم کشیده شده و جزو لاینفکی از زندگی شهری و کلاس اجتماعی آن‌ها شده است. به دست آوردن موقعیت اجتماعی از طریق جلب توجه دیگران و چشم و هم چشمی با همسایه‌ها و اقوام، در پیشی گرفتن نگه‌داری از نژادی خاص و یا حیوانی گران‌قیمت برای عده‌ای تبدیل به یک تفریح و سبک خاصی از زندگی شده است

 

.

123

 

بعضی افراد برای به دست آوردن موقعیت اجتماعی سگ خود را در معابر عمومی به نمایش می‌گذارند

 

ناگفته نماند که در بسیاری از اوقات خیابان‌گردی این حیوانات (بخصوص سگ) موجب آزار و آسیب به دیگر شهروندان کشور شده که به همین دلیل قوانینی برای این موضوع توسط مجلس شورای اسلامی تصویب گشته اما این قوانین با حمله سایت‌های فارسی زبان خارج از کشور مواجه شده است.

 

123
123
123

 

ناراحتی سایت‌های فارسی زبان غربی از قوانین مجلس شورای اسلامی

 

رسانه‌های فارسی‌زبان و زندگی با حیوانات

 

بسیاری از رسانه‌های فارسی زبان خارج از کشور گزارش‌هایی برای مخاطب ایرانی از مزایای استفاده از حیوانات در خانه منتشر می‌کنند و بعضی از آنها مانند بی‌بی‌سی فارسی اقدام به فراخوان ارسال عکس از حیوانات خانگی ایرانی‌ها کرده است.

 

از مزایای نگه‌داری حیوانات خانگی از منظر این رسانه‌ها می‌توان به افزایش طول عمر، افزایش روابط اجتماعی، رسیدن به آرامش بیشتر، افزایش سلامتی بدن و… نام برد؛ در واقع رسانه‌هایی مانند شبکه «من و تو»، بی‌بی‌سی فارسی، صدای آمریکا و سایت‌های دیگر از این جریان با معرفی و تبلیغ این فرهنگ، به دنبال پاسخ دادن به خلاءهای بوجود آمده از تضعیف خانواده‌ای است که خود آنها متهم ردیف اول برای تضعیف این نهاد استراتژیک هستند.

 

123
123
123

 

 

اخبار و گزارش‌های سایت‌های بی‌بی‌سی و دویچه‌وله فارسی برای نگه‌داری حیوانات خانگی

 

در خانواده‌های غربی تک والدینی و زندگی مجردی به امری معمولی تبدیل شده و انسان‌های این جامعه برای از بین بردن تبعات روانی و عاطفی این نوع از زندگی به جای اصلاح سیستم جامعه به زندگی با حیوانات پناه برده‌اند و حالا همین نسخه توسط این رسانه‌ها برای مردم ایران پیچیده می‌شود.

 

رسانه‌های داخلی

 

تبلیغ نگه‌داری از حیوانات خانگی در ایران فقط مربوط به رسانه‌های فارسی زبان خارج از کشور نیست و تعدادی از رسانه‌های داخلی نیز این نوع از زندگی را تشویق می‌کنند و به تأسی از همان رسانه‌ها بدون توجه به ساختار فرهنگی کشور از مزایایی که دلایل علمی آنها نیز اثبات نشده است، سخن می‌گویند.

 

123

 

 

یک مجله داخلی مرتبط با موضوع نگه‌داری حیوانات خانگی

 

انتقال بیماری از حیوانات خانگی

 

نگهداری حیوانات خانگی به ویژه سگ و گربه می‌تواند منشایی برای انتقال انواع میکروب و قارچ‌های پوستی به انسان شود. افرادی که سابقه آلرژی، حساسیت پوستی و تنفسی دارند به دلیل ریزش مکرر موی سگ و گربه بیشتر در معرض این خطرات هستند. نگه‌داری هر نوع حیوان از جمله سگ و گربه عامل انتقال عفونت‌های پوستی، عفونت‌های انگلی، سالمونلا، لیپتوسیروز، انواع ژیاردیا، بیماری‌های قارچی، انواع حیوان گزیدگی، مانند کک و کنه و لارو مهاجر است.

 

الزاما با زدن واکسن یا دارو تمام بیماری‌های این حیوانات قابل پیشگیری نیست. حتی در کشورهای اروپایی که نگه‌داری حیوانات خانگی مثل سگ و گربه مرسوم است بر این نکته اذعان دارند که نگه‌داری این حیوانات مشکل‌ساز و عامل انتقال بیماری می‌باشد.

 

123

با زدن واکسن یا دارو تمام بیماری‌های حیوانات خانگی قابل پیشگیری نیست

 

آرامش در کنار سگ و گربه حاصل می‌شود؟

 

در دنیای استرس‌زای امروز هرکسی به دنبال خریدن متاع ارزشمندی است که با آن زندگی کند و به «آرامش» برسد؛ آرامش خریدنی یا خوردنی نیست بلکه آرامش به‌دست آوردنی است آن هم از مسیر درست و با قواعد استاندارد مخصوص به خودش. زمانی که افراد و خانواده‌ها در حوزه ارتباطات فردی و اجتماعی آگاهی کافی نداشته باشند و به لحاظ ارتباطات اقناع نشوند، با آدرس راه‌های تقلیدی از زندگی غربی دست به اقداماتی مانند زندگی با حیوانات برای کسب آرامش روانی می‌زنند.

 

خلاءهای عاطفی باید ازطریق کانال صحیح خودش رفع شود؛ زندگی با حیواناتی مانند سگ که در روایات ما نجس تلقی شده است، بیشتر موجب اختلال در ارتباطات اجتماعی فرد می‌شود زیرا انس با حیوان هیچگاه برای انسان رشد حاصل نمی‌کند و همچنین موجب می‌شود ابراز احساس به همنوع و تمایل برای تشکیل خانواده که لازمه حرکت جامعه می‌باشد، بشدت کم و حتی از بین برود. تحمل اضطراب‌ها و تسکین فشارهای روانی بیشتر با افزایش ایمان بدست می‌آید تا همنشینی با حیوانات.

 

۲۰۵۸- مدل محبت حقیقی از امام هادی علیه السلام بر گردن عبد العظیم حسنی+ طرق وصول به مقام محبت حقیقی

۰۸ تیر

جهت دانلود کاغذ دیواری در اندازه واقعی کلیک کنید.

 

زندگی‌نامه حضرت عبدالعظیم‌ حسنی علیه‌السلام

از سلاله پاکان بود و نسبش با چهار واسطه به امام حسن مجتبی علیه‌السلام می‌رسید؛ عبدالعظیم بن عبدالله بن علی بن حسن بن زید، فرزند امام حسن‌علیه‌السلام.

عبدالعظیم نیز مانند پدرانش اهل فضل و تقوا بود. روزی اعتقادات خود را یک‌به‌یک بر امام هادی‌ علیه‌السلام عرضه کرد و امام‌ علیه‌السلام اعتقاداتش را با این جمله امضا فرمود: «انت ولینا حقاً؛ تو دوست‌دار و یاور حقیقی ما هستی».

تاریخ ولادت و وفات ایشان در کتاب‌های معتبر قدیمی ذکر نشده، اما در برخی کتا‌ب‌های متأخرین چهارم ربیع‌الثانی ۱۷۳هـ. ق. را روز ولادتش و پانزدهم شوال ۲۵۲هـ. ق. را روز وفاتش نوشته‌اند و باتوجه به قرائنی که از زندگی ایشان در اختیار داریم، بعید نیست که این تاریخ‌ها صحیح باشد.

از این که بگذریم، به امر مهم‌‌تری می‌رسیم و آن نحوه زندگی ابوالقاسم است؛ اینکه روزهای بین ولادت و وفاتش را چگونه گذرانیده است. شکی نیست که عمری پر برکت داشته؛ چراکه وقتی به سراغ کتاب‌های روایی شیعه می‌رویم، می‌بینیم که احادیث بسیاری را از امام جواد و امام هادی‌ علیهماالسلام نقل کرده و البته در این مسیر، رنج‌های بسیاری نیز متحمل شده است. مقبرۀ دور از وطنش، شاهد این امر است؛ فرسنگ‌ها سفر در شهرهای ایران، برای ترویج و دفاع از مکتب اهل‌بیت‌ علیهم‌السلام.

اما از نقل روایت مهم‌تر، همان درایتی است که ایشان را تا آنجا بالا برده که زائرش مانند زائر امام حسین‌ علیه‌السلام است. نقل شده که امام هادی‌ علیه‌السلام به شخصی از اهل ری که به کربلا مشرف شده بود فرمود: «بدان که اگر قبر عبدالعظیم را که در محل زندگی‌تان واقع شده، زیارت کرده بودی، مانند کسی بودی که حسین را در کربلا زیارت کرده است». این‌گونه تمجیدها کمی یا شاید هم خیلی از فهم‌های عادی مردم بالاتر است. مانند آیت‌الله بهجت اینها را بهتر می‌فهمند. همین درک و معرفت او را مقید کرده بود که حتماً پیش از سفر مشهد و پس از آن، به زیارت شاه عبدالعظیم بیاید؛ حتی اگر نیمه‌شب بود و درهای حرم را بسته بودند، می‌آمد و با ساک و چمدان، پشت در می‌نشست تا در را باز کنند.

ابوالقاسم آن‌قدر فهمیده و دانشمند بود که امام هادی‌علیه‌السلام شیعیان را به ایشان ارجاع می‌داد. به اباحمّاد که اهل ری بود فرمود: «ای ابا حمّاد، اگر در امر دینت، چیزی بر تو مشکل شد و در منطقه خودت بودی، از عبدالعظیم‌بن‌عبدالله حسنی درباره آن مطلب پرسش کن و سلام مرا به او برسان».

حضرت عبدالعظیم که کنیه‌اش ابوالقاسم بود، از خوف سلطان زمان، از این شهر به آن شهر می‌رفت تا اینکه به ری آمد. مدتی کوتاه در آنجا زندگی کرد. در آن مدت هم کارش روزه و عبادت بود. صاحب‌بن‌عباد (متوفای ۳۸۵ق.) می‌نویسد که در آن مدت، مخفیانه به قبری که اکنون مقابل آرامگاهش قرار دارد می‌رفت و می‌فرمود: «این قبر مردی از فرزندان موسی‌بن‌جعفر است».

در همان‌جا نوشته شده که یکی از شیعیان در خواب، رسول خداصلی‌الله‌علیه‌وآله را دید که به او خبر وفات عبدالعظیم و محل دفن او را داد. خبری که با واقعیت مطابق شد. همان روز ابوالقاسم را به همان مکان، که در آن زمان، باغی بود، آوردند و دفن کردند. هنگام غسل، کاغذی در لباسش یافتند که نسب پاکش را نوشته بود. میرداماد درباره فضیلت زیارتش روایت مهمی نقل کرده است: «مَنْ زارَ قَبْرِهِ وَجَبَتْ لَهُ الْجَنَّةُ؛ هر که قبر او را زیارت کند، بهشت بر او واجب می‌شود».

بی‌شک این مقام و منزلت را کسب نکرده است، مگر به طاعت همان امامانی که راوی احادیث ایشان بوده است. بزرگان می‌گویند: راهی که امثال او رفته‌اند، بر ما نیز بسته نیست. نیکوست که روایتی را که ایشان از امام رضا‌علیه‌السلام نقل کرده ذکر کنیم تا آن که اهل عمل است به آن عمل کند.

«ای عبدالعظیم به دوستان من از طرف من سلام برسان و آنان را بگو که هیچ راهی برای شیطان بر خودشان بازنگذارند و آنان را به راستی در گفتار و ادای امانت امر کن. و ایشان را به سکوت و ترک جدال در آنچه که به آنان مربوط نیست فرمان ده و همچنین به اینکه به یکدیگر روی آورند و همدیگر را دیدار کنند که این امر موجب نزدیکی به من است…».[۱]

سالنامه العبد، سال۱۳۹۳


[۱]. اختصاص، ص٢۴٧.

 

۲۰۵۷-معرفی ۷۴ مصداق از ساحت های ۶ گانه تعلیم و تربیت+ سطح محبت حقیقی در سند تحول آموزش و پرورش

۰۷ تیر
معرفی ۷۴ مصداق از ساحت های ۶ گانه تعلیم و تربیت/ از چرخش «نمره ورزش به شادابی جسمانی» تا «الزام سوادآموزی فرزند در سند ازدواج»
معاون امور استان های ستاد همکاری های حوزه های علمیه و وزارت آموزش و پرورش به تشریح مصداق هایی از ساحت های ۶ گانه تعلیم و تربیت در سند تحول آموزش و پرورش پرداخت.

به گزارش خبرنگار آموزش و پرورش خبرگزاری فارس، تاکنون دو بخش مصاحبه با حجت الاسلام والمسلمین حسین درودی معاون امور استان های ستاد همکاری های حوزه های علمیه و وزارت آموزش و پرورش درباره سند تحول بنیادین آموزش و پرورش با عنوان «تنها کتابی که با همکاری ۶۰۰ نفر تدوین شد/ داروی بسیاری از آسیب های کشور را در این سند جست وجو کنید» و «آسیب های نظام آموزش غربی در ایران با احترام رفتاری به وصایای امام(ره) قابل درمان است» منتشر شد.

مصاحبه سوم را در این خصوص بخوانید:

حجت الاسلام والمسلمین درودی در گفت وگو با خبرنگار آموزش و پرورش خبرگزاری فارس اظهار کرد: در ادامه مباحث دو بخش گذشته پیرامون سند تحول بنیادین آموزش و پرورش، نوبت به حلقه واسط بین مبانی نظری و راهکارهای سند رسیده است؛ چراکه عدم وجود این حلقه میانی سبب شده است اشکالات و ایراداتی نظیر ایدئولوژیک بودن و نامفهومی بخشی از این سند مطرح شود که در جای خودش به طور مفصل به آن پرداخته می شود اما در این بخش به مباحثی جهت اهمیت و عظمت سند با عنوان مصادیق ساحت های ۶گانه در قالب یک مقدمه و ۳ فصل بحث می شود که می تواند پاسخی به برخی از اشکالات بر سند هم باشد.

وی با طرح این پرسش که چه نسبتی میان مبانی نظری و راهکارهای آن موجود است تا بتوان یک آموزشگاه و آموزش های آن را متحول کرد، گفت: در هر مدرسه ای فیما بین مربی و متربی یک سلسله مباحث نظری وجود دارد که غنای آنها سطح روابط در آموزشگاه را تعیین می کند.

معاون امور استان های ستاد همکاری های حوزه های علمیه و وزارت آموزش و پرورش اضافه کرد: اگر متربی نزد مربی امانت الهی تعریف شود نه یک موجود بی اختیار مانند ماده مواد اولیه در صنعت و ساختمان سازی باشد، اگر این روابط قلبی به صورت توحیدی تعریف و تحویل شود، متربیان علم آموزی را وسیله تقرب الی الله از سوی مربیان وجدان نموده و خدمت به خلق و جهان خلقت را وظیفه انسانی دانسته و مقصود از آفرینش انسان و جهان را عبادت نازل شده در کتاب وحی، شهود می کنند.

وی ادامه داد: محصول این مبانی نظری، ثمراتی دارد از جمله تحول در علوم انسانی است و هم چنین آسیب شناسی مراکز علمی و فرهنگی چون تأسیس دارالفنون و انواع مهاجرت ها و بسیاری از آسیب های پنهان و آشکار اجتماعی در ۴۰ سال انقلاب اسلامی که قبل از درمان در چرخه پیش گیری برنامه ریزی مدیریت کشور قرار گرفته است و در نهایت تحول مد نظر سند به نمایش گذارده می شود.

حجت الاسلام والمسلمین درودی با بیان اینکه فصول ۳گانه مطرح شده شامل «چرخش ها در امور اداری آموزش و پرورش»، «چرخش ها در متون درسی دانش آموزان» و «چرخش های در مدیریت مدارس کشور» است.

وی افزود: برای اینکه ۳ فصول فوق الذکر عملیاتی شود، ناگزیر هسیتم مصادیقی از باطن ساحت های ۶گانه تربیتی در مبانی سند تحول را در این مرحله اساسی استخراج نموده و به قضاوت اهل نظر بگذاریم.

معاون امور استان های ستاد همکاری های حوزه های علمیه و وزارت آموزش و پرورش به مصادیقی برای هر ساحت اشاره کرد.

*** تعلیم و تربیت اعتقادی، عبادی و اخلاقی

۱- چرخش از برنامه های پراکنده معارف اسلامی به یک دروه پیوسته و هماهنگ و همه جانبه ۱۲ ساله

۲- تدوین و تألیف کتابی تحت عنوان ( نماز جمعه – اعتکاف – ماه مبارک رمضان- ماه محرم- عید نوروز ……) جهت آموزش نظری دین مبین اسلام

۳- اردوهای محاسبه شده برای بازدید علمی از مشاهد مشرفه داخل و خارج کشور متناسب ظرفیت در هر استان

۴- آموزش برخی دروس معارف اسلامی و مرتبط با مباحث علوم انسانی در مساجد با در نظر داشتن ظرفیت های مخلتف مساجد

۵- برگزاری برخی دروس توسط دانش آموزان در مساجد و مراکز فرهنگی مرتبط با آنها

۶- متنجانس سازی اردوی راهیان نور و اربعین حسینی با دروس دینی و قرآن دانش آموزان

۷- در ابلاغ و اعطای حکم به ائمه جمعه کشور، ابتدا از آنان طرح و برنامه ای برای آموزش و پرورش مطالبه شود.

۸- روز های پنج شنبه، برخی دروس دانش آموزان در مصلی های نماز جمعه برنامه ریزی و اجرا شود.

۹- روزهای جمعه برخی برنامه های قرارگاه فرهنگی ستاد نماز جمعه با مدیریت دانش آموزان دیده شود.

۱۰- با تعریف برنامه ای فراگیر دانش آموزان حد الامکان در هر ماه متناسب دروس خودشان با مقام معظم رهبری زیدعزه دیدار داشته باشند.

۱۱- حضور دوره ای روحانیون نخبه و متخصص در آموزش و پرورش جهت رصد متون دروس معارف اسلامی و آسیب شناسی از روند برنامه های آن

۱۲- تشکیل شورای تعلیم و تزکیه کشور توسط ۳ شورای عالی حوزه های علمیه و انقلاب فرهنگی و آموزش و پرورش

*** تعلیم و تربیت اجتماعی و سیاسی

۱- چرخش عنوان وزیر آموزش و پرورش به وزیر دین و دانش

۲- چرخش از رأی اعتماد مجلس شورای اسلامی جهت وزیر آموزش و پرورش، به رأی اعتماد مجلس دانش آموزی و معلمان نمونه کشوری و سپس به تصویب مجلس شورا برسد.

۳- چرخش عنوان معاونت پرورشی در وزارتخانه، به معاونت تربیت روحانی

۴- چرخش عنوان مدیر کل قرآن و عترت نماز، به مدیرکل اقامه نماز و مناجات و تلاوت قرآن و سبک زندگی معصومین(ع)

۵- چرخش از مسئولیت های متغیر به تعریف پست های ثابت در دوره های ۱۲ ساله در معاونت های آموزشی خصوصاً تربیتی

۶- درج عنوان الزام سواد آموزی فرزند در سند ازدواج زوجین

۷- درج عنوان همکاری با آموزش و پرورش در فرم ارزیابی کارمندان دولت و سازمان های خصوصی کشور

۸- بخش پذیری افت تحصیلی دانش آموزان به وزارتخانه ها و سازمان های خصوصی بر آمده از نظر مربیان و متربیان و پرداخت اعتبار جهت رشد آنان

۹- تدوین و تألیف برخی کتب به صورت اختصاصی و اشتراکی متناسب رویدادهای استان های کشور

۱۰- در هر استان یک کانال صدا و سیما توسط دانش آموزان جهت اطلاع رسانی از وضعیت آموزش و پرورش جهان و همچنین رویدادهای داخل کشور، متناسب با برنامه های تربیتی دانش آموزان دیده شود.

۱۱- تشکیل یک کارگروه داوری در هیأت دولت جهت امتیاز بخشی به فرم ارزیابی وزرا، و وزارتخانه های آنها در سطح همکاری آنها با وزارت آموزش و پرورش

۱۲- تصویب قانونی در مجلس شورای اسلامی جهت رکن اساسی و پر رنگ مناظرات و تبلیغات نمایندگان ریاست جمهوری و شوراها که آموزش و پرورش در آغاز و خاتمه آن به صورت رسمی و رصدی دیده شود.

*** تعلیم وتربیت زیستی و بدنی

۱- چرخش از عنوان نمره ورزش به نمره شادابی جسمانی

۲- الزام صدا و سیما و شرکت های تبلیغاتی در مشارکت محتوی با آموزش و پرورش خصوصاً تبلیغات مواد غذایی

۳- برخی دانش آموزان صاحب قدرت بدنی با تعریف متناسب از دروس ورزشی آنها، برنامه بازدید از بعضی زندان های کشور خصوصا مراکز کانون اصلاح و تربیت، در طی سال تحصیلی برای آنها برنامه ریزی گردد.

۴- سازمان استاندارد برخی محصولات خود را با نظرسنجی از دانش آموزان و معلمان مدارس شاخص بندی کند.

۵- تمام ورزشکاران بنام کشور، موظف به یک دوره تدریس در مدارس آموزش و پرورش گردیده و در مالیات دادن آنها به دولت امتیاز بخشی شود.

۶- بخشی از نمره ورزش دانش آموزان به صورت ترکیبی با دروس دینی و قرآن دیده شود.

۷- درسی تحت عنوان سبک تغذیه دانش آموزی توسط دانش آموزان در هر استان تهیه و تنظیم گردیده و متناسب آن در آموزشگاه ها اعتبار بخشی شود.

***تعلیم و تربیت زیبا شناختی و هنری

۱- چرخش حد الامکان شکل کلاس های دانش آموزان از طولی به دایره ای

۲- چرخش سر درِ مدارس از ورودی بار اندازها و بنگاه های بارگیری، به ورودی مساجد و مشاهده مشرفه و باشگاه های بزرگ ورزشی جهان متناسب هر استان جهت مدیریت جعبه خیال دانش آموزان

۳- چرخش معماری کلاس های درس از ساختمان های تجاری ساز به آرایش تالارهای هنری

۴- چرخش از مشاوره دادن تک بعدی مربیان، به مشاوره دادن مشارکتی با استفاده از دانش آموزان واجد شرایط

۵- تدوین عنوان درس انتخاب همسر در پایه دهم دانش آموزان کشور

۶- الزام برگزاری دروس هنر دانش آموزان در اردوها

۷- الزام وزارت ارشاد در برنامه های هنری به مشارکت با برنامه های وزارت آموزش و پرورش

۸- تدوین و تألیف کتابی تحت عنوان انواع نشاط و شادی در تاریخ بشر با مشارکت حوزه علمیه و آموزش و پرورش

۹- تدوین و تألیف کتابی تحت عنوان آثار هنر ایرانیان قبل و بعد اسلام ،جهت حضور در اماکن مشرفه و اماکن باستانی

۱۰- با تصویب قانون در شورای عالی آموزش و پرورش، انجمن کهنسالان فرهنگی توسط دانش آموزان هنرمند اداره گردد.

۱۱- با جهت دادن به وقف های در کشور، وقف دانش آموزی خصوصا در بخش هنر قرآنی تشویق و ترویج داده شود.

۱۲- با تصویب ملزومات سیر اجرایی کردن وصیت نامه شهدا، بخشی از دروس هنر دانش آموزان از پایه ابتدایی تا متوسطه دوم به کشف هنرمندی های شهدا اختصاص داده شود.

*** تعلیم و تربیت اقتصادی و حرفه ای

۱- چرخش از بودجه اختصایی به مشارکتی در تربیت دانش آموزان نخبه و کم توان با همکاری دیگر وزارتخانه های مرتبط

۲- چرخش از رهاسازی دانش آموزان فارغ التحصیل برای بهره برداری وزارتخانه ها و دیگر نهادها و سازمان ها، به ثبت نام و ارائه تقاضای وزارتخانه ها از فارغ التحصیلان و پرداخت مالیات علمی

۳- چرخش از رهاسازی متربیان در تعطیلات تابستان به برگزاری تدریس توسط دانش آموزان نخبه در فضای مجازی برای دانش آموزان محروم با رویکرد کسب مهارت های شغلی

۴- چرخش از عنوان صدور مجوز ساخت و سازها در وزارت مسکن و سازمان های تابعه آن، به عنوان ملزومات ساخت و ساز مدارس و مساجد

۵- چرخش از صدور کارنامه تحصیلی، به کارنامه تحصیلی و مهارتی و رفتاری جهت امتیاز در استخدام های دولتی

۶- پرداخت بخشی از حقوق معلمان توسط وزارتخانه ها که نیاز به تربیت خاص دانش آموزان برای موفقیت خودشان دارند.

۷- تصویب قانون مجلس جهت جابه جایی کارمندان دولت برای پاداش و پالایش متناسب نیروی انسانی در وزارت آموزش و پرورش

۸- تدوین و تألیف درسی تحت عنوان انتخاب مهارت و شغل، و تهیه سندی برای جلسه دفاع در حضور معلمان و دانش آموزان و والدین

۹- تدوین و تألیف کتابی تحت عنوان مهارت یابی در فضای مجازی با مشارکت حوزه علمیه و آموزش و پرورش

۱۰-تدوین یک کتاب با عنوان نظرات دانش آموزی متناسب نیازهای هر استان، خصوصاً نیازهای محلی که تدریس آن توسط دانش آموزان و نظارت آن با معلمان صورت گیرد.

۱۱- تصویب قانونی در شورای عالی آموزش و پرورش جهت تعیین رویکرد پژوهش ها و تحقیقات در هر استان، متناسب چالش ها و آسیب های اجتماعی دانش آموزان و معلمان و والدین و هم چنین مرتبط کردن تحقیقات دیگر نهادهای دولتی در آن استان

*** تعلیم و تربیت علمی و فن آورانه

۱- چرخش از عنوان رشته های فنی و هنرستان ها به رشته های نیرو ساز صنعت کشور

۲- چرخش متون کتب دینی و قرآن از آیات و روایات یک وجهی به چند وجهی

۳- چرخش متون کتب عربی متناسب با زبان رسانه های کشورهای همسایه و مسلمان

۴- چرخش متون کتب اجتماعی از کلی گویی به مباحث خرد و فردی دانش آموزان در هر استان

۵- چرخش متون کتب پایه از ادبیات خنثی، به ادبیات اثرگذار و محرک به سوی تعالی اخلاقی

۶- چرخش کتب و یا متون معاونت پرورشی از عقیدتی صرف، به متون چالش های اجتماعی در هر استان

۷- چرخش از تألیف یک جانبه متون در کتب درسی به چرخش تدوین مشارکتی با دانش آموزان

۸- چرخش در برخی از تالیف کتب با متون مشترک، به متون اختصاصی و مورد نیاز در هر استان

۹- چرخش عنوان کارنامه های دانش آموزان به کاریاب های دانش آموزان

۱۰- چرخش محتوای کارنامه های دانش آموزی از ارزیابی متربیان به ارزیابی معلمان و والدین و صدا و سیما و دیگر عوامل اثرگذار

۱۱- چرخش عنوان اخلاق در کارنامه متربیان در ۴ ستون به سطح رفتار اجتماعی دانش آموز با همکلاسی ها، والدین، محله و مسجد

۱۲- چرخش از عنوان رقابت در مدارس به مسابقات

۱۳- چرخش از عنوان مردود به عمر مجدد

۱۴- چرخش از عنوان نمره دروس پایه به نمره ابتکار و اختراع و قد عقلی

۱۵- چرخش از برنامه ریزی یکطرفه مدارس به برنامه ریزی مشارکتی با دانش آموزان در تدریس متون آموزشی و ارزیابی از آنها

۱۶- چرخش از تدریس حافظه ای به تدریس کارگاهی در قالب اردوها

۱۷- چرخش از متون تدریس اصول الدین به تدریس کتاب حکومت مهدوی

۱۸- برگزاری تدریس برخی دروس متناسب دانش آموزان توسط کارمندان وزرات خانه های مرتبط

۱۹- تدوین و تألیف و تدریس کتابی تحت عنوان دشمنان ایران زمین ( مغول – صدام – امریکا – اسرائیل و …….)

۲۰- الزام دانشگاههای کشور به درج بندی در فرم امتیاز پایانه ها و رساله های دکتری، با عنوان رویکرد آموزش و پرورشی مباحث در عناوین دفاع شده توسط دانشجویان

انتهای پیام/

 

۲۰۵۶- رابطه قلبی بازیکنان یک تیم با خود و رقبایش+ رابطه محبت حقیقی و موفقیت گروهی

۰۵ تیر

۱۰ راز موفقیت از زبان بزرگان فوتبال جهان

کریستیانو رونالدو

بازیکنان بزرگ جهان، موفقیت در فوتبال را از زاویه‌های مختلفی می‌بینند.

به گزارش ایسنا، بزرگان فوتبال با تکیه بر روش‌های مختلفی توانستند به موفقیت برسند و در جهان مطرح شوند. آنها پس از طی کردن پله‌های ترقی به بازگویی رمز موفقیت‌شان پرداختند که در ادامه به آنها اشاره می‌شود.

لیونل مسی

بدون کمک هم تیمی‌هایم هیچ کاری نمی‌توانستم بکنم و موفق نمی‌شدم، به عناوین دست پیدا نمی‌کردم و جوایز فردی کسب نمی‌کردم.

زین‌الدین زیدان

ممکن است همه قدرت‌های جهان را در اختیار داشته باشید اما اگر شانس نداشته باشید و کسی نباشد در این مسیر کمک‌تان کند آن ویژگی‌ها به هیچ دردی نخواهد خورد.

پله

اشتیاق، همه چیز است. باید مانند تارهای گیتار، لرزان و پرجنب و جوش بود.

کریستیانو رونالدو

هوش همه چیز نیست. ممکن است آن را از بدو تولد داشته باشید اما یادگیری برای بهترین شدن لازم است.

جان‌لوییجی بوفون

نباید مانند دیگران باشید. کاری کنید که دیگران بخواهند مانند شما باشند.

اوگو سانچس

برای پیشرفت باید با طراوت بود.

یوهان کرویف

فوتبال بازی‌ای است که با مغز انجام می‌شود. باید در جای مناسب و لحظه مناسب قرار بگیرید نه خیلی زود و نه خیلی دیر.

رونالدینیو

از کودکان که در ساحل بازی می‌کردند سعی کردم یاد بگیرم. شاید چون فوتبال من به کودکی مربوط است. من با فوتبال بازی کردن همچون یک کودک سرگرم می‌شوم.

آندرس اینسیتا

شاید یک نفر بدون فداکاری از پیروزی لذت ببرد اما زمانی که برای کسب پیروزی بجنگید فداکارانه است.

آلفردو دی‌استفانو

بازیکنی که معتقد است بیشتر از دیگران می‌داند یک دروغگو در فوتبال است.

 

۲۰۵۵- بانوان باید مدیر شوند یا باید مدیر تربیت کنند.؟+ رابطه محبت حقیقی با حضور زنان در پست های مدیریتی

۰۵ تیر

مخالفان حضور زنان در پست‌های مهم: جای زن در خانه است! / موافقان: زن‌ها حتی می‌توانند رییس‌جمهور شوند

جامعه > خانواده – گفت‌وگویی که در خبرآنلاین درباره حضور زنان در عرصه‌های مهم انجام شد، با نظرهای موافق و مخالف زیادی همراه بود.

فهیمه حسن‌میری: در میزگردی که در خبرآنلاین با حضور سهیلا جلودارزاده نماینده دوره‌های پنجم و ششم مجلس شورای اسلامی و معصومه رضایی دبیر کل جامعه اسلامی زنان درباره بررسی وضعیت زنان در دولت‌های نهم و دهم و آنچه در دولت بعدی پیش‌رو دارند برگزار شد، دیدگاه‌های مختلفی مطرح شد. در این گفت‌وگو مباحث مختلفی از جمله تشکیل شدن یا نشدن وزارتخانه زنان، کارکرد نهادهای امور زنان، حضور وزیر زن و همچنین حضور در شوراهای عالی در دولت بعدی مطرح شد. یکی دیگر از مباحث مطرح شده در این گفت‌وگو، انتقادی بود از به کار گرفته نشدن زنان نخبه و توانمند در سال‌های اخیر، به طوری که گفته شد حتی می‌توانستیم در مذاکرات هسته‌ای، به جای آقای جلیلی یکی از زنان توانا را برای مذاکره با خانم اشتون بفرستیم.

این میزگرد و به ویژه موضوع فرستادن یک زن برای مذاکرات هسته‌ای، در بین کاربران خبرآنلاین واکنش‌های متعدد و متفاوتی داشت به طوری که بیش از ۲۰۰ نظر و دیدگاه موافق و مخالف برای آن گذاشته شد و تبادل نظرهایی صورت گرفت که گاهی موافقت و مخالفت عده‌ زیادی را به صورت مثبت و منفی با خود همراه کرد.

با تاکید بر این که اظهارنظرهای صورت گرفته، نظر خبرآنلاین نیست و صرفا دیدگاه های موافق و مخالف خوانندگان را منتشر می‌کنیم، در جدول زیر بعضی از اظهارنظرهای خوانندگان این گزارش را مرور می‌کنیم که از طرف بیش از ۵۰ نفر از کاربران دیگر، با موافقت یا مخالفت روبه‌رو شدند.

 

جزییات اظهارنظر تعداد مخالف‌ها تعداد موافق‌ها
بی‌نام: بهتر است زنان در کارهایی که متناسب با شأن آنان است مشارکت نمایند ۸۸ ۲۱۸
مهدی: شرایط زنان در کشور های مدرن و غربی با کشورهای جهان سومی مثل ایران تحت هیچ شرایطی با هم قابل قیاس نیستند. البته در اینکه در کشور ما شیرزنانی چون دکتر دستجردی بودند که نه تنها توانایی اداره یک وزارتخانه را به نحو احسن، بلکه توانایی اداره کشور در مقام رئیس‌جمهوری را هم دارند؛ اما متاسفانه نگاه به زن و حضور آن در صحنه معمولا با عینک بدبینی همراه بوده است. ۱۵ ۷۰
مسعود: میشه یکی از این زن‌های شاخص کشور رو نام ببرین؟ تو کشوری که حتی یه وزیر زن هم نداره، چجوری میشه واسه این جور مسائل یه زنو بفرستن؟ ۲۴ ۱۱۳
بی‌نام: مگر مذاکره‌کننده از خودش حرف می‌زنه یا تصمیم می‌گیره؟ اون فرد فقط رساننده پیام مقامات عالی ایرانی به گوش خارجی‌هاست. اتفاقا خیلی هم خوب است که یک خانم وارد این مذاکرات شود. همین کار (بر فرض محال که تحقق یابد) چقدر در دیدگاه طرف مقابل مذاکرات و کلا جامعه جهانی نسبت به ما تاثیر مثبت می‌گذارد. ۷۱ ۵۷
بی‌نام: زنان با کدام سابقه مدیریتی در سطح بین‌المللی میخوان توی این مسله مهم برن مذاکره کنن؟ ۷۸ ۱۷۸
سحر: شما مگه اجازه دادید زنان ایرانی همپای زنان در غرب برجسته بشن که الان ازشون انتظار این کار رو دارید! زنان ما از یه حدی توانایی‌شون بالاتر می‌ره یا طردشون می‌کنید یا زندانی! ۴۵ ۱۳۰
دکتر: بهتر این است که خانم‌ها به وظیفه اصلی خود که خانه‌داریست بپردازند و سیاست را بگذارند برای آقایان. ۱۸۵ ۱۸۴
شین: مشکل اینجاست تا الان که سیاست دست آقایون بوده نتیجه جذابی داشته! یعنی اگه یک زن تا حالا نصف این خرابکاری‌ها رو کرده بود اعدامش می‌کردن. ۳۲ ۷۱
میلاد حمیدی: حضور زن تو خانواده ضروری‌تر است تا بیرون خانواده… شما شرایط جنگ را تصور کن! یا یک شرکت یا یک تیم فوتبال را. هر کسی سر جای خودش است. اگر همه بروند و مسئولیت یکسانی برایشان تعریف شود پست دیگر خالی می‌ماند. اگر برای زن و مرد مسئولیت یکسان تعریف شود یک مسئولیت دیگر رها می‌شود و خلا ایجاد می‌گردد. اگر در جنگ همه بروند خط مقدم چه کسی غذای زرمندگان را تهیه کند؟ در تاریخ دلیل اینکه زنان نرفته‌اند کار مردانه انجام دهند این نبوده که نمی‌توانسته‌اند. زن هم می‌تواند کار مردانه بکند ولی به چه قیمتی؟ انجام کارهای پراسترس ومردانه سبب افزایش هورمون‌های مردانه و بی‌طراوتی می‌شود. بچه به حضور مادر نیاز دارد. ۶۱ ۶۴
علیرضا: وقتی آدم این کامنت‌های ضدزن رو میخونه مو به تنش سیخ میشه که تو چه کشورِ ضدِزنی داریم زندگی میکنیم. بابا اینها هم عین خودمونن، آدمند. چی شده که فکر کردید ماها چون مردیم سریم!! برای اینکه اونها هم به جایگاه شایستشون برسن باید از یه جاشروع کنن دیگه. با این تفکرات نصف جمعیت جامعه باید پا در هوا بمونن. ان اکرمکم عندالله اتقاکم. ۶۶ ۷۰
حمید: حالا شما اول سعی کنید یک سفیر زن از ایران به یه کشوری معرفی بشه، بعد برید سراغ مذاکره کننده ارشد هسته‌ای. ۹ ۸۴
بی‌نام: واقعاً جای تاسف داره که در کشور ما در قرن ۲۱ و بعد از ۳۴ سال که از انقلاب می‌گذره هنوز نگاه جنسیتی وجود داره. ۱۳ ۷۷

۲۳۴۴۵

کلید واژه‌ها : حضور زنان در جامعهزنان

گفت‌وگو با دکتر محمد روشن؛ حقوق‌دان و عضو هیئت علمی دانشگاه شهید بهشتی
دکتر محمد روشن

معمولاً در آستانه هر انتخابات، آراء و نظرها در مورد نحوه و کیفیت و دایره حضور زنان در مناصب مختلف حکومتی مورد بحث و بررسی و نقد قرار می‌گیرد. امری که هنوز هم، علی‌رغم بحث‌های فراوان صورت‌گرفته، به نقطه اجماع و تقریب آراء و افکار نرسیده است. ازهمین‌رو مهرخانه نیز با توجه به نظرات و بحث‌های مطرح‌شده در این زمینه، به سراغ دکتر محمد روشن؛ حقوق‌دان، عضو هیئت علمی دانشگاه شهید بهشتی، رییس پژوهشکده خانواده و معاون حقوقی و امور مجلس وزارت علوم، تحقیقات و فن‌آوری اطلاعات رفته و به بررسی این حضور زنان در مناصب بالای حکومتی از منظر فقه و حقوق پرداخته است.

(در همین زمینه: نگاه فقه به حضور زنان در مناصب حکومتی)

با توجه به روند رو به رشد مطالبه زنان برای مناصب سیاسی اعم از مشاغل حاکمیتی و مدیریتی از قبیل وزارت، معاونت، فرماندار، دهیار و… و همچنین ورود به مجلس شورای اسلامی، طبق مبانی فقه امامیه این انتصابات چه حکمی ‌دارد و ادله اعتبار این حکم چیست؟
بر اساس نگاهی که قرآن کریم دارد، زن و مرد مساوی و دارای وحدت نوع و هویت هستند و در انسانیت انسان هیچ تفاضلی بین زن و مرد نیست، اما بر اساس موقعیت زن یا مردبودن در نظام اجتماعی، حقوق یا تکالیفی برای هریک از این دو تعریف می‌شود. تمام مخلوقات برای انسان خلق شده‌اند و انسان حق دارد که کل کائنات را به خدمت خود درآورد. از نظر معنوی برای کسب فضایل و پیمودن مسیر الی‌الله و صیرورت الی‌الله و وصول به مقامات عالی، برای هیچ‌یک از زن و مرد حد و حصری قرار داده نشده و خداوند برای این‌که انسان وصول به این مدارج پیدا کند، هیچ قیدی از جنسیت را در این‌ها لحاظ نکرده است.

ما در آیات قرآنی و روایات، از بنده صالح خدا صحبت می‌کنیم و در بنده صالح خدا نه زن بودن مستتر است و نه مردبودن، اما طبیعی است که بین زنان و مردان احکام متفاوتی وجود دارد که این احکام متفاوت، بر اساس شرایطی است که زن و مرد در جامعه دارند. به نظر من اگر نگاهی به خطابات عمومی‌ شارع داشته باشیم، ملاحظه می‌شود که در مسئولیت‌های عمومی، ‌این خطابات به جنس ذکور یا به جنس اناث نیست. در اصل ۲۸ قانون اساسی نیز ملاحظه می‌شود که حق داشتن هر شغلی که فرد بدان تمایل دارد، به شرط آن‌که آن شغل مخالف اسلام، مصالح عمومی ‌و حقوق دیگران نباشد، وجود دارد.

باید در این‌جا به دو حق زن و مرد، که نه به عنوان زن و مرد، بلکه به عنوان زوجه و زوج اشاره کنم؛ پیرامون اشتغال زنان و مردان، بر اساس ماده ۱۳۱۷ قانون مدنی و ماده ۱۸ قانون حمایت خانواده، شوهر می‌تواند از اشتغال زوجه به شغلی که منافی مصالح خانوادگی یا حیثیت زن باشد، ممانعت کند و جالب این‌جاست که متقابلاً همین حق در قانون حمایت خانواده برای زن نیز مقرر شده است؛ یعنی زن می‌تواند از اشتغال شوهر به شغلی که مخالف مصالح خانودگی و یا شئون آنان باشد، جلوگیری کند، اما یک استثنایی در این‌جا وجود دارد برای مردان، بدین شرح که عدم اشتغال او در این شغل که زن به آن اعتراض دارد، باعث اخلال در امر معیشت خانواده نشود.

پس در اصل حق اشتغال، بین زنان و مردان تساوی است؛ در مواردی نیز که در این مواد قانونی مذکور محدودیتی قایل شده‌ایم، محدودیت از حیث زوجه یا زوج‌بودن و این‌که به اصل نهاد خانواده اشکال و ایرادی وارد نشود، مقرر گردیده است.

افراد بشر فارغ از جنسیت، دارای حق و تکلیف هستند و البته برخی از احکام اسلام و به‌تبع آن، قوانین و مقررات موجود طبیعی است که برای این حقوق و تکالیف قایل به سن شده‌اند، مثلاً تا یک سن خاصی فرد نمی‌تواند در انتخابات شرکت کند یا تا سن خاصی نداشته باشد، نمی‌تواند منتخب مردم نیز قرار بگیرد و….

این موارد، درواقع محدودیت در حقوق مردم به معنای تضییع حقوق آنان نیست، بلکه این‌ها انضباط‌های اجتماعی است که برای مصالح اجتماع وضع شده‌اند. بر اساس آیات قرآنی انسان بماهو انسان، مخاطب اوامر و نواهی الهی است و در پذیرش دین و مسئولیت‌های اجتماعی دارای حقوق و تکالیفی است؛ از سوی دیگر قانون اساسی که منبعث از شریعت اسلام است، در اصل ۲۰ مقرر می‌دارد که «همه افراد ملت اعم از زن و مرد به‌طور یکسان در حمایت قانون قرار دارند» و در ادامه مقرر می‌دارد «و از همه حقوق انسانی، سیاسی، اجتماعی و فرهنگی با رعایت موازین اسلام برخوردارند». پس طبق این اصل از قانون اساسی، تمام حقوق انسانی، سیاسی، اجتماعی و فرهنگی به نحو عام برای احاد افرادی که در ایران زندگی می‌کنند و تحت حاکمیت قانون اساسی قرار دارند، جاری و ساری است. حال در ایران نیز مشاهد می‌شود که گاهی نگاه‌های متضادی به حقوق زنان داشته‌ایم و گروهی معتقدند که زن درواقع دارای یک‌سری محدودیت‌هاست و گروهی نیز معتقدند که خیر، این محدودیت‌ها از شریعت گرفته نشده است، بلکه ناشی از سنت‌های بومی ‌عربی و یا ایرانی است.

اسلام پیرامون اشتغال زنان محدودیتی قایل نشده است. قانون اساسی نیز در برخی از موارد که جنسیت ملاک بوده است، آن موارد را احصا و بیان می‌کند. پس نتیجه گرفته می‌شود که براساس عمومات و اطلاقاتی که وجود دارد زنان می‌توانند به این مشاغل ـ فرمانداری، دهیاری و…ـ اشتغال داشته باشند.

بر اساس نظریه اصاله الحلیه معتقدیم «کل شئ لک حلال حتی تعلم انه حرام بعینه»؛ بنابر این اصل فقهی باید بگوییم که این‌جا هیچ محدودیتی نباید قایل بود. در قانون هم ملاحظه می‌شود که چنبن محدودیتی وجود ندارد و نیاز‌های اجتماعی نیز اتفاقاً اقتضای مشارکت مردان و زنان را نسبت به انجام امور دارد، اما نکته‌ای که برخی افراد را نگران کرده و این نگرانی نیز نگرانی درستی است، این که تمام این نقش‌های اجتماعی که زنان ایفا می‌کنند نباید باعث محدودشدن یا آسیب‌رسانی به نقش مادری زنان شود. این نگران‌کننده است که اگر فردی با پذیرش نقش‌های اجتماعی این‌گونه، نقش مادری‌اش کم‌رنگ شود. مهم‌ترین نقشی که زنان ایفا می‌کنند، نقش مادری است که البته این نقش هیچ منافاتی با حضور آنان در عرصه‌های مختلف اجتماعی، سیاسی و اقتصادی ندارد.

در این‌جا ذکر یک نکته پیرامون اهلیت زن در تصدی ریاست عامه و قضا، لازم است. مرحوم شیخ محمدمهدی شمس‌الدین که از علمای جبل عامل لبنان است، به هیچ‌وجه اعتقاد به این ندارند که شرط ذکوربودن برای حاکم وجود دارد و معتقدند که انواع و اقسام پست‌های حکومتی و مناصب عامه و حتی قضاوت هیچ‌کدام نیازی به محدودکردن آن به مردان ندارد و من نیز چنین اعتقادی دارم.

عده‌ای از فقها و فضلا مدعی عدم جواز تصدی‌گری زنان در مناصب مدیریتی و حاکمیتی هستند. این گروه برای ادعای خود به برخی از آیات قرآن کریم همچون آیه قوامیت (الرجال قوامون علی النساء) آیه درجه (للرجال علیهن درجه) یا آیاتی مبنی بر عدم حضور و ظاهرشدن زنان در جامعه (آیه ۳۳ سوره احزاب) استناد کرده‌اند. لطفاً درخصوص این استنادات و دلالت یا عدم دلالت آن‌ها در موضوع مورد بحث توضیح بفرمایید. در بحث اول با توجه به این‌که در این مشاغل بحث تفوق و برتری و ولایت زنان بر سایرین (اعم از مردان و زنان که در زیرمجموعه مدیریتی این افراد شاغل‌اند) مطرح می‌شود، بفرمایید این مسئله با آیه شریفه «الرجال قوامون علی النساء» چگونه قابل جمع است؟
قبل از پرداختن به این آیه شریفه، معتقدم آیات ۴۵ و ۴۶ سوره نجم، ۳۶ و۳۹ قیامت، ۱۲۳ تا ۱۴مومنون، ۵۶ ذاریات، ۳۲ تا ۳۴ ابراهیم، ۴ تا ۱۶ نحل، ۶۵ حج، ۲۰ لقمان، ۳۱ و ۳۲ اعراف، ۱۴۱ و۱۴۲ انعام، ۵۴ و ۵۵ زمر، ۴۰غافر، ۹۷ نحل، ۱۹۰ تا ۱۹۵ آل عمران، ۱۸۶ بقره، ۶۰ غافر، ۱۴۵ انعام، ۷ تا ۱۰ شمس، ۱ تا ۳ اعلا، ۴۹ قمر، ۵۰ طاها و ۲ فرقان تماماً بر وحدت نوع و هویت برای انسان اعم از مرد و زن دلالت دارند و در انسانیت انسان بین این دو، هیچ‌گونه فرقی قایل نشده‌اند و به تعبیر این آیات، عمل عامل، فارغ از وصف زن یا مردبودن ضایع نمی‌شود و مسلمانان اعم از زن و مرد با یکدیگر اخوه قلمداد شده‌اند و منشأ انسانی آن‌ها یکسان و هدف از آفرینش هر دوی آن‌ها نیز یکسان است.

حال این سؤال مطرح است که آیا چنان‌چه کسی در اداره‌ای رییس می‌شود، برای رییس نسبت به کارکنان ولایتی وجود دارد؟ من اساساً این را قبول ندارم. اصل اولی بر این است که هیچ‌کس بر دیگری ولایت ندارد. ولایت بر دو قسم است: تکوینی و تشریعی. ولایت تکوینی متعلق به ذات اقدس الهی است و در شرایطی که خداوند متعال اراده کند، به شخص به صورت موضعی و موسمی ‌اعطا می‌شود؛ نظیر ولایتی که حضرت حق تعالی به حضرت موسی بن عمران (ع) داد برای این‌که عصایت را بینداز تا تبدیل به اژدها شود؛ این واقعه ناشی از ولایت تکوینی ذات اقدس الهی است. خداوند به حضرت عیسی مسیح (ع) ولایت داد که کور مادرزاد را شفا دهد، به نبی مکرم اسلام (ص) ولایت داد که شق‌القمر کند و…

ولایت تشریعی نیز متعلق به خداوند است، اما خداوند آن را به پیامبران و بعد از ایشان به ائمه معصومین علیهم‌السلام اعطا کرده است. ولایت اینان از نوع ولایت تشریعی است و اگر در جایی شک کردیم که ولایت دارند یا خیر، چون اصل بر عدم ولایت انسانی بر انسان دیگر است، باید بگوییم که ولایت ندارند. پس حال که ولایت را اثبات کردیم برای پیامبران و ائمه علیهم‌السلام تسری‌دادن آن بر دیگران دلیلی می‌خواهد. ما براساس نظریه ولایت فقیه امام خمینی (ره) قایل به ولایت شدیم برای فقیه، و این ولایت برای فقیه را در اصول قانون اساسی نیز قید کردیم. ولایت ولی‌فقیه منحصر در شخص ایشان است. برای همین در قانون اساسی نیز این انحصار مشاهده می‌شود؛ تنها کسی که در نظام جمهوری اسلامی ‌ایران دارای ولایت است، شخص ولی‌فقیه است؛ آن هم به عنوان نایب عام حضرت حجت (عج) به عنوان یکی از معصومین علیهم‌السلام که دارای ولایت است. پس این‌که کسی در نظام جمهوری اسلامی، ‌رییس یک ادراه می‌شود یا کارگذار حکومتی می‌گردد، برای تسری ولایت بر او نیازمند دلیلی هستیم و ما در این‌جا برای تسری این ولایت دلیل نداریم و بنابراین اصولاً این چیزی که به عنوان ولایت اداری مطرح شده است، به نظر من در سیستم تفکر ولایی ما شناخته‌شده نیست.

لازم به ذکر است که علاوه بر این‌که اصل وجود ولایت اداری را نمی‌پذیریم باید توجه کرد که موضوعاً این آیه مربوط به زن و مرد نیست، بلکه حتی از منظر افرادی که این آیه را تعبیر به ریاست مرد بر زن می‌کنند ـ که من با این تفسیر نیز مخالفم ـ نیز این آیه منحصر در روابط زوجین در چارچوب خانواده است. ضمن این‌که برخی از مفسرین ما معتقدند که این آیه به معنای ریاست مرد بر خانواده نیست، بلکه به معنای «یقیمون امر نساء» است؛ یعنی مرد اقامه امر زنان را دارد، مدیریت بدین‌معنا که تأمین مسکن و…. کند، و اتفاقا ماده ۱۱۰۵قانون مدنی که ریاست خانواده را از خصایص شوهر برشمرده است نیز مورد انتقاد بسیاری از فقها و حقوق‌دانان است.

درباره آیات دیگر مورد استناد مخالفان اشتغال زنان در مناصب حاکمیتی، همچون آیه ۳۳ سوره احزاب «وَ قَرْنَ فىِ بُيُوتِكُنَّ وَ لَا تَبرَّجْنَ تَبرَّجَ الْجَاهِلِيَّةِ الْأُولى‏: و در خانه‏هاى خود بمانيد و چنان‌كه در زمان پيشين جاهليت مى‏كردند، زينت‌هاى خود را آشكار مكنيد» توضیح بفرمایید؛ زیرا مخالفان معتقدند مطابق این آیه شریفه، زنان می‌بایست از خودنمایی و جلوه‌گری‌هایی که زنان عصر جاهلیت انجام می‌دادند، دوری کرده و محوریت حضور در خانه به جهت انجام امور خانواده را رعایت کنند و ازآن‌جاکه حضور در مناصب دولتی، غالباً با حضور حداکثری زنان و به نوعی اختلاط با نامحرم همراه است، ازاین‌رو حضور زنان در این مناصب مورد اشکال است. شما چقدر با این دیدگاه موافق هستید؟
این آیه خطاب به زنان پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم است و اختصاص به ایشان دارد؛ زیرا در ادامه آیه می‌فرماید «إِنَّمَا يُرِيدُ اللَّهُ لِيُذْهِبَ عَنكُمُ الرِّجْسَ أَهْلَ الْبَيْت» و بسیاری از فقها اعتقاد دارند حتی حجاب زنان پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم با حجاب زنان معمولی فرق دارد. البته هیچ‌کس حق تبرج ندارد و پرهیز از تبرج حکم عام است، اما این آیه دلالت بر وجوب خانه‌نشینی زنان ندارد؛ چنان‌که می‌بینیم حتی خود زنان پیغمبر صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم نیز متولی تکالیف اجتماعی خود در جامعه می‌شدند و در جامعه حضور می‌یافتند.

در قسمت قبل اشاره داشتید قوامیت به معنی ریاست مرد بر زوجه و خانواده نیست، بلکه به معنای اقامه امر زنان است. کمی بیشتر توضیح دهید که در واقع قوامیت مطرح‌شده در آیه چه مفهومی ‌دارد و چه حدودی را در برمی‌گیرد؟ چرا برخی بزرگان چون علامه طباطبایی حوزه قوامیت را به تمام جامعه سرایت داده‌اند؟
در این‌جا صحبت از بحث غلبه بر اکثر است که در آن حکم را به نحو علی‌الطبیعه در نظر می‌گیریم؛ یعنی طبیعت انسان. طبیعت مرد هم در خانواده این است که باید اقامه امر خانواده کند؛ یعنی نفقه و مسکن و… خانواده را تأمین کند. این‌جا منظور ریاست نیست، اما در عین حال در ارتباط با اقامه، مرد اختیاراتی می‌یابد؛ مثلاً تعیین محل مسکن البته متناسب با شئونات زوجه از اختیارات مرد است، اما این‌که خانه را از کدام موجر اجاره کنند، از اختیارات مرد است. در واقع گریزی هم نیست؛ نبی اکرم صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم وقتی به سفر می‌رفتند حتی هنگامی‌که دو نفر هم بودند، می‌فرمودند که چه کسی مسئولیت سفر را به‌عهده بگیرد یا رییس قافله شود؛ این‌ها امور عقلایی و منطقی است، اما وقتی می‌گویند رییس قوم خادم ایشان است، به این مسئله به خوبی اشاره دارد. پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم نیز رییس قوم است، اما کسی است که بیشترین خدمات مادی و معنوی را به قوم می‌رساند و از سوی دیگر دوست‌داشتنی‌ترین انسان جامعه هم است. ایشان به واسطه ریاست جامعه هیچ‌گاه خود را به جامعه تحمیل نمی‌کند و نظرات شخصی و حب و بغض‌های خود را اعمال نمی‌کند و اگر تولی و تبری دارد، برای آن‌ها یک معیار الهی دارد، اما وقتی مسئله ریاست مطرح می‌شود و از ویژگی‌های ذاتی یک فرد؛ ضمن این‌که اگر ذاتی فرد باشد هیچ‌گاه نباید از او سلب شود. فرض کنید فردی جنون یابد، با جنون عملاً امکان ریاست خانواده را ندارد. مضاف بر این‌که وقتی بخواهیم برای او نصب قیم کنیم، زوجه او نسبت به سایرین اولویت دارد. به لحاظ این‌که اهتمام بیشتری نسبت به امور زوج خواهد داشت.

گفته می‌شود که کلی طبیعی اگر یک مورد مصداق خارجی پیدا کند، از امتناع ذاتی خارج می‌شود؛ الان در مورد مرد مجنون هیچ‌کس قایل نیست که او رییس خانواده باشد. پس این حرف که ریاست خانواده از خصایص و اجزاء لاینفک یک مرد است، صحیح نیست. مانند این‌که فرض کنیم مرد رییس خانواده است، اما سفیه است و همسر او به لحاظ اقتصادی و معیشتی، مدیریت مناسب‌تری دارد؛ بنابراین طبیعی است که قیم مرد در امور مالی زوجه او شود؛ درحالی‌که مرد مجنون هم نیست.

به عقیده شما دامنه آیه قوامیت تا کجا را شامل می‌شود؛ آیا حوزه خانواده را در برمی‌گیرد یا بنا به اعتقاد برخی بزرگان چون علامه طباطبایی بر کل جامعه دلالت دارد؟
برخی می‌خواهند از آیه این‌طور نتیجه‌گیری کنند که الرجال یعنی جنس مرد بر النساء یعنی جنس ماده برتری دارد، اما من معتقدم که آیات قرآن را نمی‌شود به‌صورت تفکیک‌شده و مجرد تفسیر کرد، بلکه قرآن یک کل تجزیه‌ناپذیر است. حال آیه قوامیت را هم باید کنار سایر آیات چون «ان اکرمکم عندالله اتقاکم» و یا این‌که انسان ذاتی مکرم است و یا آیاتی که به مسلمین و مسلمات و قانتین و قانتات و… اشاره دارند، قرار داد. این آیات نشان‌دهنده این است که زن و مرد از حیث خلیفه‌اللهی یکسان هستند، اما آیه قوامیت (الرجال قوامون علی النساء) شامل حوزه خانواده می‌شود.

پس این آیه قوامیت، منصرف است به رجلی که لنساء یعنی برای این زن است؛ مرد داخل خانواده، نه مرد بما هو مرد. بخشی از آیه هم صراحتاً به انفاق مرد اشاره دارد (بما انفقوا) که دامنه آن به محدوده خانواده منتهی می‌شود.

عده‌ای از فقهای بزرگ همچون آیت‌الله خویی در این‌جا بحث مذاق شریعت را مطرح کرده‌اند؛ بدین معنی که با وجود عدم دلیل مستقل بر شرط ذکوریت در مواردی چون مرجعیت تقلید و عدم تفاوت میان زن و مرد در این زمینه، اما از سوی دیگر معتقدند براساس برآیندی از مجموعه ادله شرعی با عنوان مذاق شارع، قید مردبودن در این‌جا معتبر است؛ زیرا شارع دستوراتی برای زنان دارد مبتنی بر در معرض دید نامحرم‌نبودن، رعایت حجاب و…؛ حال سؤال این‌جاست که در بحث تصدی مناصب مدیریتی برای زنان چقدر بحث مذاق شارع موضوعیت می‌یابد؟ و آیا مذاق شارع بر حفظ حجاب و عدم اختلاط نامحرمان و حفظ حریم خانواده حتی در صورت حضور زنان در جامعه تاکید دارد یا بر حضور حداقلی زنان در جامعه؟
به عقیده من دراین‌باره نباید گفت مذاق شارع، بلکه این مذاق متشرعین است. این فهمی‌است که فقیه از دین دارد و فهم ایشان برای ما حجیت ندارد.

ازآن‌جا که در اصل ۱۱۵ قانون اساسی عبارت «رجال مذهبی و سیاسی» در زمره شرایط تصدی ریاست جمهوری ذکر می‌شود، آیا می‌توان با استناد به این اصل گفت که در نظام جمهوری اسلامی ‌ایران، ریاست جمهوری خاص مردان بوده و زنان حق تصدی این جایگاه را ندارند؟ در این صورت دلیل شرعی و قانونی این منع چیست؟ آیا این اصل با اصل جواز و مساوات منافاتی ندارد؟
این اصل «رجال» به معنای شخصیت‌های سیاسی و مذهبی است و منصرف به «رجل» و جمع مردان نیست. اگر غیر این باشد ما با تفسیر‌های ناصوابی در طول تاریخ مواجه خواهیم شد. دقیقاً زنی که بعد از پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم ادعای نبوت کرد، با همین جزم‌اندیشی و جزیی‌نگری ادعای نبوت کرد. او گفت من پیامبرم، گفتند مگر نشنیده‌ای که پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم فرمود بعد از من رسولی مبعوث به رسالت نمی‌شود؟ او چنین استدلال کرد که آری من نیز به این گفتار پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلماعتقاد دارم، اما من که رسول نیستم؛ من رسوله هستم. وقتی قایل به این باشیم که «رجال» جمع «رجل» و به منحصر به مردان است، در آن صورت یک زن نیز حق دارد چنین نتیجه‌ای از انبعاثش به پیامبری ـ نعوذ بالله ـ بگیرد.

به عقیده من هدف قانون گذار از آوردن لفظ «رجال» در این اصل ایجاد محدودیت برای زنان نبوده است، بلکه رجال به عنوان شخصیت‌های سیاسی و مذهبی است که می‌توانند مرد و یا زن باشند. به عنوان مثال اگر هم‌اکنون از مردم سؤال شود که رجال سیاسی آلمان را نام ببرید، قطعاً یکی از افرادی که که خواهند گفت «خانم مرکل» است. یا اگر سؤال شود رجال سیاسی انگلستان را نام ببرید، قطعاً یکی از افرادی را که نام می‌برند «خانم مارگارت تاچر» است. آیا اینان اشتباه پاسخ می‌دهند؟ خیر! این یک ارتکاز عقلایی درست است.

همچنین چنان‌چه دقت کنیم شورای محترم نگهبان نیز از ابتدایی که راجع به متقاضیان نامزدی ریاست جمهوری اظهارنظر کرده است، هیچ‌یک از آنان را به علت این‌که زن بودند، رد نکرده‌اند- درحالی‌که برخی از داوطلبان ریاست جمهوری، زن بوده‌اندـ بلکه گفته است که به عنوان مثلاً یک شخصیت سیاسی احراز نشد یا دارای ویژگی‌هایی که در این قانون مقرر است، نبوده‌اند و در شمار آن ویژگی‌ها هیچ‌گاه گفته نشده که فردی به علت زن‌بودن رد شده است.

در آخر اگر نکته‌ای هست، بفرمایید.
برخی برای مناصب سیاسی زنان به این امر استناد می‌کنند که اگر این مسئله پسندیده نبود، ولی‌فقیه ورود می‌کرد. این گفته یک پاسخ نقضی است که در برابر افرادی که این تصدی‌ها را داری اشکال می‌دانند، عنوان می‌شود. اگرچه این پاسخ هم در جای خود پاسخ مناسبی است، اما با توضیحاتی که ارایه شد، نوبت به پاسخ نقضی نمی‌رسد، اما این نیز در جای خود خوب است که گفته شود در جامعه‌ای که ولی‌فقیه وجود دارد، اگر با یک منکری مواجه شود، به‌ویژه که آن منکر از سوی دولت اسلامی ‌انجام گیرد، ایشان باید انذار لازم را داشته باشند و این در حالی است که در سمت‌های بالایی نظیر معاون ریاست جمهوری، وزارت‌خانه‌های بسیار مهم کشور و… زنان تصدی داشتند و هیچ‌گاه با رد یا منع یا نفی ولی‌فقیه مواجه نشده‌اند و این بیان‌گر آن است که در این مسئله مشکلی وجود ندارد.

شاید لازم باشد اشاره‌ای به سیره امام خمینی (ره) داشته باشیم؛ در یک زمانی فرمانده سپاه همدان سرکار خانم دباغ بودند و هیچ‌گاه برای این کار نه تذکری به خانم دباغ داده شد و نه به فرماندهی کل سپاه. آیا فرمانداری به عنوان یک پست سیاسی بیشتر در مقام امر و نهی است یا فرماندهی نظامی؟ پس وقتی می‌بینیم امام خمینی (ره) متعرض فرماندهی سپاه پاسداران در این خصوص نمی‌شوند، بیان‌گر این است که ما به فرمانداری زنان و… نیز نمی‌توانیم متعرض شویم.

به عبارت دیگر نگاهی که ما به جامعه مدنیت داریم این است که اولاً، اسلام یک دین مدنی است؛ ثانیاً، اسلام در مدنیت بیشتر امضایی است تا تأسیسی، اما در عبادیات اسلام بیشتر تأسیسی است.

در مدنیت عقلا بماهم عقلا بر اساس اوامر عقل و ارشادات عقلی برای انجام امورشان در جامعه اقداماتی را انجام می‌دهند. اولاً، این اقدامات عمدتاً به حکم عقل است و در جوامع عقلایی به عنوان یک امر پسندید است. اگر شارع کلاً مخالفتی داشته باشد، باید مخالفت خود را اعلام کند و ما نیازی نداریم در امور مدنی موافقت شارع را داشته باشیم و اگر دقت کنیم، شورای محترم نگهبان نیز در تأیید مصوبات مجلس شورای اسلامی ‌می‌گوید که این مصوبات با شرع و قانون اساسی مغایرتی ندارد؛ یعنی لازم نیست در شرع جستجو شود که آیا شارع نیز مطابق آن مصوبات، اوامر و یا نواهی داشته است یا خیر، بلکه اگر مخالفتی نبیند، همین برای تأیید آن مصوبه کفایت می‌کند؛ چون عقلا بماهم عقلا بنا بر فرامین عقلی این نظامات اجتماعی را پی ریخته‌اند.

پس این پاسخ یک پاسخ نقضی است و ما در سیره امام خمینی (ره) یا مقام معظم رهبری ملاحظه نکرده‌ایم که منعی نسبت به اشتغال زنان در این مشاغل داشته باشند.

در پایان از فرصتی که در اختیار مهرخانه قرار دادید کمال تشکر را داریم.

انتهای پیام/ ۹۰۰۸۰۱

 

۲۰۵۴-به مناسبت ۸ شوال سالروز تخریب بقیع /رد پای استعماگران در تخریب حرم ائمه بقیع+ آثار محبت مجازی در تخریب

۳۱ خرداد
دوشنبه ۱۲ تیر ۱۳۹۶ – ۱۱:۳۹

به مناسبت ۸ شوال سالروز تخریب بقیع /رد پای استعماگران در تخریب حرم ائمه بقیع

قبرستان بقیع

بقیع تنها یک گورستان نیست، بلکه گنجینه تاریخ اسلام است. قبور چهار امام معصوم شیعیان و نیز قبور همسران، دختران، برخی فرزندان، اصحاب، تابعین و بستگان پیامبرخدا(صلی الله علیه وآله) و نزدیک به ده هزار نفر از شخصیتهای نامدار تاریخ اسلام در آنجا واقع است. پیشینه این قبرستان به دوران قبل از اسلام می‌رسد، لیکن در اسناد به روشنی مشخص نیست که قدمت آن به چه تاریخی مربوط است و از چه زمان مردمان مدینه جنازه درگذشتگان خود را در این گورستان به خاک می‌سپرده‌اند.

به گزارش مفدا، منابع تاریخی گواهی می‌دهد که پیش از هجرت، مردم مدینه اجساد مردگان خود را در دو گورستانِ «بنی حرام» و «بنی سالم» و گاهی نیز در منازل خود دفن می‌کردند.( تاریخ حرم ائمّه بقیع، ۶۱) لیکن با هجرت مسلمانان به مدینه، بقیع تنها قبرستان مسلمانان گردید و به مرور زمان و با دفن اجساد تعدادِ زیادی از صحابه و تابعین و نیز همسران و دختران و فرزندان و اهلبیت رسول الله(صلی الله علیه وآله) از اهمیت ویژهای برخوردار شد.( مدینه شناسی، ۱/۳۲۱) و گورستانهای پیشین، رفته رفته به حالت متروکه در آمد و از میان رفت.

در بقیع اولین کسی که از انصار دفن شده است «اسعد بن زراره» و از مهاجرین «عثمان بن مظعون» بوده است. پس از فوت ابراهیم فرزند رسول خدا(صلی الله علیه و آله) آن حضرت به صحابه فرمودند ابراهیم را به سلف صالح ما عثمان لاحق کنید و در کنار او به خاک بسپارید. پس از دفن شدن ابراهیم در بقیع، مردم مدینه علاقه‌مند شدند پیکر اقوام و عشیره خود را در آنجا دفن کنند و هر یک از قبایل مدینه درختان و ریشه‌های بخشی از بقیع را قطع و زمین آن را برای همین منظور آماده نمودند. در روایت آمده است که: رسول الله(صلی الله علیه وآله) به دستور خداوند، کنار این قبرستان حضور می یافت و به مدفونین آن سلام می‌کرد و برای آنان از خداوند آمرزش می‌طلبید(اصول کافی، ۴/۵۵۹)

به گزارش مفدا، بقیع را از آن رو «بقیع الغرقد» نامیده اند که نوعی درخت خاردار در آنجا می‌روییده و نامش «غرقد» بوده است. سپس آن درخت از میان رفت اما نامش ماندگار شد.(لسان العرب، ۱/۴۶۲) بقیع تا یکصدسال پیش، دیوار و حصاری نداشت، اما اکنون با دیواری بلند محصور گشته و از گذشته تاکنون مسلمانان از هر فرقه و مذهبی، پس از زیارت پیامبرخدا(صلی الله علیه وآله) به اینجا آمده، اهل بیت پیامبر(صلی الله علیه وآله) و دیگر آرمیدگان در این گورستان را زیارت می‌کنند. قبر امامان معصوم(علیهم السلام) و تعداد دیگری از دفن شدگان در بقیع نیز دارای قبه و سایبان بوده، که در حمله وهابیان تخریب گردید و اکنون این قبرستان به صورت فضای باز و سادهای درآمده و تنها برخی از قبور از دیواره‌های کوتاهی برخوردار است.

ساخت حرم و بارگاه برای مدفن ائمه اطهار(علیهم‎السلام)

ساخت حرم و بارگاه در بقیع در چند مرحله صورت گرفت. پس از زمان بنی‌امیه که شیعیان در سخت‎ترین شرایط به سر می‌بردند و حتی جرأت اظهار عقیده خود را نداشتند عباسی‌ها به روی کار آمدند و در این زمان بود که شیعیان به آزادی‌هایی دست یافتند، تا جایی که سفاح به حقانیت امیرمؤمنان علی (علیه‎السلام) اعتراف کرد و اقدام به بازگرداندن فدک به بنی‌الحسن نمود. طبیعی است در چنین شرایط و با برداشته شدن همه موانع، شیعیان خاندان عصمت و به ویژه سادات بنی‌الحسن در تعمیر و توسعه مدفن ائمه بقیع و تبدیل خانه عقیل به حرم به عنوان یک وظیفه دینی و نماد مذهبی اهتمام ورزند. همچنین انتساب عباسی‌ها به عباس؛ عموی پیامبر(صلی الله علیه و آله) مهمترین انگیزه برای شیعیان آن دوره بود که به تعمیر و توسعه بارگاه جد خود اقدام کنند. بر اساس مدارک تاریخی پیکر مطهر امام صادق(علیه‎السلام) در سال ۱۴۸ هـ . ق و پس از دوران خلافت سفاح و منصور در سال‌های ۱۳۶ تا ۱۵۷هـ . ق در داخل حرم و پس از تبدیل شدن خانه عقیل به مسجد و زیارتگاه عمومی در کنار قبور ائمه سه‌گانه دفن شده است.

متأسفانه در مورد تغییر و تحولی که پس از این تاریخ تا قرن پنجم در این حرم شریف به وجود آمده است، اطلاع دقیق و مستند تاریخی در دست نیست ولی با توجه به بحث‌های گذشته به یقین این حرم در طول این سه قرن نیز مورد توجه عباسیان و شیعیان بوده و در هر فرصت ممکن به تعمیر و تجدید بنای آن اهتمام ورزیده‌اند.

اما مرحله بعدی تجدید بنای حرم از قرن پنجم آغاز شده که خوشبختانه اسناد و مدارک تاریخی زیادی در این زمینه وجود دارد. طبق مدارک مسلم تاریخی، گنبد و بارگاه حرم ائمه بقیع که از نظر استحکام و ارتفاع، ظرافت و زیبایی بر همه قبه‌های موجود در بقیع تفوق داشته و به مدت هشتصد سال سر بر آسمان می‌سوده و نظر مورخان و جهانگردان را به خود جلب می‌کرد، به دستور «مجدالملک ابوالفضل اسعد بن محمد بن موسی البراوستانی القمی»، وزیر برکیارق از سلاطین سلجوقی در بین سال‌های ۴۸۶ الی ۴۹۸ هـ . ق ساخته شده است.

در این زمینه مورخ معروف ابن اثیر در حوادث سال ۴۹۵ هـ . ق می‌گوید: «در این سال امیر مدینه؛ منظور بن عماره حسینی دنیا را وداع گفت و او معماری را که از اهالی قم بود و از سوی مجدالملک براوستانی برای ساختن قبه حسن بن علی و عباس عموی پیامبر در مدینه به سر می‌برد، به قتل رسانید.»

همچنین عبدالجلیل قزوینی زنده (در سال ۵۵۶ ق) در کتاب النقض می‌گوید: «قبه حسن بن علی که عباس بن عبدالمطلب پدر خلفا آنجا مدفون است مجدالملک فرموده است». شاید بهترین راه برای به دست آوردن کیفیت این بنای شریف و مشخصات آن مراجعه به ثبت مشاهدات و خاطرات مورخان و جهانگردان باشد. مشخصات «قبه‌ای بزرگ و سر به فلک کشیده و بسیار مستحکم» مشترک در بین مشاهدات مورخان می‌باشد؛ جهانگردانی همچون ابن جبیر ابن نجار در قرن هفتم، خالد بن عیسی البلوی المغربی و ابن بطوطه (جهانگرد معروف) در قرن هشتم.

اولین تعمیر در حرم ائمه بقیع در سال ۵۱۹ هـ.ق و پس از گذشت بیست و چهار سال از ایجاد ساختمان آن می‌باشد که به دستور مسترشد بالله، خلیفه عباسی انجام گرفته است. دومین تعمیر در حرم بقیع بین سال‌های ۶۲۳ و ۶۴۰ هـ. ق به وسیله یکی دیگر از خلفای عباسی به نام مستنصر بالله انجام گرفته است. تعمیر سوم حرم شریف متعلق به اوایل قرن سیزدهم هجری است که به دستور سلطان محمود عثمانی انجام گرفته است. فرهاد میرزا که در سال ۱۲۹۲ هـ . ق به حج مشرف شده است، می‌نویسد: «تعمیر بقعه مبارکه در بقیع از سلطان محمودخان در سنه ۱۲۳۴ هجری به دست محمدعلی پاشای مصری و به امر سلطان واقع شده است.»

ویژگی‌ها و خصوصیت‌های معماری حرم شریف: آنکه حرم بقیع هشت ضلعی بوده است. برای نمونه میرزا محمدحسین فراهانی که در سال ۱۳۰۲ هـ.ق این حرم شریف را زیارت کرده است، می‌گوید: «‌چهار نفر از ائمه اثنی عشر ـ صلوات الله علیهم اجمعین ـ است که در بقعه بزرگی که به صورت هشت ضلعی ساخته شده است واقع‌اند و اندرون و گنبد آن سفیدکاری است.»

حرم بقیع دارای دو در بوده است. ابن نجار مدینه‌شناس معروف متوفای ۶۴۷ هـ.ق می‌گوید:«بقیع دارای دو در بوده است که یکی از آنها همیشه و در تمام ساعات روز به روی زائرین باز بوده است.» بارگاه بقیع محرابی هم داشته است. حرم بقیع خادمانی نیز داشته است. این خدام شامل کفش‌دار و زیارتنامه‌خوان بود. امین‌الدوله در سفرنامه خود می‌نویسد: «یکشنبه یازدهم محرم ۱۳۱۶ هـ.ق هوای بقیع و زیارت ائمه هدی کردم. آنجا جز حاج صادق یزدی و یک ضعیفه کفش‌دار و یک سقا کسی نبود. کلیددار، متولی و زیارتنامه‌خوان هنوز نیامده بودند.» همچنین در برخی سفرنامه‌ها برای حرم تزئیناتی ذکر شده و اینکه این حرم صحن نداشته است.

آنچه از تاریخ به دست می‌آید این است که قبور ائمه بقیع و جناب عباس از قدیم‌الایام و بلکه پیش‌تر از قرن هفتم تا زمان تخریب دارای ضریح‌های متعددی ‌بوده‌اند که به مناسبت نزدیکی و اتصال قبور ائمه (علیهم‎السلام) همه آنها در داخل یک ضریح و قبر عباس عموی پیامبر (صلی الله علیه و آله) به علت فاصله آن با این قبور دارای ضریح مستقل بوده است. همه مورخان از ظرافت و زیبایی این ضریح‌ها تعریف و تمجید کرده‌اند.

در تاریخ برای اولین بار که از صندوق قبور ائمه بقیع سخن به میان آمده به وسیله جهانگرد معروف ابن جبیر (متوفای ۶۱۴ هـ . ق) می‌باشد. او می‌گوید: «‌قبرشان بزرگ و از سطح زمین بلندتر و دارای ضریحی از چوب می‌باشد که بدیع‌ترین و زیباترین نمونه از نظر فن و هنر است و نقوشی برجسته از جنس مس بر روی آن ترسیم و میخ‌کوبی‌هایی به جالب‌ترین شکل در آن تعبیه شده که نمای آن را هرچه زیباتر و جالب‌تر نموده است» و عده‌ای مورخ دیگر که شبیه به این تعابیر را به کار برده‌اند.

این ضریح‌ها به دستور مجدالملک ساخته شده است، می‌توان گفت اولین ضریح بقیع نیز به دستور مجدالملک ساخته شده است. همچنین دو ضریح دیگر نیز برای بقیع ساخته و نصب شده است که سومین آنها تا زمان تخریب این حرم پا برجا بوده است. مرحوم سید محسن می‌گوید: «‌در اصفهان ضریح دیگری از فولاد به صورتی ظریف و زیبا ساخته شد که در قسمت بالای آن اسماء حسنی با آب طلا و خط زیبا ترسیم شده بود که با سختی فراوانی به جده منتقل و به خاطر ممانعت سران مدینه سه سال متوقف و با پرداخت مبالغ کلانی به مخالفان، در حرم نصب گردید.»

وهابیت

بیش از سیصد سال است که جامعه بزرگ اسلامی از پدیده ای به نام وهابیت رنج می‌برد که پیامدهای جبران ناپذیر و زیان بار این گروه سالهاست که جهان اسلام را مورد تهدید قرار داده است.

اندیشه های مخرب و بدعت گذار وهابی براساس اعتقادات موجود در فقه حنبلی در قرن چهارم پایه گذاری شد که با حلول تعاریف سلفی در قرن هشتم احیا گردید و در قرن دوازدهم سازمان یافت و در قرن چهاردهم هجری این مکتب به عنوان کالای سیاسی ازنقطه‌ای به نقطه دیگر صادر می گردید. تاریخچه و جریان شناسی این گروه نشان از توطئه‌هایی دارد که دولت‌های استعمارگر علیه مسلمین طراحی کرده‌اند تا با ایجاد انشقاق و تفرقه بین امت اسلامی و تزریق ادبیات زور و بدون پشتوانه عقلی در اعتقادات اسلامی، راه را برای حاکمیت خویش بر جهان اسلام باز نموده و تئوری تفرقه بیانداز و حکومت کن را در جهان اسلام عملی کنند.

محققان تاریخ وهابیت ثابت کرده‌اند که این فرقه در اصل به دستور مستقیم وزارت بریتانیا ایجاد شد. به عنوان مثال کتابهایی چون “پایه های استعمار” از خیری حماد و “تاریخ نجد” از سنت جان ویلبی یا و “خاطرات حاییم وایزمن” اولین نخست وزیر رژیم صهیونیستی و نیز “خاطرات مستر همفر” و …، پرده از این راز برداشته و نقش جاسوسان وزارت مستعمرات انگلیس را در شکل گیری و تثبیت این فرقه، حکایت می‌کند.

همفر در خاطرات خویش آشنایی خود را با محمد ابن عبدالوهاب مؤسس فرقه وهابیت اینگونه بیان می کند:« این‌ جوان‌ مغرور (محمد بن‌ عبدالوهاب‌) در فهم‌ قرآن‌ و سنت‌ از درک‌ خودش‌ پیروی‌ می‌کرد، و آراء و نظریات‌ بزرگان‌ مذاهب‌ را طرد می‌کرد. نه‌ تنها بزرگان‌ زمانش‌ و بزرگان‌ مذاهب‌ اربعه‌ بلکه‌ حتی‌ درباره‌ ابی‌ بکر و عمر نیز ـ در صورتیکه‌ از کتاب‌ و سنت‌ چیزی‌ خلاف‌ نظریات‌ آنان‌ می‌یافت‌ ـ آراء آنان‌ را هم‌ به‌ دیوار می‌زد. من‌ گمشده‌ خودم‌ را در محمد بن‌ عبدالوهاب‌ یافته‌ بودم‌، زیرا آزادگی‌ و غرور و منش‌ و تنفری‌ که‌ از علمای‌ عصر خود داشت‌ و استقلال‌ نظرش‌ که‌ حتی‌ به خلفای‌ چهارگانه‌ نیز اهمیتی‌ نمی‌داد، و تنها به‌ فهم‌ خودش‌ در قرآن‌ و سنت‌ اتکاء می‌کرد… سخت‌ نسبت‌ به‌ ابوحنیفه‌ می‌تاخت‌، و درباره‌ خودش‌ می‌گفت‌: من‌ از ابوحنیفه‌ خیلی‌ بیشتر می‌فهمم و مدعی بود که: نصف‌ کتاب‌ بخاری‌ باطل‌ است‌.»(دستهای ناپیدا، ۳۲)

همفر می‌گوید زمانی که در لندن بودم، دبیر کل‌ گفت‌: وزارت‌ مستعمرات‌ نقشه دقیقی‌ برای‌ شیخ عبدالوهاب‌ تهیه‌ نموده‌ است‌ که‌ آن‌ را باید اجرا کند، و این‌ نقشه‌ عبارتست‌ از:

۱. تکفیر تمام‌ مسلمانان‌ و مباح‌ بودن‌ قتل‌ آنان‌، و غارت‌ کردن‌ اموالشان‌، و هتک‌ آبروی‌ آنان‌، و فروختن‌ آنان‌ در بازار برده‌ فروشان‌، و جواز برده‌ ساختن‌ مردانشان‌ و کنیز گرفتن‌ زنانشان‌.

۲. نابود ساختن‌ کعبه‌ به‌ نام‌ اینکه‌ جزء آثار بت‌ پرستی‌ است‌ ـ اگر بتواند ـ و مانع‌ شدن‌ مردم‌ از حج‌، و تحریک‌ عشایر و قبایل‌ به‌ غارت‌ قافله‌های‌ حجاج‌ و کشتن‌ آنان‌.

۳. کوشش‌ به‌ منظور ایجاد روح‌ نافرمانی‌ نسبت‌ به‌ خلیفه عثمانی‌ و تحریک‌ مردم‌ برای‌ جنگیدن‌ با او و تجهیز لشکرهایی‌ برای‌ این‌ منظور، و نیز لازم‌ است‌ با شریف‌های‌ حجاز با تمام‌ وسائل‌ ممکنه‌ مبارزه‌ شود، و از نفوذ آنان‌ کاسته‌ گردد.

۴. ویران‌ ساختن‌ قبه‌ها و ضریحها و اماکن‌ مقدسه‌ مسلمانان در مکه‌ و مدینه‌ و دیگر بلاد اسلامی‌ که‌ برایش‌ امکان‌ داشته‌ باشد، به‌ نام‌ اینکه‌ اینها بت‌پرستی‌ و شرک‌ و نوعی‌ اهانت‌ به‌ شخصیت‌ پیامبر و خلفای‌ او و رجال‌ اسلام‌ است‌.

۵. ایجاد هرج‌ و مرج‌ و آشوب‌ در بلاد به‌ هر اندازه‌ که‌ بتواند.

۶. انتشار قرآنی‌ دست کاری شده، که‌ احادیثی‌ که‌ ناظر به تحریف‌ قرآن‌است‌ در آن‌ عملی‌ شده‌ باشد.(دستهای آلوده،۹۲)

از اینرو همفر پس از بازگشت از انگلستان به سوی بصره روانه شد و پس از آن در جستجوی محمدابن عبدالوهاب عازم نجد گردید. وی با هماهنگی وزارت مستعمرات بریتانیا دور جدیدی از رایزنی‌های خویش را برای قیام علیه حکومت عثمانی شروع کرد و در نهایت با همکاری محمدابن سعود حاکم درعیه و محمدابن عبد الوهاب مکتب وهابیت را به عنوان یک مکتب ابداعی به جوامع اسلامی تحمیل نمودند.

اعتقاد وهابیان درباره عموم مسلمانان این است که مسلمین پس از ایمان به کفر برگشته‌اند و پس از توحید به شرک گراییده‌اند. زیرا آنان در دین بدعت گذاشته‌اند و به جهت زیارت و تبرک جستن به انبیاء و صالحین به کفر و شرک روی آورده‌اند، لذا جنگ با آنان واجب و ریختن خون آنان و تصرف اموالشان بر مسلمانان (وهابیان) حلال است.

پس از تسلّط سعودیان بر حجاز، با توجه به پیوند فکری و مذهبی آنان با محمدبن عبدالوهاب، در هر شهر و منطقه ای که وارد می‌شدند، آثار و ابنیه ساخته شده بر روی قبور بزرگان صدر اسلام را خراب و ویران می‌کردند.

شروع تخریب‌ها

وهابیان، بار نخست در سال ۱۲۲۱هـ.ق بخشی از بناهای قبرستان بقیع را ویران نموده و سپس با تکمیل سلطه خود بر حجاز در شوال سال ۱۳۴۴هـ.ق کلیه این بناها و گنبدها و آثار را ویران و اموال و اشیای گرانقیمت موجود در این اماکن را به تاراج بردند و نه تنها در مدینه، بلکه در هرجا گنبد و بارگاه و زیارتگاهی بود، به ویرانی آن اقدام کردند.

مرحوم سید محسن امین، ابعاد ویرانی‌های وهابیان در حجاز را اینگونه وصف میکند:« وقتی وهابیان وارد طائف شدند، گنبد مدفن ابن عباس را خراب کردند، چنانکه یکبار دیگر این کار را کرده بودند. آنان هنگامی که وارد مکه شدند، گنبدهای قبر عبدالمطّلب، ابوطالب و خدیجه ام‌المؤمنین(علیها السلام) را ویران نمودند و زادگاه پیامبر(صلی الله علیه وآله) و فاطمه زهرا(علیها السلام) را با خاک یکسان کردند و آنگاه که وارد جده شدند، گنبد و قبر حوا را خراب کردند و به طور کلی، تمام مقابر و مزارات را در مکه، جده، طائف و نواحی آنها ویران نمودند و زمانی هم که مدینه منوره را محاصره کردند، به ویران کردن مسجد و مزار حمزه پرداختند. پس از تسلط وهابیان بر مدینه منوره، قاضی‌القضات وهابیان، شیخ عبدالله بن بلیهد، در رمضان ۱۳۴۴هـ.ق. از مکه به جانب مدینه حرکت کرد و اعلامیه ای صادر نمود و ضمن آن، جواز ویران کردن گنبدها و زیارتگاه‌ها را از مردم سؤال کرده بود. بسیاری از مردم از ترس به آن پاسخ نداده و برخی نیز لزوم ویران کردن را خواستار شده بودند.(مدینه شناسی، ۱/۳۳۳)

البته هدف او از این اعلامیه و سؤال، نظرخواهی واقعی نبود، بلکه می خواست در میان مردم آمادگی ایجاد کند، چون وهابیان در هیچ یک از اعمال خود و در ویران کردن گنبدها و ضریح‌ها، حتی گنبد مرقد حضرت رسول(صلی الله علیه وآله) منتظر نظر مردم نبودند و این اعمال، پایه مذهب آنان است. شاهد سخن آنکه، آنان پس از نشر این اعلامیه و سؤال و جواب، همه گنبدها و زیارتگاه‌ها را در مدینه و اطراف آن ویران کردند و حتی گنبد مضاجع ائمه اهلبیت(علیهم السلام) را در بقیع، که قبر عباس عموی پیامبر(صلی الله علیه وآله) نیز در کنار آنها بود، خراب نمودند و دیوارها و صندوق ها و ضریح‌هایی که روی قبرهای شریف قرار داشت، همه را از بین بردند، آنها در این زیارتگاه‌ها، جز تلّی سنگ و خاک، به عنوان علامت باقی نگذاشتند.

از جمله تخریب‌ها، از میان بردن گنبد مرقد عبدالله و آمنه، پدر و مادر حضرت رسول خدا(صلی الله علیه وآله) و نیز مزار همسران آن بزرگوار و قبر عثمان بن عفان و قبر اسماعیل بن جعفرالصادق(علیه السلام) و قبر مالک، امام دارالهجره و غیر آن بود که بیان همه آنها به طول می‌انجامد و به طور خلاصه، تمام مزارات مدینه و اطراف آن و ینبع را خراب کردند و پیش از آن، قبر حمزه عموی پیامبر(صلی الله علیه وآله) و قبور بقیه شهدای احد را از بین برده بودند و از آنها جز مشتی خاک برجای نمانده بود و کسی که بخواهد قبر حمزه را زیارت کند، در صحرا جز تپه ای از خاک نمی‌بیند.

وهابیان از ترس نتیجه کارشان، از خراب کردن گنبد و بارگاه حضرت رسول(صلی الله علیه وآله) و کندن ضریح آن بزرگوار خودداری کردند وگرنه آنان هیچ قبر و ضریحی را استثنا نکرده‌اند، بلکه قبر پیامبر(صلی الله علیه وآله) از آن جهت که بیشتر مورد احترام و علاقه مردم است، از دیدگاه آنها و از نظر دلایل وهابیان، اولی به خرابی است و اگر از این نظر خاطرشان جمع بود، حتماً قبر پیامبر(صلی الله علیه وآله) را نیز ویران میکردند! بلکه پیش از مزارهای دیگر، به تخریب آن اقدام میکردند. در کتاب تاریخ حرم ائمّه بقیع اینچنین نقل شده: این اقدام دقیقاً در هشتم شوال ۱۳۴۴هـ. ق. انجام گرفت و به کارگرانی که این عمل ننگین را انجام دادند مبلغ هزار ریال مجیدی دست مزد پرداخت گردید. (تاریخ حرم ائمه، ۵۱)

منبع: سایت روضه نیوز

 

۲۰۵۳- تشیع چگونه پدید آمد.؟ رابطه محبت حقیقی با مذهب تشیع و اهل تسنن

۳۱ خرداد

مکتب شیعه از چه زمانی بوجود آمد؟

تاریخ انتشار : ۱۳۸۵/۴/۱۰

بازدید : ۱۶۰۵۹

منبع: پایگاه حوزه
سوال

مکتب شیعه از چه زمانی بوجود آمد؟

پاسخ

شیعه یعنی پیرو و در اصطلاح تاریخ اسلام به کسانی گفته می شود که جانشینی پیغمبر اکرم (ص) را حق اختصاصی خانواده رسالت می دانند و در معارف اسلامی پیرو مکتب اهلبیت می باشند و از طریق نص و وصیت پیغمبر (ص) قائل به امامت علی بن ابی طالب می باشند و معتقدند که امامت از فرزندان او خارج نشده است و می گویند : پیشوائی مسلمین امری نیست که مربوط به اجماع امت باشد و نیز امری مهمل نمی باشد که رسول گرامی اسلام درباره اش وصیتی نکرده و به فرد مورد اعتماد خود واگذار ننموده باشد . آنان ثبوت عصمت ائمه از کبائر و صغائر و تولی و تبری قولا و عملا را واجب می دانند جز در حال تقیه [۱]

تسمیه پیروان این مکتب به شیعه را در همان زمان پیغمبر (ص) باید دانست و آغاز پیدایش این نام در آن عهد بوده، هر چند شهرت آن به قول ابن ندیم در عصر خلافت علی (ع) ظهور کرد و خود آن حضرت پیروان خویش را به این نام خواند .

 از اولین روزهای بعثت که پیغمبر (ص) به نص قرآن مأموریت یافت خویشان نزدیک خود را دعوت کند « وانذر عشیرتک الأقربین » صریحاً به ایشان فرمود : هر یک از شما به اجابت دعوت من سبقت گیرد، وزیر و جانشین و وصی من است . علی (ع) پیش از همه مبادرت نموده و اسلام را پذیرا شد و پیغمبر اکرم ایمان او را پذیرفت. این داستان به حدیث یوم الدّار معروف است که شیعه و سنّی آن را نقل نموده اند و خود علی (ع) در ذیل این حدیث می فرماید : من که از همه کوچکتر بودم عرض کردم : من وزیر تو می شوم ، پیغمبر دست به گردن من نهاد و فرمود : این شخص برادر و وصی و جانشین من می باشد، باید از او اطاعت نمائید، مردم می خندیدند و به ابوطالب می گفتند : تو را امر کرده که از پسرت اطاعت کنی [۲] .

پیغمبر (ص) در سال آخر عمر خود با تشریفاتی خاصّ و موقعیتی حساس علی را به ولایت بر مسلمین پس از خود  نصب نمود و مسلمان را به مشایعت و پیروی او امر نمود ، حدیثی که صد و ده صحابی و هشتاد و چهار تابعی آن را نقل نموده و به گفته مرحوم امینی بیست و شش کتاب از دو گروه سنی و شیعه در خصوص این حدیث تألیف شده است و خود علی (ع) در مواقف متعدده بدان احتجاج نمود، از جمله در واقعه شوری [۳] ، سال ۲۳ و در سال ۳۵ دوران خلافت خود در رحبه کوفه [۴]

و نیز استشهاد جمعی از صحابه به این حدیث در مناسبات متعدده و حتی عمر بن عبدالعزیز خلیفه اموی و مأمون عباسی [۵] .

بدیهی است که اینگونه امتیازات و امتیازات دیگری مانند:

– اختصاص دادن پیغمبر (ص) او را به برادری خویش

– و فرمایشاتی هم چون« انت منی بمنزلة هارون من موسی الّا انه لا نبی بعدی »

– و علاقه مفرطی که پیغمبر اکرم (ص) به علی نشان می داد، طبعاً عده ای از یاران پیغمبر را که شیفتگان فضیلت و حقیقت بودند، بر این می داشت که علی را دوست داشته و به دورش گرد آیند و از وی پیروی کنند، چنانکه گروهی را بر حسد و کینه آن حضرت تحریک می نمود .

گذشته از همه اینها نام « شیعه علی » و « شیعه اهل بیت » در سخنان پیغمبر اکرم (ص) بسیار دیده می شود .

در حدیث ام سلمه از رسول خدا ۰ص) آمده : « شیعة علی هم الفائزون یوم القیامة [۶] » ؛ پیروان علی تنها کسانی اند که در روز قیامت اهل نجاتند . این حدیث در جوامع حدیثی اهل سنت نیز نقل شده است [۷] .

جابر بن عبدالله انصاری می گوید : « به نزد رسول خدا (ص) بودم که علی از دور نمایان شد ، پیغمبر فرمود : سوگند به آن که جانم بدست او است ، این شخص و شیعیانش در قیامت رستگار خواهند بود » . ابن عباس می گوید : موقعی که آیه « انّ الذین آمنوا و عملوا الصالحات اولئک هم خیر البریّة » نازل شد ، پیغمبر به علی فرمود : مصداق این آیه تو و شیعیانت می باشد که در قیامت خوشنود خواهید بود ؛ و خدا هم از شما راضی است [۸] .

اصول عقاید شیعه عبارتند از اعتقاد به امامت دوازده امام که اول آنها علی بن ابیطالب می باشد و آخر آنها حضرت مهدی منتظر فرزند امام حسن عسکری که او زنده است و روزگاری به امر خدا ظهور می کند و به گسترش عدل و داد قیام می نماید . آنها امامت را از جانب خدا می دانند و امام را معصوم می شمارند و امامت را امتداد مقام رسالت می دانند ، شریعت اسلام را که از کتاب خدا و سنت پیغمبر اکرم روشن شده تا روز قیامت به اعتبار خود باقی و لا یتغیر می دانند و می گویند حکومت اسلامی و مقام پیشوائی مسلمین موظف است آن را بطور کامل اجرا نماید ، آری وی در شعاع شریعت می تواند به حسب مصلحت و با شوری تصمیماتی اتخاذ کند مانند این که جهاد واجب را در شرایط حاضر چگونه و با چه سلاح و کدام روز انجام دهد .

در احکام شریعت و اعمال فردی از عبادات و معاملات و احوال شخصیه؛ از کتاب و سنت ، و پس از انشعاب مذاهب در اواخر قرن اول و اوائل قرن دوم؛ از مذهب جعفری، پیروی می کنند که به تعبیر دیگر مذهب اهلبیت می باشد .

پس اصل مذهب تشیع و پایه آن پیروی از علی بن ابی طالب و فرزندان معصوم و منصوب من الله آنحضرت است هم از حیث عقیده و هم از حیث عمل هر چند فرق دیگری مانند زیدیه و غلاة و کیسانیه و واقفه به این نام موسومند ولی شیعه با خصوصیاتی که ذکر شد از اینها بیزار و اینها را فرق ضاله می داند [۹] .

مرحوم علامه طباطبائی (ره) در کتاب شیعه در اسلام می­فرماید:

آغاز پیدایش شیعه را که برای اولین بار به شیعه علی (ع ) ( اولین پیشوا ازپیشوایان اهل بیت (ع ) ) معروف شدند همان زمان حیات پیغمبر اکرم باید دانست و جریان ظهور و پیشرفت دعوت اسلامی در بیست و سه سال زمان بعثت موجبات زیادی در برداشت که طبعا پیدایش چنین جمعیتی را در میان یاران پیغمبر اکرم (ص ) [۱۰] ایجاب می کرد .

۱ – پیغمبر اکرم در اولین روزهای بعثت که بنص قرآن مأ موریت یافت که خویشان نزدیکتر خود را بدین خود دعوت کند [۱۱]   صریحا بایشان فرمود که هر یک از شما به اجابت من سبقت گیرد وزیر و جانشین و وصی من است ،علی علیه السلام پیش از همه مبادرت نموده؛ اسلام را پذیرفت و پیغمبر اکرم ایمان او را پذیرفت و وعده های خود را [۱۲]   تقبل نمود و عادتا محال است که رهبر نهضتی در اولین روز نهضت و قیام خود یکی از یاران نهضت را به سمت وزیری و جانشینی به بیگانگان معرفی کند ولی به یاران و دوستان سر تا پا فداکار خود نشناساند یا تنها او را باامتیاز وزیری و جانشینی بشناسد و بشناساند ولی در تمام دوره زندگی و دعوت خود ، او را از وظائف وزیری معزول و احترام مقام جانشینی او را نادیده گرفته و هیچگونه فرقی میان او و دیگران نگذارد .۲ – پیغمبر اکرم (ص ) بموجب چندین روایت مستفیض و متواترکه سنی و شیعه روایت کرده اند تصریح فرموده که علی علیه السلام [۱۳] در قول و فعل خود ، از خطا و معصیت مصون است هر سخنی که گوید و هر کاری که کند با دعوت دینی مطابقت کامل دارد و داناترین [۱۴] مردم است بمعارف و شرایع اسلام .

۳ – علی علیه السلام خدمات گرانبهائی انجام داده و فداکاریهای شگفت انگیزی کرده بود مانند خوابیدن در بستر پیغمبر اکرم در شب هجرت [۱۵] و فتوحاتی که در جنگهای بدر و احد و خندق و خیبر بدست وی صورت گرفته بود که اگر پای وی در یکی از این وقایع در میان نبود اسلام و اسلامیان بدست دشمنان حق ریشه کن شده بودند [۱۶] .

 ۴ – جریان غدیر خم که پیغمبر اکرم (ص ) در آنجا علی (ع ) را به ولایت عامه مردم نصب و معرفی کرده و او را مانند خود متولی قرار داده بود [۱۷] بدیهی است این امتیازات و فضائل اختصاصی دیگر که مورد اتفاق همگان بود [۱۸] و علاقه مفرطی [۱۹]   که پیغمبر اکرم به علی (ع ) داشت؛ طبعا عده ای از یاران پیغمبر اکرم را که شیفتگان فضیلت و حقیقت بودند بر این وا می داشت که علی (ع)را دوست داشته بدورش گرد آیند و از وی پیروی کنند چنانکه عده ای را بر حسد و کینه آنحضرت وا می داشت .

گذشته از همه اینها نام ( شیعه علی ) و ( شیعه اهل بیت ) در سخنان پیغمبر اکرم (ص ) بسیار دیده میشود [۲۰]

 


[۱] ملل و نحل شهرستانی

[۲] تاریخ طبری : ۲ / ۶۳ و تاریخ ابی الفداء : ۱ / ۱۱۶ و البدایه و النهایه : ۳ / ۳۹ و غایة المرام : ۳۲۰

[۳] اخطب الخطباء خوارزمی حنفی در مناقب ص ۲۱۷

[۴] ابن اثیر در اسد الغابه ج ۳ و ج ۵ و در الاصابه ج ۴

[۵] حافظ ابونعیم در حلیة الاولیاء و صاحب عقد الفرید : ۳ / ۲۴

[۶] مجمع البیان

[۷] قاموس قرآن

[۸] تفسیر درّ المنثور بقلم جلال الدین سیوطی از علمای اهل سنت : ۱ / ۳۷۹ و غایة المرام : ۳۲۶

[۹] معارف و معاریف

[۱۰] اولین اسمی که در زمان رسول خدا پیدا شد شیعه بود که سلمان و ابوذر و مقدادو عمار با این اسم مشهور شدند .حاضر العالم الاسلامی ج ۱ ص ۱۸۸ .

[۱۱] سوره شعراء آیه ۲۱۵ .

[۱۲] در ذیل این حدیث علی (ع ) می فرماید : من که از همه کوچکتر بودم عرض کردم :من وزیر تو می شوم پیغمبر دستش را بگردن من گذاشته، فرمود این شخص برادر و وصی وجانشین من می باشد، باید از او اطاعت نمائید مردم می خندیدند و به ابی طالب میگفتند : ترا امر کرد که از پسرت اطاعت کنی . تاریخ طبری ج ۲ ص ۶۳ تاریخ ابی الفداء ج ۱ ص ۱۱۶ .البدایة و النهایة ج ۳ ص ۳۹ غایة المرام ص ۳۲۰ .

[۱۳] ام سلمه می گوید : پیغمبر فرمود : علی همیشه با حق و قرآن است و حق و قرآن نیز همیشه با اوست و تا قیامت از هم جدا نخواهند شد .

این حدیث با ۱۵ طریق از عامه و ۱۱ طریق از خاصه نقل شده و ام سلمه و ابن عباس و ابوبکر و عائشه و علی (ع ) و ابو سعید خدری و ابو لیلی و ابو ایوب انصاری از راویان آن هستند .غایة المرام بحرانی ص ۵۳۹-۵۴۰ .پیغمبر فرمود : خدا علی را رحمت کند که همیشه حق با اوست .البدایة و النهایة ج ۷ ص ۳۶ .

[۱۴] پیغمبر فرمود : حکمت ده قسمت شده نه جزء آن بهره علی و یک جزء آن در میان تمام مردم قسمت شده است.( البدایة و النهایة ج ۷ ص ۳۵۹ )

[۱۵] هنگامیکه کفار مکه تصمیم گرفتند محمد (ص ) را بقتل رسانند و اطراف خانه اش را محاصره کردند پیغمبر (ص ) تصمیم گرفت بمدینه هجرت کند، به علی فرمود : آیا تو حاضری شب در بستر من بخوابی تا گمان برند من خوابیده ام و از تعقیب ایشان در امان باشم علی در آن وضع خطرناک این پیشنهاد را با آغوش باز پذیرفت .

[۱۶] تواریخ و جوامع حدیث .

[۱۷] حدیث غدیر از احادیث مسلمه میان سنی و شیعه می باشد و متجاوز از صد نفرصحابی با سندها و عبارتهای مختلف آنرا نقل نموده اند و در کتب عامه و خاصه ضبط شده برای تفصیل به کتاب غایة المرام ص ۷۹ و عبقات جلد غدیر و الغدیر مراجعه شود .

[۱۸] تاریخ یعقوبی ط نجف جلد ۲ ص ۱۳۷ و ۱۴۰ – تاریخ ابی الفداء ج ۱ ص ۱۵۶صحیح بخاری ج ۴ ص ۱۰۷ – مروج الذهب ج ۲ ص ۴۳۷ ابن ابی الحدید ج ۱ ص ۱۲۷ و ۱۶۱

[۱۹] صحیح مسلم ج ۱۵ ص ۱۷۶ صحیح بخاری ج ۴ ص ۲۰۷ مروج الذهب ج ۲ ص ۲۳ و ج ۲ص ۴۳۷ تاریخ ابی الفداء ج ۱ ص ۱۲۷ و ۱۸۱.

[۲۰] جابر می گوید : نزد پیغمبر بودیم که علی از دور نمایان شد پیغمبر فرمود : سوگند به کسی که جانم بدست اوست این شخص و شیعیانش در قیامت رستگار خواهندبود.

 ابن عباس می گوید : وقتی آیه : ( ان الذین آمنوا و علموا الصالحات اولئک هم خیر البریة ) نازل شد پیغمبر به علی فرمود : مصداق این آیه تو و شیعیانت میباشید که درقیامت خوشنود خواهید بودوخدا هم از شما راضی است این دو حدیث و چندین حدیث دیگر در کتاب الدر المنثور ج ۱ ص ۳۷۹ و غایة المرام ص ۳۲۶ آمده است.

……………………………………………………………………….

سوال:
میخواستم احادیث رو بررسی کنید آیا مورد تایید علما هست یا نه؟
دوما اینکه در مورد متن حدیث هم توضیح بدید تا بفهمم در چه شرایطی بوده و ائمه چرا این حرف رو زدند (توجیه عقلی)

فضل ابن مولی روایت است كه از امام صادق پرسیدم زنی را متعه نمودم و بعدا تحقیق نمودم كه زن شوهر داشته؛ امام فرمود متعه اشكالی ندارد؛چرا از ازدواج آن تحقیق به عمل آوردی نیازی به آن نبود(تهذیب شیخ طوسی ج۲ص۱۸۷)..

.از محمد ابن عبدالله اشعری روایت است از امام رضا پرسید شخصی با زنی متعه میكند و بعد سپس مشكوك میشود كه او شوهر دارد؛امام فرمودند نیازی به تحقیق و شك نیست و متغه او جایز است(سند قبلی)…

از حسن ابن ظریف روایت است نامه ای به امام رضا نوشتم كه نزدیك به ۳۰ سال است كه متعه نكردهام و به تازگی به زنی كه در محله ی ما فاجره و فاسق است علاقه مند شده ام آیه میتوانم با او متعه كنم امام فرمود بله شما با این كار سنتی را زنده و بدعتی را میمیرانید(وسائل ۱۴/۴۴۵)

 

 

پاسخ:

با سلام و عرض ادب
این بحث تنها منحصر به متعه نیست و در ازدواج دائم نیز مطرح است. در مورد روایت اول و دوم عرض می شود: روایات بدین مضمون متعددند و منحصر به یک یا دو روایت نیست، لذا در جمع بندی آنان، باید به بررسی(سندی، دلالی) همه روایات پرداخت که بحث مفصل فقهی است که جای آن در اینجا نیست. ولی به صورت خلاصه عرض می شود:

امام در تحریر الوسیله در ذیل (مساءله۲۲ ازعقد نکاح و احکام آن)می فرمایند:
ازدواج با زنى كه ادعاى بى شوهرى مى كند و احتمال راستگوئى او مى رود جائز است و تفحص لازم نيست ، حتى در مورديكه زن نامبرده سابقا شوهر داشته ادعا كند كه شوهرم طلاقم داده و يا مرده ، بله اگر زن در ادعايش متهم باشد نزديكتر به احتياط و بهتر آنست كه از حال او فحص شود، بنابراين اگر زنى شوهرش آنقدر از او غيبت كرده كه بكلى منقطع از او شده باشد معلوم نباشد مرده و يا زنده است در چنين وضعى اگر ادعاء كند كه من بدست آورده ام شوهرم از دنيا رفته و علم به اين معنا را از راه امارات و قرائن و اخباريكه رسيده بدست آورده ام جايز است با او ازدواج كند هر چند گفته او براى وى علم آور نباشد، براى وكيل هم جائز است كه عقد او را براى وى ببندد مگر در صورتيكه وكيل يقين نداشته باشد باينكه زن در دعويش دروغ مى گويد، لكن نزديكتر به احتياط عقد نكردن چنين زنى است مخصوصا در صورتى كه متهم باشد.

عنوان مسئله:
آيا سخن زن را درباره خودش كه مى‏ گويد من بى ‏مانع و بى شوهر هستم، مى‏ توان پذيرفت؟ امام (ره) صريحاً مى ‏فرمايد:
در جايى كه احتمال صدق بدهيم جايز است ولى اگر يقين به كذب داشتيم جايز نيست. در ادامه مرحوم امام (ره) اضافه مى‏كنند كه اگر زن در اين دعوى‏ متّهم باشد احتياط مستحب است كه فحص كنيم در ادامه دو نكته اضافه مى‏ كنند:
اگر زنى شوهرش غايب شود و زن بگويد از قراين يقين پيدا كردم كه شوهرم مرده است، اين ادّعا هم پذيرفته مى ‏شود. نكته ديگر اين كه وكيل هم مى ‏تواند به ادّعاى زن عمل كرده و صيغه عقدش را بخواند، اگرچه احتمال كذب موكّله را بدهد باز مى ‏تواند عقد را بخواند و مانعى ندارد و به عهده خود زن است. پس بحث در اين مسئله در مورد آزادى زن و تصديق او در ادّعايش مى ‏باشد.

اقوال علمای شیعه راجع به این بحث:
برخی در این مساله ادعای اجماع نموده اند. مرحوم آیت الله حكيم در مستمسك مى ‏فرمايد:«بلا اشكال ظاهر»[۱]، که ظاهر آن اين است كه لا خلاف هم هست.
بعضى از محشّين عروه در ذيل اين مسئله (مسئله هفتم از مسائل متفرقه عقد نكاح) تعبير «المشهور»، دارند و بعضى هم مثل مرحوم سبزوارى مى ‏فرمايد: للاصل و الاجماع.[۲]

مرحوم صاحب جواهر قائل به استحباب تحقیق در مساله فوق می باشند(چه زن در معرض اتهام باشد یا نباشد).
در بحث تفتیش و عدم تفتیش از حال زنی که قصد ازدواج موقت با او را دارد، چند روایت موجود است[۳] و منحصر به روایت محمد بن راشد نیست، منتهی برخی از جهت سند و برخی از لحاظ دلالت مشکلاتی دارند، که با انضمام به یکدیگر و عمل اصحاب برای اثبات مطلب(عدم فحص) کفایت می کنند.

سوال:آيا متّهمه و غير متّهمه فرق دارند؟
ایت الله مکارم شیرازی می فرمایند:مرحوم امام (ره) احتياط مستحب فرمودند ولى صاحب عروه احتياط وجوبى فرمود، انصاف اين است كه احتياط وجوبى اقرب است، چون چند روايت داشتيم كه در مورد متّهمه دستور فحص مى ‏داد، ودر برخی روایات نهی از عدم تحقیق بود[۴] که نهى نیز ظهور در حرمت دارد، كه حدّاقل آن احتياط وجوبى است.[۵]

در مورد روایت سوم[۶] عرض می شود: روایت ظاهراً مرسله است چون كشف الغمّه از كتاب دلايل عبد اللَّه بن جعفر حميرى كه ثقه است نقل مى‏ كند، ولى بين صاحب كشف الغمّه و صاحب كتاب دلايل فاصله است پس روايت مشكل سندى دارد. ولی به مضمون این روایت روایات دیگری موجود است که مشکل سندی آنرا برطرف می کند.(آنچه که روایت باید مورد توجه قرار داد جواب حضرت است که می فرماید با نکاح متعه سنت را احیا می کنی- زیرا عمر با اعتقادات جاهلی خود جلوی این سنت قطعی را گرفت و ائمه نیز از هر فرصتی برای احیای این سنت استفاده می کردند– اما بر حذر باش از نکاح با زن فاجره، که امام او را در این مورد نهی می فرمایند).

برداشت فقهی از روایات باب:
مرحوم حضرت امام(ره) در مساءله ۱۸ از ابواب عقد و احکام آن می فرمایند:
«زن زانيه را جايز است متعه بگيرند ولكن كراهت دارد مخصوصا اگر چنانچه فاحشه و معروفه به زنا باشد، و اگر كسى او را به عقد انقطاعى خود درآورد بايد او را از زنا دادن منع كند». واین فتوای مشهور فقهای شیعه است.

توضیح:در مسئله فوق سه قول میان فقها وجود دارد:
۱- قول مشهور: چنین ازدواجی جایز است ولی کراهت دارد.
۲- قول مرحوم صدوق در مقنع: این ازدواج حرام است.
۳- قول ابن برّاج: جواز مشروط و يا حرمت مشروط يعنى حرام است مگر در جايى كه زن را از فجور منع كند.

آیت الله مکارم شیرازی در درس خارج فقه در پایان جمع بندی این مساله فرمودند:
نكاح فاجره (ازدواج موقت با زنی که اهل زنا است وزنا دادن کار اوست)جايز نيست يا به عنوان فتوا يا به عنوان احتياط واجب، و منع كردن از فجور(که او را از زنا دادن بازدارد) و منع نكردن فائده‏اى ندارد، مگر اين كه منع دائم باشد(که زن دیگر دنبال فساد نباشد) كه در اين صورت زن تائبه است و موضوع عوض مى ‏شود. [۷].[۸]

موفق باشید.

——————————————————-

 

[۱].مستمسک عروة الوثقی، حکیم،ج ۱۴، ص ۴۳۲.
[۲]. مهذّب الاحكام، ج ۲۴، ص ۲۵۰.

[۳].
۱– «عن اسحاق بن عمّار، عن فضل مولى محمّد بن راشد، عن ابى عبد اللَّه عليه السلام قال: قلت: إنّى تزوّجت امرأة متعة فوقع فى نفسى أنّ لها زوجاً ففتّشتُ عن ذلك فوجدت لها زوجاً، قال و لِمَ فتشت؟»روایت موثقه است و اين روايت به روشنى دلالت دارد كه تفتيش لازم نبوده و فرقى بين عقد منقطع و دائم نيست. وسائل الشیعه،ح ۳، باب ۱۰ از ابواب متعه.
۲- عن مهران بن محمّد، عن بعض اصحابنا(روایت مرسله است)عن أبى عبد اللَّه عليه السلام قال: قيل له: انّ فلاناً تزوّج امرأة متعة فقيل له: إنّ لها زوجاً فسألها فقال أبوعبد اللَّه عليه السلام: ولم سألها؟که این روایت مصدّقة است و قبول مى‏شود. ح ۴، باب ۱۰ از ابواب متعه.
۳- عن محمّد بن عبد اللَّه الاشعرى قال: قلت للرّضا عليه السلام: الرّجل يتزوّج بالمرأة فيقع فى قلبه أنّ لها زوجاً فقال: و ما عليه؟ أرأيت لو سألها البيّنة كان يجد من يشهد أن ليس لها زوج. اين روايت اختصاص به عقد منقطع ندارد اگرچه در باب متعه قرار داده شده است. ح ۵، باب ۱۰ از ابواب متعه.
۴- «عن عمر بن حنظلة قال: لأبى عبد اللَّه عليه السلام: انّى تزوّجت امرأة فسألت عنها(درباره او سؤال كردم)فقيل فيها، فقال: و أنت لِمَ سألت أيضاً ليس عليكم التفتيش. ح ۱، باب ۲۵ از ابواب عقد نكاح.
۵-« عن ابى مريم، عن أبى جعفر عليه السلام انّه سئل عن المتعة فقال: أن المتعة اليوم ليست كما كانت قبل اليوم إنهنّ كنّ يومئذٍ يؤمنّ و اليوم لا يؤمن فاسئلوا عنهنّ. » ح ۱، باب ۶ از ابواب متعه.
اگر «فاسئلوا عنهنّ» را دليل بر وجوب بگيريم نه استحباب، فى الجمله بر وجوب سؤال دلالت دارد كه در مورد متّهمه سؤال كنيد. امّا اگر متّهمه نباشد اين دليلى بر بحث ما مى‏شود.
۶- «الشيخ المفيد فى رسالة المتعة عن ابان بن تغلب‏(روایت مرسله است)عن أبى عبد اللَّه عليه السلام فى المرأة الحسناء ترى فى الطريق و لا يعرف أن تكون ذات بعل أو عاهرة فقال: ليس هذا عليك‏(تفتيش لازم نيست)إنّما عليك أن تصدّقها. مستدرك ج ۱۴، ح ۱، باب ۹ از ابواب متعه.
۷- «عن زرارة عن أبى جعفر عليه السلام قال: العدَّة و الحيض للنساء اذا ادّعت صدّقت‏ (اگر ادعا كند عدّه‏ام گذشته است قبول است) فى الجمله دلالت دارد. وسائل، ج ۱۵، ح ۱، باب ۲۴ از ابواب عده.

 

[۴]. و أمّا استحباب السؤال عن حالها فلرواية أبي مريم، عن الباقر (عليه السّلام) أنّه سئل عن المتعة؟ فقال: إنّ المتعة اليوم ليست كما كانت قبل اليوم، إنّهنّ كنّ يومئذ يؤمنّ و اليوم لا يؤمنّ، فاسألوا عنهن‏.
[۵]. كتاب النكاح ،ایت الله مکارم شیرازی، ج‏۱ ، ۱۴۴ .

[۶]. وسائل الشیعه، ج۱۴،ص۴۵۵.«علي بن عيسى في ( كشف الغمة ) نقلا من كتاب الدلائل لعبد الله بن جعفر الحميري ، عن الحسن بن ظريف قال : كتبت إلى أبي محمد عليه السلام قد تركت التمتع ثلاثين سنة ، ثم نشطت لذلك ، وكان في الحي امرأة وصفت لي بالجمال ، فمال قلبي إليها ، وكانت عاهرا لا تمنع يد لامس فكرهتها ، ثم قلت قد قال الأئمة عليهم السلام تمتع بالفاجرة فإنك تخرجها من حرام إلى حلال ، فكتبت إلى أبي محمد عليه السلام أشاوره في المتعة وقلت : أيجوز بعد هذه السنين أن أتمتع ؟ فكتب : إنما تحيى سنة وتميت بدعة فلا بأس ، وإياك وجارتك المعروفة بالعهر وإن حدثتك نفسك أن آبائي قالوا : تمتع بالفاجرة فإنك تخرجها من حرام إلى حلال ، فان هذه امرأة معروفة بالهتك وهي جارة وأخاف عليك استفاضة الخبر منها ، فتركتها ولم أتمتع بها ، وتمتع بها شاذان بن سعد رجل من إخواننا وجيراننا فاشتهر بها حتى علا أمره وصار إلى السلطان وغرم بسببها مالا نفيسا وأعاذني الله من ذلك ببركة سيدي».

[۷]. کتاب النکاح، ج۵،ص۹۰.
[۸]. البته نکته ای که باید بدان توجه داشت این است که در این مسائل باید فتوای مرجع تقلید خود را هم جویا شوید.

 

 

۲۰۵۲-پرونده ویژه «عصر روح‌الله»ـ+ رابطه محبت حقیقی و خواب مقام معظم رهبری زید عزه

۳۱ خرداد

پرونده ویژه «عصر روح‌الله»ـ ۲۰| اختصاصی فارس

گفت‌و‌گوی منتشرنشده مادر رهبر انقلاب درباره حضرت امام(ره)/ روایت مادر از خواب فرزند؛ تو یوسف می‌‌شوی+صوت

خبرگزاری فارس: گفت‌و‌گوی منتشرنشده مادر رهبر انقلاب درباره حضرت امام(ره)/ روایت مادر از خواب فرزند؛ تو یوسف می‌‌شوی+صوت

سیدعلی ما ۶ـ۵ بار زندان رفت؛ می‌آمدند در خانه و جلوی ما او را می‌گرفتند و می‌بردند و مدت‌ها از آنها بی‌خبر بودیم، این بچه‌های‌مان در زندان خیلی صدمه کشیدند و بعد از آن هم الحمدلله انقلاب شد.

گروه امام و رهبری خبرگزاری فارس۲۹ سال از رحلت امام امّت می‌گذرد. امامی که با رفتنش گویی تکه‌ای از جان و نفْس تک‌تک امتش را با خود به آسمان‌ها برد. از همین رو مردمان در سوگش این‌چنین مبهوت و پریشان بودند. امامی که در تنگناها و بلایای سال‌های سختِ انقلاب و جنگ با مردمش همراه و سهیم بود. پدر امت بود؛ و فقدان پدر سخت است…

۲۹ سال از رحلت امام می‌گذرد و این فاصله و بُعد زمانیِ نزدیک به ۳ دهه، راه را برای تحریفِ راه و رأی و نظر امام هموار می‌کند و تحریف درباره شخصیت بزرگی چون روح‌الله الموسوی خمینی امری جدّی است: «آیا شخصیت‌ها را هم می‌شود تحریف کرد؟ بله. تحریف شخصیت‌ها به این است که ارکان اصلی شخصیت آن انسان بزرگ، یا مجهول بماند، یا غلط معنا شود، یا به‌صورت انحرافی و سطحی معنا شود؛ همه‌ این‌ها برمی‌گردد به تحریف شخصیت. شخصیتی که الگو است، امام و پیشوا است، رفتار او، گفتار او برای نسل‌های بعد از خود او راهنما و رهنمود است، اگر تحریف شود زیان بزرگی به وجود خواهد آمد. امام را نباید به‌عنوان صرفاً یک شخصیت محترم تاریخی مورد توجّه قرارداد؛ بعضی این‌جور می‌خواهند.» (۱)

در سال‌های اخیر شاهد بوده‌ایم که کنشگران سیاسی برای مقاصد حزبی و گروهی و منفعت شخصی، نظر امام را تحریف کرده‌اند. برای امام تاریخ ساخته و جعل کرده‌اند. حرف امام را قلب کرده‌اند… در همه این سال‌ها کسانی خواستند تا امام تنها یک خاطره باشد. یک خاطره دورِ مقدس که حالا دیگر در دنیا نیست… حرم بزرگ و با جلال و شکوهی دارد و ضریحی که در آن دفن است. باید تنها به زیارت او رفت… عده‌ای امام را تنها چنین می‌خواستند. یک خاطره دور مقدس. عده‌ای امام را همچون میراث فرهنگی می‌خواهند: «بزرگ‌ترین درسی که امام بزرگوار به ما داد، درس روحیّه و ذهن و عمل انقلابی است؛ این را باید فراموش نکنیم. امام میراث فرهنگی نیست؛ بعضی به امام به چشم میراث فرهنگی نگاه می‌کنند. امام زنده است؛ امام، امام ما است؛ امام، پیشوای ما است؛ با این چشم به امام نگاه کنید و از او بیاموزید.» (۲)

امروز فرزندان امام، همان‌ها که نسبت خونی و نَسَبی با خمینی ندارند اما دل‌وجانشان با نور وجود خمینی پیوند دارد، راه را، مسیر را در نگاه امام می‌یابند. فرزندان امام و انقلاب چشم و قلبشان به کلام رهبرشان است که در تمام این سه دهه پس از امام، پرچمدار سرفراز و منصور راه و نگاه خمینی کبیر است. فرزندان راه پدران را رها نخواهند کرد که در این راستا گروه امام و رهبری خبرگزاری فارس در پرونده ویژه‌ای تحت عنوان «عصر روح‌الله» بنا دارد تا در مسیر تشریح هرچه صحیح‌تر اندیشه‌های امام روح‌الله گامی بردارد.

۱- بیانات در مراسم بیست و ششمین سالگرد رحلت امام خمینی. ۹۴/۳/۱۴

۲-بیانات در مراسم بیست و هشتمین سالگرد رحلت امام خمینی. ۹۶/۳/۱۴

بیشتر بخوانید:

* آیت‌الله کعبی: امام بر علیه تبعیض و امتیازخواهی قیام کردند

*اکرمی: برای اجرای اندیشه‌های امام دچار ضعف هستیم

*رحیمیان: نمی‌دانم حواریون «حاج احمد خمینی» چگونه مدافع منتظری و نهضت آزادی شده‌‌اند

*روحانی: میراث‌داران امام از مکتب‌داری به مقبره‌داری رسیده‌اند/ بیت منتظری هنوز آلوده جریانات ضدانقلابی است

*آیت‌الله موحدی‌کرمانی: رهبر انقلاب، امام جوانتر هستند

بانو خدیجه میردامادی تنها فرزند آیت‌الله سید هاشم نجف‌آبادی از همسر اول بود؛ وی در ۱۶ اردیبهشت ۱۲۹۳ در نجف اشرف به دنیا آمد. مادرش بی بی سکینه زود از دنیا رفت و این کودک در آستان فقدان محبت مادر از چشمه مهر مادر بزرگ سیراب شد. به احتمال زیاد خدیجه خانم در ۱۵ سال نخست زندگی از محضر علمی پدر بهره برده و غیر از سواد معمول با برخی متون نیز آشنایی یافت.

وی همراه پدر به ایران مهاجرت کرد و در ۲۰ سالگی به عقد سید جواد خامنه‌ای در آمد. او زبان عربی و فارسی را به موالات هم آموخته بود و رفته رفته زبان ترکی را نیز فرا گرفت. اندوخته علمی بانو خدیجه با مطالعات در تفاسیر قرآن و کتب تاریخی چون “روضه الصفا” به جایی رسید که زندگی انبیا معصوم و شخصیت های قرآن را در قالب داستان ها و روایت های شنیدنی برای فرزندانش باز می گفت.

بانو خدیجه با دعا و مستحبات مانوس بود از اعمالی چون ام داوود، ادعیه‌ای مانند عرفه و نمازهایی چون جعفر طیار غفلت نمی‌ورزید. او فرزندان خود را نیز در این مناسک شریک می‌کرد.  ایشان قرآن را با صدایی خوش تلاوت می کرد، به ویژه در دوران جوانی گوش فرزندانش را از این نوا حظ می‌برد.

بانو خدیجه در گفتار و رفتار عوام گریز بود. حشر و نشری گزیده داشت و ترجیح می داد با زنانی نشست و برخاست کند که شبیه او باشند. وقتی قرآن می‌خواند لهجه‌ای از گویش اهالی نجف داشت.

سید محمد حسن کوچک‌ترین فرزندش می‌گوید: «مادرم تنها یک نفر را با تمام وجود «خانم» خطاب کرد و او همسر امام خمینی بود.»

فرزندانش در وصف او می‌گویند که زنی خوش‌سخن، سخته‌گو، حافظ آیاتی از قرآن، صریح‌اللهجه، بدخط، بسیار تأثیرگذار در تربیت و بالندگی فرزندان بود.

او به دیوان حافظ تسلط داشت و ضمیر خود و کودکانش را با اشعار خواجه صیقل می‌داد. خدیجه جوان، وقتی به خانه سید جواد خامنه‌ای آمد، در میان جهیزیه خود یک دیوان حافظ، چاپ بمبئی، آورد. این کتاب از آن حاج سیدهاشم، پدرش بود که او نیز انسی دیرین با این دیوان داشت و آن را در سفرهای دور و نزدیک همراه می‌برد و حاشیه‌هایش با یادداشت‌ها و دل نوشته‌های او پر شده بود.

بانو خدیجه زنی شجاع بود و این خصلت در همه امور زندگی او نمود می‌یافت. «در منزل ما معروف بود که اگر پدرم مرد محجوب و دور از غوغایی هست، مادرم زنی است که در آنجایی که لازم باشد در مسائل غوغایی وارد می‌شود، اظهارنظر می‌کند.»

این ویژگی در دوره مبارزه پسرانش با حکومت پهلوی، بارها، چه در برخورد با مأموران دستگاه امنیتی و چه در ملاقات با پسران زندانی‌اش بروز داشت. می‌گویند در این موارد دیده نشد که زبان التماس به کار برد و در برابر اهانت یا درشت‌گویی‌های مأموران کوتاه بیاید.

کسی یاد ندارد بانو خدیجه در میان خانواده یا نشست‌های خویشاوندی از زندان رفتن فرزندان خود شکوه کرده باشد. او در برابر اظهار ترحم دیگران می‌ایستاد و به آنان گوشزد می‌کرد که این اقدام دلسوزی ندارد؛ مبارزه کرده، در راه خدا زندان رفته؛ اگر افتخار نمی‌کنید، به ترحم شما هم نیازی نیست.

رهبر انقلاب درباره این رفتار مادر می‌گویند: «هر بار از زندان می‌آمدم بیرون، می‌شنیدم که مادرم برخوردهایش این‌طوری بوده، مقدار زیادی از خستگی من درمی‌آمد.»

خانم میردامادی وقتی برای دیدار پسرانش به زندان می‌رفت، مادرانه حرف نمی‌زد و از رنجی که می‌کشید واگویه نمی‌کرد. آنان را به کوتاه آمدن در فعالیت‌های سیاسی تشویق نمی‌نمود. کلمه‌ای نمی‌گفت که روحیه پسرانش را بلرزاند.

با مأموران زندان در بیرون یا درون اتاق ملاقات بی‌اعتنا رفتار می‌کرد و زبانش تند و تیز بود. پسر کوچکش، سید محمد حسن، می‌گوید: «شیری که مادرمان به ما داد با نفرت از پهلوی عجین بود.»

بانو خدیجه در قبال پدیده‌های سیاسی، منشی روشن‌بینانه داشت؛ زمانی که پسرش، سیدعلی خامنه‌ای، مباحثی را در سخنرانی‌های خود آغاز کرد که طرفداران زیادی از جوانان، روشنفکران و دیگر طبقات مردم پیدا کرد، بانو خدیجه نیز به پای سخنان پسر می‌نشست و با چشم قبول به آن می‌نگریست. بی آنکه از حضور هزاران نفر در پای منبر فرزندش هیجان‌زده شود، حرف‌های او را تصدیق می‌کرد و از این بابت تشویقش می‌کرد.

خانم میردامادی چندین بار به عتبات سفر کرد که همگی آنها پیش از کودتای ۱۳۳۷ش عبدالکریم قاسم بود. در آخرین سفر (۱۳۳۶ش) سیدعلی و سیدمحمدحسن نیز همراه او بودند. وی دو بار به سفر حج رفت. بار نخست، با ارثیه‌ای که از ماترک پدر دریافت کرد (حدود ۳۵۰۰ تومان) در اواسط دهه چهل راهی خانه خدا شد. دیگر بار، پس از انقلاب در ۱۳۶۱ش همراه پسر و عروسش (همسر سیدهادی) به مدینه و مکه مشرف گردید.

حاجیه خدیجه میردامادی مرجع برخی از زنان محل یا شهر بود. برای حل اختلاف تا پرسش از مسائل شرعی، و طلب استخاره تا درخواست دعا برای گشایش مشکلات به او مراجعه می‌کردند. وی با گشاده‌رویی آنان را می‌پذیرفت. این مراجعات پس از انقلاب بیشتر شد. زن‌ها با این امید که پسران خانم میردامادی توان حل مشکلات آنان را دارند، پیش او می‌آمدند. وی نیز با تماس‌های تلفنی، گاه به زبان خوش و گاه با عتاب از پسران دست‌اندرکارش خواستار گشایش امور مراجعین می‌شد.

حاجیه خدیجه میردامادی در ۱۵ مرداد ۱۳۶۸ بر اثر سکته قلبی درگذشت و پیکرش روز بعد رخ بر تراب تیره نهاد. آرامگاه او در حرم امام رضا(ع)، کنار همسرش واقع است.

گروه امام و رهبری خبرگزاری فارس برای نخستین بار گفت‌و‌گوی کامل «بانو خدیجه میردامادی» مادر رهبر انقلاب را به همراه صوت این گفت‌و‌گو که پس از پیروزی انقلاب انجام شده است، منتشر می‌کند.

ایشان در این گفت‌و‌گو که از سوی موسسه مطالعات و پژوهش‌های سیاسی در اختیار فارس قرار گرفت، ضمن اشاره به خصائل و ویژگی‌های حضرت امام به مبارزات انقلابی فرزندان خود از جمله آیت‌الله سید علی خامنه‌ای هم اشاره کرده است.

مشروح این گفت‌و‌گو در ادامه می‌آید:

-در مورد نقش بانوان در پیروزی انقلاب اسلامی توضیح بفرمایید؟

بانو میردامادی: نقش زنان بسیار مهم بود، تا حدی که در مشهد ناظر بودیم که بسیاری از تظاهرات و راهپیمایی‌های اقصی نقاط مشهد تئسط زنان برگزار می شد که بسیار باشکوه و امیدوارکننده بود اگر پایم درد نمی‌کرد ما نیز گاهی می‌رفتیم دعا و گریه می‌کردیم تا انشاءالله زودتر این حکومت [جمهوری اسلامی] سر پا شود.

خانم‌هایی بودند که به خاطر انقلاب از خانه، شوهر و زندگی خود دست کشیدند چرا که ۶ ماه یا یک سال در تظاهرات بودند البته در برخی موارد شوهران آنها راضی نمی‌شدند و می‌گفتند شوهرمان به ما سیلی زده است،  اما برای خدا آن را قبول می‌کنیم تا به تظاهرات برویم. [چون] امام فرمودند که زن‌ها هم باید بروند و جایز است شما اگر اجازه نمی‌دهید، ندهید.

الان هم چند سال است که در تحرک، کار و خدمت هستند و اشخاص زیادی مانند این زنان هستند که به انقلاب خدمت کرده‌اند، برخی همان روزها دستگیر شده و دو، سه روز آنها را زندان نگه داشتند اما بچه‌ها و فرزندان‌ آنها رویه مادرانشان را پیش گرفتند و شوهرانشان برگشتند و متدین و متنبه شدند.

* ۳۰ سال از خدا خواسته بودم حکومت پهلوی را سرنگون کند

ما خودمان ۲۰ و ۳۰ سال دعا می‌کردیم و از خدا می‌خواستیم که این حکومت پهلوی را سرنگون کند و کسی را برساند که به داد ما برسد.

*دیدار با همسر امام در مشهد

امام که به ترکیه تبعید شدند، خانمشان به منزل ما در مشهد آمدند من گریه کرده و گفتم: از حضرت رضا بخواهید که خدا آقا را نجات دهد. گفتند: برای همین کار به مشهد آمده‌ام . گفتم: برای این کار نذری کنید و ختمی بگیرید که گفتند: همه این کارها را کرده‌ام.

من خودم در این ۲۰ سال مدام گریه می‌کردم، جوان‌ها را به زندان می‌بردند اگر بچه‌های خودمان را به زندان می‌بردند کارم دعا بود و به هیچ‌کس هیچ چیز اظهار نمی‌کردم.

– از وظایف مهم بانوان تربیت فرزند صالح و مؤمن و متقی است در این باره نظر خود را بفرمایید؟

بانو میردامادی: رابطه زن با اولادش خیلی مهم است، تابستان سال گذشته ۲۰۰ خانم از کرمان و رفسنجان به برای دیدن ما به اینجا آمدند و بچه‌های خود را زیر آفتاب و روی زمین گذاشته بودند آنها را موعظه کرده و گفتم به فرزند خود ظلم نکنید تا فرزندتان ظالم نشوند، رحم کنید تا فرزندانتان رحم‌دل شوند، به فرزندان خود دروغ نگویید تا آنها هم دروغ نگویند، مال حرام به فرزندان خود ندهید، غذای نجس به بچه‌های خود ندهید، بچه‌ها را فقط تشویق به درس خواندن نکنید بلکه به امور دین هم تشویق کنید، ما از کوچکی برای فرزندانم  قصه انبیا و قصص قرآنی می‌گفتیم.

*مادر در اولاد تأثیر بسیاری دارد

البته مراقب بودیم تغییر و تبدیل در آن ندهیم و واقع آن را بگوییم، نصیحت، موعظه، ظلم نکردن و دروغ نگفتن بسیار مهم است و مادر در اولاد تأثیر بسیاری دارد.

من هم بچه‌های خود را همین‌طور بزرگ کردم و همیشه [به فرزندانم] می‌گفتم که رحم داشته باشید و کسی را اذیت نکنید، در کوچه بچه‌ای را اذیت نکنید، درِ خانه مردم را نزنید و به مردم اذیت نرسانید.

 

 

-اگر در رابطه با خاطرات انقلاب و فعالیت‌های آقای خامنه‌ای در انقلاب خاطره‌ای دارید، بفرمایید؟

بانو میردامادی: بچه‌های ما در انقلاب خیلی فعالیت کردند، قبل از آنهم زندان بودند، آسیدعلی ۵، ۶ بار  در زاهدان، تهران و مشهد به زندان رفت؛ [از ساواک] می‌آمدند و در خانه و جلوی ما او را می‌گرفتند و می‌بردند و مدت‌ها از آنها بی‌خبر بودیم، این بچه‌هایمان در زندان خیلی صدمه کشیدند و بعد از آن هم الحمدالله انقلاب شد.

[زمان] تظاهرات آنها مدتی از خانه بیرون رفتند و خانواده‌های خود را هم از خانه‌های خود بیرون بردند و در جاهایی مخفی شدند، شب‌ها مخفی بودند و روزها به مجامع و مجالس و بیمارستان‌ها و حسینیه‌ها می‌آمدند و سخنرانی می‌کردند بعد هم که الحمدالله پیروزی آمد.

* فرزندانم برای وجود امام عزیزمان کار می‌کردند

[بعد از انقلاب] فعالیت آنها شروع و بیشتر شد، همه آنها به تهران رفتند و الحمدالله برای وجود امام عزیزمان و برای آمدنشان [کار کردند].

 

 

روزی که شاه از ایران رفت مردم جشن گرفتند و شیرینی و نقل پخش کرده و تبریک می‌گفتند و روزی هم که امام تشریف آوردند همین‌طور بود، در مشهد مجالس زنانه و مردانه و تظاهرات خوبی گرفتند.

-در ۲۲ بهمن آقای خامنه‌ای کجا بودند؟

بانو میردامادی: تهران بودند؛ آنجا با مرحوم شهید بهشتی و آقایان دیگر به صورت مخفیانه کمیته و حزب را تشکیل داده بودند و دیگر الحمدالله همه چیز مرتب شد.

-خودتان از زمان انقلاب خاطره‌ای دارید؟ قبل از انقلاب چگونه به عنوان یک مادر توانستید این همه مشکلات را تحمل کنید؟

بانو میردامادی: خداوند صبر می‌دهد و البته ما هم به رحمت خدا امیدوار بودیم؛ یک روز به آسیدعلی گفتم که مادر جان مردم مشغول دنیا هستند و به مسافرت‌ مکه، شام و خارج می‌روند و عروسی می‌کنند، راحتی دارند اما بدن ما همه‌اش می‌لرزد که الان می‌آیند و شما را می‌گیرند؛ تلفن می‌کردیم و از منزلشان خبر می‌گرفتیم، دو مرتبه از خانه ما او را بردند، وقتی این حرف‌ها را به پسرم زدم گفت: «مادر همه آنها زندگانی حیوانی است که انسان بخورد و بچرد، زندگانی اشخاص عاقل و متدین این نیست که انسان فقط به فکر این دنیا باشد و باید به فکر دینمان هم باشیم.»

*فرزندانم از اول تابع، مقلد و پیرو امام بودند

روز دیگری هم پدرشان گفت این قدر که تردد در منزل شماست و جمعیت می‌آید و می‌رود خطر دارد، گفتند که اگر امام دستور بدهند که خودت را به کشتن بده من این کار را انجام می‌دهم؛  همه آنها از اول تابع، مقلد و پیرو امام بودند.

 

 

-از آقای خامنه‌ای هم خاطره دارید؟

بانو میردامادی: خیلی خاطره دارم؛ مخصوصا از تهران؛ یک دفعه هر سه آنها در زندان بودند؛ هم سیدعلی، هم سیدهادی و هم حسن در تهران و زندان بودند.

* برای دیدن فرزندانم تنها در خیابان‌های تهران می‌گشتم

من دو ماه یک‌مرتبه، در عرض یک سال تهران می‌رفتم؛ تنها. خیابان‌ها را می‌گشتم. هر جا که نشانی می‌دادند می‌رفتم… سیدمحمد ما -خدا او را حفظ کند- ماشین داشت. مرا به زندان قصر می‌برد البته برای دیدن بچه هایم به زندان کمیته، باغ مهران، خیابان میکده و جاهای خوفناک می‌رفتم تا شاید آنها  را ببینم. حسن مان را دو بار دیدم، اما [سیدعلی و سیدهادی]… را ندیدم.

*سید علی گفت مادر جان از دعاهای شما بود که زندانم کوتاه شد

آسیدعلی ما هشت ماه زندان بود و بعد از اینکه آزاد شد گفتم «مادر من خیلی دعا کردم و ختم‌ها گرفتم و کارها کردم و خواب عجیبی دیدم؛ حضرت رضا را به خواب دیدم که ایشان دست خود را به روی سینه‌ام کشیدند و قلبم آرام گرفت»؛ گفت: «مادر جان از همین دعاهای شما بود که هشت ماه طول کشید قرار بود من هشت سال در زندان بمانم.» 

*چشم‌مان به پیروزی انقلاب روشن شد

این جمهوری اسلامی برای هیچکس مثل من عید نشد، هیچ کس به اندازه من نبود که ۲۰ سال ـ یا شاید کم ـ انتظار بکشند و الحمدالله چشمش به این انقلاب و به این پیروزی روشن شود؛ ما دائماً امام را دعا می‌کنیم و حاضرم از عمر خود به ایشان بدهم؛ خدا انشاءالله امام را حفظ کند.

یک روز «آقا سیدعلی» ما به اینجا آمد و گفت که یک خوابی دیده‌ام، خواب دیده‌ام که امام دور از جانشان مرحوم شده‌اند و من یک تعبیر خوبی کردم، خلاصه گفت خواب دیدم که امام مرحوم شده‌اند و ما داریم ایشان را می‌بریم و جمعیت زیادی بود که از شهر بیرون رفتیم و بعد جمعیت کم شدند و روی بلندی رفتیم و جنازه را هم به روی بلندی بردیم.

*امام به «سید علی» گفتند تو یوسف می‌شوی

دیدم که مردم ساکت هستند اما [من] از علاقه‌ای که به امام داشتم از شدت ناراحتی به پاهای خود دست می‌زنم و راه می‌روم و خودم را می‌زنم؛ آن بالا هم که رسیدیم از آن علاقه‌ای که داشتم گفتم بگذار روی امام را ببینم، وقتی روی امام را پس زدم، امام سرشان را بلند کردند و با انگشت اشاره کردند و دو مرتبه فرمودند «تو یوسف می‌‌شوی»؛ وقتی این خواب را برای من نقل کرد، گفتم حضرت یوسف هم در زندان بود و تو هم از بس که به زندان می‌روی مانند حضرت یوسف می‌مانی.

این خواب مدت‌ها گذشت تا آن سالی که سیدعلی برای ریاست جمهوری انتخاب شد، یکی از علمای تهران این خواب سیدعلی را به یاد آورده بود و به تهران آمده و گفته بود، دیدید تعبیر این خواب چه بود، تعبیرش این بود که وقتی حضرت یوسف هم از زندان درآمد عزیز مصر شد.

*ماجرای خدمت آیت‌الله خامنه‌ای در مسجد گوهرشاد

یک بار دیگر هم [سیدعلی] آمد گفت خواب دیده‌ام من در مسجد گوهرشاد یک مشغولیتی دارم و کارهایی مانند تزئین دیوارها و کار خیلی مشکلی انجام می‌دهم؛ بعد گفتند که پیامبر (ص) و حضرت امیر (ع) آمدند و نگاه کردند، من ایستاده بودم و دیدم پیامبر با حضرت امیر وارد شدند و پیامبر خیلی با جلالت بودند و حضرت امیر مانند نوجوانی کنار پیغمبر (ص) بودند، من هم کنار حضرت امیر(ع) رفتم و گفتم: «یا امیرالمؤمنین به حضرت رسول(ص) بفرمایید که من از این کار خسته شده‌ام و می‌خواهم دست بردارم، حضرت امیر(ع) هم گفتند یا رسول‌الله سیدعلی می‌گوید من خسته شده‌ام، پیامبر(ص) فرمودند “نخیر باید مشغول باشند و ادامه بدهد”.»

سیدعلی می‌گفت من در خواب یک قوتی گرفتم و بیدار شدم و دیدم فعالیتم برای همین خدمت به اسلام و تبلیغ و همین است که مردم به منزل من می‌آیند و به آنها راهنمایی می‌کنیم؛ این هم یک خواب ایشان بود.

 

۲۰۵۱- عید فطر و بستر رشد محبت حقیقی+ رابطه زکات فطره و محبت حقیقی

۲۵ خرداد
خلاصه پرسش
حکمت پرداخت زکات فطره و دلایل وجوب آن چیست؟
پرسش
فلسفه پرداخت زکات فطریه و دلایل وجوب آن چیست؟
پاسخ اجمالی
یکی از واجبات مالی که باید با قصد قربت پرداخت شود، زکات فطره یا همان فطریه است. مسلمانان بعد از یک ماه روزه‌داری در ماه مبارک رمضان در روز عید فطر که اولین روز از ماه قمری شوّال است؛ معمولاً قبل از شرکت در نماز عید فطر؛ مبلغی را به عنوان فطریه پرداخت می‌کنند. این مبالغ؛ جهت کمک به فقرا و مستمندان و دیگر مواردی که در فقه آمده است، هزینه می‌شود.[۱]
الف. حکمت پرداخت زکات فطره
فلسفه عبادات که از طرف شارع مأمور به انجام آن هستیم، به‌طور کامل مشخص نیست، اما با توجه به دلائل عقلی یا وجود برخی از روایات؛ می‌توان برخی از حکمت‌های عبادت را نام برد. درباره زکات فطره نیز روایاتی رسیده است که بیان‌گر حکمت پرداخت آن است:
۱. زکات فطره باعث قبولی و تمامیت روزه می‌شود. در روایتی از امام صادق(ع) این‌گونه آمده است: «همانا دادن زکات فطره از جمله عوامل تمام‌کننده و کمال‌بخش روزه است همان‌گونه که صلوات بر پیامبر(ص) از جمله عوامل تمام کننده نماز می‌باشد؛ چرا که هرکس روزه بگیرد ولی زکات فطره را عمداً ترک کند و ادا نکند، مانند آن است که روزه‌ای نگرفته است. همان‌گونه که هرگاه کسی نماز بگذارد ولی صلوات بر پیامبر(ص) نفرستد مانند آن است که نماز نگذاشته است…».[۲]
خداوند عبادت بدنی؛ مثل روزه را با عبادت مادی (پرداخت فطره) در هم آمیخته است و یکی را تکمیل کننده دیگری نامیده است تا بدین سبب، نتایج روزه‌داری که از جمله آن، درک شرایط مستمندان و فقیران است؛ در مرحله عمل نیز تحقق پیدا کرده و روزه‌داران با درک آن شرایط؛ اقدام به کمک‌های مالی به آنان کنند و ثمره روزه‌داری خویش را در عمل کامل کنند.[۳]
۲.  خودداری از پرداخت زکات فطره، شاید به مرگ زودرس بیانجامد. در روایتی از امام صادق (ع) آمده است:
«از جانب اهل و عیالت زکات فطره را ادا کن و همه را در نظر بگیر و از آنها کسی را فراموش نکن، چرا که اگر فردی از آنها را ترک کنی من بر فوت او خوف دارم». راوی می‌گوید: عرض کردم منظور از فوت چیست؟ آن‌حضرت فرمود: «مرگ».[۴]
برطبق این روایت؛ زکات فطره؛ صدقه‌ای است که روزه‌داران برای حفظ جان خود و خانواده‌شان پرداخت می‌کنند.
۳. در برخی روایات که در تفسیر آیه شریفه «قد افلح من زکیها»[۵] آمده است؛ منظور از «زکیها»، پرداخت زکات فطره است[۶] که می‌تواند یکی از مصادیق تزکیه نفس باشد. بنابراین، پرداخت زکات فطره می‌تواند موجب پاک‌سازی روح از رذایل اخلاقی باشد؛ زیرا پرداخت مقداری از مال به فقرا، انسان را از بُخل دور کرده و حس هم‌نوع دوستی و خدمت به دیگران را در وجودش پرورش دهد.
ب. دلایل وجوب پرداخت زکات فطره
شیخ مفید در این‌باره می‌گوید: «زکات فطره بر هر مسلمانی که آزاد و بالغ باشد و استطاعت پرداخت داشته باشد، واجب است؛ دلیل بر وجوب پرداخت زکات فطره روایات است: [مانند این‌که؛] عبدالرحمن بن حجاج از امام صادق(ع) روایت کرده است که فرمود: فطریه بر هر شخصی که زکات بر او واجب بوده؛ واجب است».[۷] بنابراین، فقهای شیعه با توجه به روایات و اجماعی که بین آنها در این‌باره وجود دارد، قائل به وجوب زکات فطره شده‌اند.[۸]

[۲]. صدوق، محمد بن علی، من لا یحضره الفقیه، ج ۲، ص ۱۸۳، قم، دفتر انتشارات اسلامى‏، ۱۴۱۳ق.
[۴]. کلینی، محمد بن یعقوب، کافی، ج ۴، ص ۱۷۴، تهران، دار الکتب الاسلامیه، ۱۴۰۷ق.
[۵]. اعلی، ۱۴.
[۶]. قاضی نعمان، دعائم الاسلام، ج۱، ص ۲۶۶، قم، مؤسسه آل البیت(ع)، ۱۳۸۵ق.
[۷]. شیخ مفید، محمد بن محمد، المقنعه، ص ۲۴۷، قم، کنگره شیخ مفید، ۱۴۱۳ق.
[۸]. ر. ک: محقق حلی، شرائع الاسلام، ج ۱، ص ۱۵۸، قم، اسماعیلیان، ۱۴۰۸ق.